Trung Quốc quản chặt không gian ảo

Việc Trung Quốc chặn đứng các trang web nước ngoài - bao gồm Facebook, Twitter và hàng ngàn website khác như my blog – mỗi lúc một tăng và hết sức tinh vi về mặt kỹ thuật.

Kiểm soát nội dung lưu hành trong nước cũng đang được thắt chặt. Những người làm việc cho các công ty Internet của Trung Quốc tiếp tục than phiền rằng họ phải chịu sức ép nặng nề từ việc phải hiểu rõ các cách thức tự kiểm duyệt các blog của mình, các trang mạng xã hội, diễn đàn thảo luận và các hình thức phát tán nội dung.

Thời gian vừa qua đã chứng kiến bốn động thái mới không chính thức hoặc công khai nhằm vào nội dung chính trị nhưng điều đó cũng ngầm ý chỉ ra cách thức chính phủ kiểm soát tất cả những người truyền tải tất cả các loại diễn thuyết. Đầu tiên, cuối tháng 11 người ta chứng kiến sự phát động một cuộc đàn áp thẳng tay các loại hình khiêu dâm trên điện thoại di động.

Cuộc đàn áp này chưa kết thúc nhưng cách thực hiện hà khắc này đã dẫn tới nhiều thiệt hại cho các nội dung không phải khiêu dâm. Ví dụ, cuộc đàn áp khiến cho China Mobile và các nhà phân phối mạng không dây khác buộc phải tạm ngừng thu hoá đơn tất cả các loại dịch vụ WAP và G+, kể cả những dịch vụ của các công ty hợp pháp làm ăn trong sáng không dính líu gì tới văn hoá khiêu dâm. Theo bài báo này viết bằng tiếng Trung trên tờ DoNews đã chỉ ra, thị trường nội dung di động ở Trung Quốc đang phát triển nhanh và khá sinh lợi.

Trung Quốc quản chặt không gian ảo ảnh 1

Trung Quốc thắt chặt kiểm soát Internet lên văn hoá phẩm đồi truỵ, vi phạm bản quyền và tội phạm không gian .

Thứ hai, truyền thông do Nhà nước Trung Quốc điều hành lại một lần nữa không đuổi kịp các công cụ tìm kiếm các kết quả “đen” khi người sử dụng tìm kiếm các thông tin khiêu dâm. Đầu tháng 12, Đài truyền hình Trung ương Trung Quốc (CCTV) đã phát đi một bản tin cáo cuộc Google, Baidu, và Sohu thiếu trách nhiệm. Theo công ty nghiên cứu JIM Pacific Epoch:

"Bản tin cho rằng Google “cứ khăng khăng hoạt động theo các cách thức cũ kỹ” và “thăm dò mọi con đường để tránh chiến dịch chống văn hoá phẩm đồi truỵ của Trung Quốc ngay sau những bản tin trước về đề tài này của đài truyền hình quốc gia nhưng cũng lưu ý rằng phiên bản tiếng Anh của Google vẫn chứa các nội dung khiêu dâm hơn nhiều so với trang bằng tiếng Trung. Bản tin cũng cho biết, không có ai trong ba bên đưa ra bất kỳ một phản hồi chính thức nào”.

Thứ  ba, Chính phủ Trung Quốc đã đóng của hơn 500 trang web chia sẻ nội dung như là một phần của chiến dịch chống văn hoá phẩm đồi truỵ và chống vi phạm bản quyền, với lý do các trang này không có giấy phép hợp lệ. Để lấy một ví dụ tiêu biểu cho phản ứng của người dân Trung Quốc, hãy xem Global Voices o­nline và People's Daily o­nline. Trang ReadWriteWeb chỉ ra rằng dựa trên những kiểm soát của Chính phủ Trung Quốc về các bộ phim có thể được trình chiếu một cách hợp pháp, những trang web này là con đường duy nhất cho nhiều người Trung Quốc tiếp cận các nội dung đa dạng.

Thứ tư, CNNIC, tổ  chức điều hành tên miền hàng đầu .cn đã thông báo không còn cấp tên miền này cho các cá nhân. Nguyên nhân được chỉ ra trong bản tin thời sự là để kiểm soát việc lạm dụng không gian tên miền .cn của các tên tội phạm. Theo luật mới, nếu bạn muốn mua tên miền .cn, bạn phải cung cấp ID và giấy tờ của công ty hay giấy đăng ký tổ chức. Milton Mueller làm tại Dự án Kiểm soát Internet đã nói: “Chính phủ Trung Quốc đang sử dụng quyền kiểm soát tên miền của mình để đưa sự kiểm soát chặt chẽ hơn đến Internet”. Người sử dụng Internet Trung Quốc đã có một sự trải nghiệm thú vị nhờ vào sự phát triển mới nhất này. Một số người như William Long nói rằng đây thực sự là một điều tốt, bởi vì bất kỳ ai không theo sát bước chân của chính phủ Trung Quốc thì tốt hơn hơn nên tránh xa tên miền .cn.

Cũng nên lưu ý rằng CNNIC (trung tâm thông tin mạng Interne Trung Quốc) giờ đây đang thuê ICANN (nơi quản lý các tên miền quốc tế) để điều hành và có kế hoạch áp dụng cho các tên miền có dạng .网络 và.公司 bất cứ khi nào ICANN mở ra tiến trình ứng dụng cho các tên miền hàng đầu. Khi hệ thống tên miền của Internet được viết ra bằng nhiều thứ tiếng thì không gian tên miền bằng tiếng Trung có thể sẽ “hiếu khách” với bất kỳ ai không hoàn toàn cùng chung quan điểm với chính phủ Trung Quốc hay không? Câu trả lời đến thời điểm này gần như đã rõ: chỉ khi mà mọi người có thể sử dụng các tên miền kiểu này bên ngoài lãnh thổ Trung Quốc. ICANN sẽ đảm bảo điều này thực sự có thể hay không? Chúng ta vẫn chưa biết. ICANN vẫn đang thiết lập tiến trình ứng dụng cho các tên miền phổ biến nhất bao gồm các chi tiết cho một tiến trình mà chính phủ có thể phản đối và có khả năng khoá các ứng dụng.