Trước sự trầm lắng của thị trường bất động sản (BĐS), thời gian này đã có rất nhiều giải pháp được đưa ra. Bên cạnh những chủ trương, chính sách của Chính phủ thì không thể phủ nhận một yếu tố rất quan trọng ảnh hưởng đến thị trường này, đó chính là nguồn vốn từ các ngân hàng.
Một số nhà đầu tư cho biết, bắt đầu từ tháng 3, khi Ngân hàng Nhà nước (NHNN) Việt Nam thực hiện các giải pháp thắt chặt chính sách tiền tệ thì nguồn vốn vay của ngân hàng cho lĩnh vực BĐS đã bị siết chặt hơn rất nhiều. Nếu như trước kia, chỉ cần dựa vào mối quan hệ hợp tác với ngân hàng “quen” là có thể vay vốn đầu tư cho lĩnh vực BĐS thì nay rất khó để nhà đầu tư tiếp cận với nguồn vốn vay này. Anh Nguyễn Minh Thành phường Hồng Hà, TP Hạ Long cho biết: “Đã đầu tư BĐS thì ít ai khẳng định được là mình không đi vay vốn để đầu tư. Vấn đề chỉ là vay nhiều hay ít và vay trong thời điểm nào. Do lợi nhuận thu lại từ BĐS khá lớn nên dù vay vốn ngân hàng lãi suất cao thì nhà đầu tư cũng chấp nhận nhưng nay đề cập đến vay BĐS có ngân hàng đã từ chối thẳng thừng luôn”. Trao đổi với chúng tôi về vấn đề này, đại diện một lãnh đạo ngân hàng thương mại (NHTM) trên địa bàn thừa nhận: “Thực tế, bản thân các NHTM đều thấy rằng, đầu tư nguồn vốn vay cho BĐS cần hết sức thận trọng. Vì thị trường này luôn biến động và nhiều khi khó dự báo được diễn biến thị trường. Như vậy, khả năng rủi ro ở thị trường này cũng cao hơn những đầu tư khác. Trong khi đó, nguồn vốn huy động ở các ngân hàng hiện nay cũng đang phải cạnh tranh thị phần rất khốc liệt, nên việc xem xét chặt chẽ hiệu quả nguồn vốn vay của ngân hàng là điều đương nhiên. Không phải ngân hàng “chặn” tuyệt đối nhu cầu vay vốn trong lĩnh vực BĐS mà là xem xét tính đảm bảo của nguồn vốn vay dự án BĐS đến đâu. Nếu dự án hiệu quả thì chúng tôi vẫn giải quyết cho vay vì đây cũng là một khoản lợi nhuận của ngân hàng”. Thống kê của NHNN, Chi nhánh Quảng Ninh, tỷ trọng dư nợ lĩnh vực phi sản xuất 6 tháng qua tiếp tục giảm đáng kể so với đầu năm. Đến hết tháng 6, dư nợ cho vay ở lĩnh vực này là 8.000 tỷ đồng, giảm 24,9% so với cuối năm 2010, chiếm 16,7% tổng dư nợ cho vay. Trong đó dư nợ cho vay trong lĩnh vực BĐS và kinh doanh chứng khoán là 4.500 tỷ đồng; dư nợ cho vay tiêu dùng là 3.500 tỷ đồng. Hiện tại, cơ chế tín dụng đối với BĐS sẽ tiếp tục được thực hiện theo cơ chế chính sách thông thường. Các NHTM cho vay trên cơ sở dự án, phương án kinh doanh có hiệu quả, phù hợp với cân đối vốn của ngân hàng. Việc cho vay của các tổ chức tín dụng (TCTD) đối với BĐS được thực hiện theo các chương trình tín dụng chung dựa trên căn cứ của Luật NHNN và Luật các TCTD. Tuy nhiên, NHNN sẽ phối hợp với Bộ Xây dựng để phân khúc cần ưu tiên trong lĩnh vực BĐS. Thời gian tới, tốc độ tăng trưởng tín dụng đối với lĩnh vực BĐS tiếp tục được duy trì trên cơ sở đảm bảo các tỷ lệ cho vay đối với lĩnh vực phi sản xuất theo chỉ đạo của NHNN tại Chỉ thị số 01/2011/CT-NHNN. Các NHTM sẽ thực hiện theo hướng tăng tỷ lệ cấp tín dụng đối với các phân khúc được ưu tiên, đồng thời giảm tối đa các phân khúc còn lại. Và căn cứ theo tỷ trọng cho vay của từng TCTD đối với từng phân khúc để khuyến cáo các TCTD điều chỉnh các tỷ trọng này cho phù hợp. Việc cấp tín dụng được thực hiện trên cơ sở đảm bảo nguồn vốn đáp ứng cho cả cung và cầu BĐS, nhằm ổn định giá cả, giảm thiểu rủi ro cho cả nhà đầu tư và ngân hàng. Được biết, hiện nay Chính phủ cũng có những ưu tiên nhất định từ việc vay vốn BĐS. Theo đó, thông qua nguồn vốn một số ngân hàng như Ngân hàng Chính sách xã hội, Ngân hàng Đầu tư và Phát triển sẽ có ưu đãi nhất định đối với cho vay hộ nghèo về nhà ở. Trong văn bản gần đây của Bộ Xây dựng, Bộ này đã đề xuất với NHNN Việt Nam hình thức “chuyển nợ” từ nhà đầu tư sang người mua nhà bằng cách ký lại khế ước vay giữa ngân hàng với nhà đầu tư sang khế ước vay giữa ngân hàng và người mua nhà. Theo Bộ Xây dựng, cách này sẽ không làm tăng tín dụng BĐS, nhưng sẽ tạo được tính thanh khoản cho nhà đầu tư có vốn để tái đầu tư. Tuy nhiên, cách thức này vẫn đang trong quá trình xem xét tính hiệu quả và tính khả thi.
Vay vốn BĐS tại các ngân hàng dự kiến sẽ còn khó khăn đến hết năm 2011. Trong ảnh: Khách hàng giao dịch tại Ngân hàng TMCP Quân đội Chi nhánh Quảng Ninh.