Dù mới chỉ qua 2 năm hoạt động nhưng Trung tâm Giáo dục - Lao động xã hội Vũ Oai với chức năng tập trung chữa bệnh, cai nghiện, phục hồi sức khoẻ, dạy nghề cho người nghiện ma tuý đã góp phần không nhỏ vào công tác đấu tranh, phòng chống các loại tội phạm, tệ nạn xã hội do ma túy gây ra. Tuy nhiên, hiện nay Trung tâm vẫn đang phải đối mặt với nhiều khó khăn về đội ngũ cán bộ, cơ sở vật chất….
Hiệu quả mô hình mới
Học viên Trung tâm GDLĐ-XH Vũ Oai tập văn nghệ.
Nằm ở xã Vũ Oai (Hoành Bồ), Trung tâm GD-LĐXH Vũ Oai được thành lập theo Quyết định số 4630/QĐ-UB ngày 12-12-2005 của UBND tỉnh với nhiệm vụ: Tiếp nhận, phân loại, chữa bệnh, phục hồi sức khoẻ, tư vấn cai nghiện quản lý sau cai, đào tạo nghề cho đối tượng là người nghiện ma tuý. Ngày 19-8-2006, Trung tâm chính thức đi vào hoạt động trên cơ sở di chuyển toàn bộ đối tượng và đội ngũ cán bộ, nhân viên từ Trung tâm Vạn Cảnh vào. Được sự quan tâm của các cấp, ngành, Trung tâm Vũ Oai bước đầu đã thực hiện tốt nhiệm vụ của mình. Trong 2 năm (2006 - 2007), số người nghiện ma túy được đưa vào cai nghiện tại Trung tâm là 1.032 người. Công tác khám chữa bệnh, cai nghiện, dạy việc, dạy nghề và tạo việc làm được Trung tâm triển khai đồng bộ. Học viên vào Trung tâm, được khám sức khỏe để phân loại và có hướng cắt cơn, điều trị theo đúng quy trình, đảm bảo an toàn tuyệt đối không có sự cố xảy ra. Trung tâm còn tổ chức giáo dục, tuyên truyền cho học viên về các kiến thức phòng chống HIV/AIDS; giáo dục kiến thức văn hóa, bồi dưỡng đạo đức, pháp luật, phục hồi nhân cách cho các học viên. Trung tâm duy trì hình thức giao ban, trao đổi thông tin giữa những người đã mắc nghiện với nhau và giữa họ với cán bộ quản lý với thái độ bình đẳng, chân tình giúp người nghiện tự tin, yên tâm học tập, chữa bệnh; duy trì phát thanh nội bộ, nhằm nêu gương người tốt, việc tốt, gặp gỡ, giáo dục các đối tượng cá biệt… Trong các dịp nghỉ ngày lễ, kỷ niệm, Trung tâm tổ chức các hoạt động văn hoá, văn nghệ, thể dục thể thao tạo không khí sôi nổi trong đơn vị. Hàng tháng, Trung tâm tiến hành phân loại, đánh giá kết quả học tập, lao động sản xuất và rèn luyện của đối tượng cai nghiện và người sau cai, định kì hàng quý có bản nhận xét gửi về địa phương và gia đình để phối kết hợp quản lý.
Trung tâm quan tâm gắn công tác dạy nghề với tổ chức lao động sản xuất cho người cai nghiện. Hơn 2 năm qua Trung tâm đã tổ chức dạy, truyền nghề và đào tạo sơ cấp nghề cho 423 đối tượng. Trong đó liên kết với Công ty TNHH Phúc Xuyên tổ chức dạy nghề chế tác đá mỹ nghệ cho 272 đối tượng; phối hợp với Trường Trung cấp nghề xây dựng mở 4 lớp đào tạo nghề hàn, cốt thép, nề, mộc, nhôm kính và điện dân dụng cho 151 đối tượng với kết quả 100% đối tượng được đào tạo nghề đạt yêu cầu được cấp chứng chỉ. Một số nghề học đã được áp dụng vào thực tiễn như mài đá mỹ nghệ, xây dựng một số công trình vừa và nhỏ tại Trung tâm như: Nhà kho, nhà ăn của cán bộ công nhân viên, nhà sinh hoạt cộng đồng của đối tượng, xây kè, làm đường nội bộ... Những hoạt động này đã giúp cho phần đông các đối tượng yên tâm cai nghiện, phấn đấu trở thành người có ích khi trở về với gia đình và xã hội.
