Nhằm mở rộng thông tin tuyên truyền các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước đến với đồng bào dân tộc thiểu số, nhất là đồng bào vùng sâu, vùng xa khi mà các kênh thông tin tiếp cận còn hạn chế, năm 2006, huyện Tiên Yên đã được Chính phủ quan tâm đầu tư xây dựng các cụm loa truyền thanh không dây (CLTTKD) cho 4 xã trên địa bàn huyện.
90% số cụm loa không phát huy tác dụng
Cụm LTTKD bi bỏ quên nơi góc nhà
Là 1 trong 4 xã của huyện Tiên Yên được hưởng lợi từ việc thực hiện chương trình mở rộng mạng phủ sóng phát thanh các chương trình văn hóa - xã hội và Chương trình phát thanh của tỉnh, của huyện tới đồng bào các dân tộc thuộc địa bàn xã, cuối năm 2006 đầu năm 2007, xã Phong Dụ được đầu tư 10 cụm loa truyền thanh không dây. Háo hức, hồ hởi, đó là tâm trạng của bà con các dân tộc xã Phong Dụ khi thấy dự án được triển khai trên địa bàn. Mừng chưa xong đã vội lo. 10 cụm loa truyền thanh không dây vừa mới được đầu tư thì có tới 9 cụm không phát huy hiệu quả. Ông Đặng Văn Quân, cán bộ văn hoá xã phân trần: “Xã có trên 3.800 nhân khẩu, trong đó số đồng bào dân tộc thiểu số chiếm 90%. Là một địa phương nằm trong vùng lõm của sóng phát thanh - truyền hình nên sự quan tâm đầu tư hệ thống CLTTKD tại địa bàn phù hợp với tâm tư nguyện vọng của đông đảo người dân. Thế nhưng ngay từ khi bàn giao, hầu hết các CLTTKD đã rơi vào tình trạng “tậm tịt” và chỉ có thể dùng làm phương tiện đọc thông báo thay cho tiếng kẻng trong thôn mà thôi”. Các Cụm LTTKD đã rơi vào tình trạng “tậm tịt” và chỉ có thể dùng làm phương tiện đọc thông báo thay cho tiếng kẻng trong thôn mà thôi Không chỉ ở xã Phong Dụ mà qua kiểm tra thực tế tại xã Điền Xá cũng rơi vào tình trạng tương tự. 10 cụm loa truyền thanh không dây được đầu tư lắp đặt với tổng trị giá gần 30 triệu đồng đã “bỏ xó”. Bởi lẽ một số cụm do địa bàn chưa có điện lưới quốc gia, còn một số cụm cũng không bắt được sóng. Đối với hai xã Đại Dực và Hà Lâu, bên cạnh được đầu tư 8 cụm loa truyền thanh không dây còn được đầu tư 1 máy phát thanh FM stereo, công suất 50w và một số thiết bị liên quan khác. Tổng giá trị đầu tư khoảng 60 triệu đồng. Đây được coi là một trong những giải pháp nhằm khắc phục sóng phát thanh tại các vùng lõm nhưng hiệu quả thực tế cho thấy, chỉ những cụm loa đặt tại các vùng lân cận máy phát mới có thể bắt được sóng. Số cụm không bắt được sóng phát thanh cũng chiếm tỷ lệ hơn 60%. Vậy nguyên nhân do đâu? Lỗi thiết bị hay chính từ việc chủ quan của con người? Lời giải cho những con số Từ thực trạng của việc đầu tư hệ thống loa truyền thanh không dây tại 4 xã Đại Dực, Hà Lâu, Phong Dụ và Điền Xá của huyện Tiên Yên chúng tôi đã tìm tới các cơ quan chức năng của huyện. Trong cuộc làm việc với phóng viên, ông Vũ Hùng Thắng, Phó Chủ tịch UBND huyện Tiên Yên chủ trì, đã triệu tập các phòng ban liên quan như: Đài Truyền thanh - Truyền hình huyện, Ban quản lý Dự án huyện để giải đáp những thắc mắc mà phóng viên nêu ra. Theo đó được biết, tổng thể Dự án đầu tư thiết bị truyền thanh cho 4 xã nêu trên có tổng số vốn khoảng 190 triệu đồng do