Cơn mưa kèm theo dông kéo dài từ hơn 6 giờ sáng đến khoảng 8 giờ 30, chỉ có thể làm chậm lễ rước tượng Đức Thánh Trần Hưng Đạo từ đình Yên Giang trở về đền Trần Hưng Đạo, xã Yên Giang chứ không ngăn trở được dòng người từ khắp nơi tụ về trong ngày “giỗ trận”, kỷ niệm 720 năm chiến thắng Bạch Đằng, mùng 8-3 âm lịch (1288-2008).
Như đã thành truyền thống, nghi lễ rước tượng Trần Hưng Đạo từ đình Yên Giang - nơi ông được dân làng tôn là Thành hoàng trở lại đền là nội dung quan trọng nhất của lễ hội Bạch Đằng. Đoàn rước tượng kéo dài tới khoảng trên dưới 2km, đi theo hành trình từ đình Yên Giang - Hai cây lim Giếng Rừng - Bảo tàng Bạch Đằng - đền Trần Hưng Đạo. Đi đầu là đội múa rồng lân, kế đến là những phường bát âm, vừa đi vừa tấu nhạc, đội dân binh mặc áo đỏ xen kẽ sọc vàng, chân quấn xà cạp đi ngày vải, vai đeo cung tên trông giống như những binh sĩ nhà Trần khi xưa, các đoàn tế và sau cùng là nhân dân trong vùng và khách thập phương. Nổi bật trong đoàn rước là tượng Đức Thánh Trần Hưng Đạo được đặt trên ngai thờ, tất cả cùng đặt trên một kiệu gỗ sơn son thếp vàng do tám người khiêng. Dọc hai bên đường nơi đám rước đi qua, nhiều gia đình biện mâm lễ hoa quả, vàng hương chắp tay hướng lên tượng ngài mà thành tâm khấn vái khiến cho bầu không khí như càng thêm vẻ linh thiêng.
Khi đám rước đi về tới đền, khoảng sân đền rộng mênh mông là vậy mà phút chốc chật kín người. Các bô lão đã chuẩn bị sẵn hương án, đồ hoa quả, đèn nhang để đón thần về. Sau khi tượng Đức Thánh Trần được an vị vào ban thờ trong hậu cung, thời gian còn lại của buổi sáng được dành cho khai mạc lễ hội. Trời đã hửng sáng, bớt mây đen. Trong không khí trang nghiêm, Chủ tịch UBND huyện Yên Hưng Phạm Thanh Thuỷ với vai trò chủ tế, đầu đội khăn đóng, mình mặc áo the màu huyết dụ, hai bên có hai bồi tế đã đọc diễn văn ôn lại chiến thắng Bạch Đằng năm 1288, ngày này cách đây đúng 720 năm, quân dân nhà Trần dưới sự chỉ huy của Trần Hưng Đạo đã tiêu diệt hơn 600 chiến thuyền cùng hàng vạn tên giặc trên sông Bạch Đằng, lập nên một trong những chiến công chói lọi nhất trong lịch sử kháng chiến chống giặc ngoại xâm của dân tộc. Người dân Yên Hưng tự hào bởi truyền thống lịch sử văn hoá của quê hương mình, tự hào là nơi ghi dấu chiến thắng Bạch Đằng, và đó mãi là hành trang, là động lực để huyện Yên Hưng phấn đấu xây dựng quê hương ngày một giàu đẹp hơn.
Màn diễn xướng “Trần Hưng Đạo đọc Hịch tướng sĩ” tái hiện trận chiến Bạch Đằng 1288, do Đoàn Chèo Quảng Ninh biểu diễn.
Một nội dung đáng chú ý trong lễ khai mạc chính là các màn diễn xướng tái hiện trận chiến Bạch Đằng năm 1288, do Đoàn Chèo Quảng Ninh biểu diễn. Trong màn diễn xướng đầu tiên có tựa đề Trần Hưng Đạo đọc Hịch tướng sĩ, đến đoạn nghe nhân vật đóng Trần Hưng Đạo sang sảng đọc hịch “...Ta thường tới bữa quên ăn, nửa đêm vỗ gối, ruột đau như cắt, nước mắt đầm đìa, chỉ hận không ăn được thịt, vằm da, nuốt gan, uống máu quân thù, dù cho trăm thân ta phơi ngoài nội cỏ, ngàn xác kia gói trong da ngựa cũng nguyện xin làm”, cả vạn người chợt im phăng phắc, hoà trong tiếng đọc hịch chỉ có tiếng phần phật của lá cờ đại thêu chữ “Trần” treo trên cột cờ giữa sân đền. Một bác nặn tò he, một chị hàng đang quạt bánh đa cũng như ngơi tay để lắng nghe. Tất cả cùng đắm mình vào hồi tưởng ký ức của lịch sử, ngỡ như trên dòng Bạch Đằng đang có tiếng quân reo vọng về. Hai màn diễn xướng tiếp theo, gồm “Lễ dâng lịch triều con nước” và “Phát hoả tiến công” đã tái hiện các truyền thuyết lịch sử về một bà hàng nước bên sông Bạch Đằng đã mách cho Trần Hưng Đạo lịch triều con nước, địa thế dòng sông để bố trí bãi cọc; truyền thuyết về Trần Hưng Đạo nằm mộng được “ngũ vị tôn thần” mách cho vị trí phát hoả tiến công. Sau chiến thắng Trần Hưng Đạo đã xin vua Trần phong cho bà hàng nước là Vua Bà, và cho lập miếu thờ “ngũ vị tôn thần” gọi là miếu Đền Công, nay là đình Đền Công, thuộc xã Điền Công (TX Uông Bí)...
Đầu buổi chiều, trời lại tiếp tục mưa nhỏ nhưng không vì thế mà làm “nguội” được không khí cuộc thi chung kết bơi chải giữa 6 xã trong huyện. Trên các chải được sơn vẽ hình rồng, phượng, các vận động viên đều mặc trang phục giống như quân sĩ thời nhà Trần nên đã tạo hình ảnh rất đẹp, ấn tượng. Chặng đua có chiều dài là 2,5km. Hàng ngàn người dân đã đứng tràn ra sát mép sông Chanh để cổ vũ cho đội đua của xã mình. Tiếng hò reo vang vọng cả khúc sông. Kết quả cuối cùng, đội chải của xã Phong Hải - nơi được coi như “đất bơi” của huyện Yên Hưng, đã đoạt giải Nhất, Nhì là xã Hà An và Ba là xã Phong Cốc. Cuộc thi bơi chải là hoạt động cuối cùng, khép lại ngày “giỗ trận” Bạch Đằng.
Chiều dần buông. Đứng từ trên cầu sông Chanh nhìn rộng ra thấy rõ những ánh lửa hàn loé lên trên các công trình đang xây dựng. Lòng tự nhủ: Cũng chỉ tới đây thôi, trên các bãi sú, vẹt bên này của huyện Yên Hưng, những khu công nghiệp mới đã, đang mọc lên. Thời gian dần trôi. Dòng sông Bạch Đằng thì vẫn mải miết chảy, ngày ngày đưa nước ra biển như từ bao đời đã như vậy, chỉ có dư âm của chiến thắng Bạch Đằng là còn mãi đọng lại với non sông.