Những khó khăn cần tháo gỡ
Mặc dù hoạt động của Trung tâm GD-LĐXH Vũ Oai đã đi vào nền nếp, nhưng vẫn còn nhiều khó khăn, tồn tại, cần có giải pháp tháo gỡ. Cụ thể, cơ sở vật chất của Trung tâm dù đã được đầu tư xây dựng với tổng diện tích hơn 10.240m2, nhưng trong quá trình sử dụng đã bộc lộ một số bất cập, như không có khu dành riêng cho từng đối tượng cai nghiện và quản lý sau cai. Theo Luật Phòng chống ma túy thì trong một cơ sở cai nghiện phải bố trí thành khu vực tách riêng đối với người chưa thành niên, phụ nữ, người có bệnh truyền nhiễm nguy hiểm, người đã cai nghiện nhiều lần hoặc có hành vi gây rối trật tự; người sau cai nghiện phải có cơ chế quản lý riêng theo Nghị định 146/CP. Tuy nhiên, hiện Trung tâm chỉ có 2 khu để quản lý tất cả các đối tượng cai nghiện và quản lý sau cai nghiện. Sự thiếu thốn về cơ sở vật chất là một nguyên nhân khiến công tác đảm bảo an ninh trật tự gặp nhiều khó khăn; một số đối tượng có tiền án, tiền sự đã kích động học viên bỏ trốn; việc thẩm lậu ma túy vào Trung tâm vẫn còn…
Học viên Trung tâm GD-LĐXH Vũ Oai chơi thể thao để rèn luyện sức khoẻ.
Đồng chí Lê Minh Sơn, Giám đốc Trung tâm cho biết: “Hiện Trung tâm thiếu trầm trọng đội ngũ bác sĩ phục vụ cho công tác cai nghiện, chữa bệnh cho học viên. Thậm chí ngay cả nhân viên bảo vệ cũng khó tuyển dụng do đặc thù công việc và chế độ đãi ngộ chưa thực sự thu hút. Có nhiều người vào Trung tâm làm việc rồi lại bỏ vì không chịu được áp lực công việc…”. Khó khăn lớn nhất hiện nay của Trung tâm là thiếu cán bộ y tế và thiết bị y tế. Theo thống kê của Trung tâm, hiện có hơn 50% đối tượng nghiện ma tuý ở Trung tâm bị nhiễm HIV và 100% người nhiễm HIV có các căn bệnh khác nhau, do đó nguy cơ lây truyền là rất cao. Do đội ngũ bác sĩ không đủ, có khi nhân viên các bộ phận khác phải làm thay nhiệm vụ của bộ phận y tế. Hầu hết học viên bệnh nặng một chút là phải chuyển lên tuyến trên. Công tác dạy nghề và tổ chức lao động sản xuất ở Trung tâm cũng gặp khó khăn do chưa thu hút được các doanh nghiệp vào đặt cơ sở sản xuất.
Từ thực trạng trên, thiết nghĩ Trung tâm GD-LĐXH Vũ Oai rất cần sự quan tâm hơn nữa của các cấp chính quyền trong việc đầu tư cơ sở vật chất, kinh phí và biên chế để đáp ứng được nhu cầu quản lý, giáo dục, chữa bệnh, phục hồi nhân phẩm, sức khoẻ cho người nghiện ma tuý có cơ hội tái hoà nhập cộng đồng, góp phần vào sự bình yên cho xã hội.