UBND huyện Tiên Yên làm chủ đầu tư, Ban quản lý Dự án công trình của huyện chịu trách nhiệm điều hành dự án; đơn vị tư vấn giám sát là Đài Truyền thanh - Truyền hình huyện. Mục tiêu của Dự án đề ra là nhằm phủ sóng phát thanh FM đến hầu hết các thôn bản, phục vụ được khoảng trên 95% dân số của 4 xã nói trên; khắc phục tình trạng chất lượng sóng kém ở một số thôn bản, góp phần nâng cao dân trí, đời sống văn hóa tinh thần của nhân dân các dân tộc vùng cao, vùng sâu, vùng xa huyện. Để thực hiện Dự án, UBND huyện Tiên Yên đã chỉ định thầu việc cung cấp và lắp đặt các thiết bị. Công ty TNHH Thương mại Điện tử viễn thông và cơ khí công nghiệp Hoàng Dương là đơn vị đã nhận thầu (gọi tắt là Công ty Hoàng Dương). Ngày 3-11-2006, Công ty Hoàng Dương đã tiến hành ký kết hợp đồng kinh tế với Ban Quản lý Dự án công trình của huyện, với cam kết đảm bảo tốt chất lượng và yêu cầu kỹ thuật. Tuy nhiên, đến khi thực hiện Dự án đã không được nhà thầu thi công đúng tiến độ, mặt khác các thiết bị lắp đặt cũng có vấn đề. Theo như bên tư vấn giám sát cho biết, ngay trong khi lắp đặt, các CLTTKD đã không đáp ứng được các yêu cầu về kỹ thuật. Có nhiều cụm loa không bắt được sóng ở vị trí lắp đặt hoặc nếu có chất lượng âm thanh cũng rất kém; máy phát FM tại xã Hà Lâu lại phát sóng trên nhiều tần số khác nhau trong khi đó theo quy định chỉ được phát trên 1 tần số nhất định và phải được đăng ký với Cục Tần số; các thiết bị lắp đặt khác hầu hết không có phiếu kiểm định chất lượng theo tiêu chuẩn... Kỹ thuật viên Đài PT và TH Tiên Yên Như vậy dễ dàng nhận định về nguyên nhân của việc phát huy kém hiệu quả đối với các CLTTKD tại 4 xã Đại Dực, Hà Lâu, Điền Xá và Phong Dụ. Nguyên nhân căn bản ở đây chính là do một số cụm loa được lắp đặt chưa đảm bảo chất lượng, một số nơi không có điện nhưng vẫn được đầu tư bởi lỗi khảo sát thực tế trước khi tiến hành thực hiện dự án. Và cũng cần phải nói thêm về những nhận thức yếu kém về tầm quan trọng của dự án đối với những người thực hiện, đồng thời đã chủ quan dễ dàng bỏ qua ý kiến tư vấn của Đài Truyền thanh - Truyền hình huyện là cơ quan có chuyên môn và phó mặc việc định đoạt chất lượng thiết bị cho nhà thầu... 
kiểm tra cụm LTTKD xã Phong Dụ
Có thể nói việc đầu tư các CLTTKD cho các xã 135 và miền núi huyện Tiên Yên nói riêng và các xã đặc biệt khó khăn nói chung là một chủ trương đúng đắn. Tuy nhiên, việc đầu tư không phát huy hiệu quả như trường hợp ở các xã vừa nêu ở huyện Tiên Yên cần quan tâm xem xét. Một chương trình thực hiện dự án với kinh phí không lớn lắm nhưng có ý nghĩa nhân văn và chính trị sâu sắc, nhưng hyện Tiên Yên thực hiện một cách hời hợt, thiếu trách nhiệm. Như vậy xem ra đây là một hình thức lãng phí trong đầu tư và nếu không sớm có giải pháp khắc phục kịp thời dự án sẽ trở nên chết yểu. Dự luận huyện Tiên Yên đang đặt dấu hỏi: “Một dự án có kinh phí không lớn như vậy mà còn có vấn đề, thì bao dự án có mức kinh phí lớn hơn gấp nhiều lần nằm trong vùng 135 của huyện Tiên Yên sẽ ra sao?”. Lời giải đáp xin nhường cho các ngành chức năng của huyện Tiên Yên.
