Trong 5 năm (2001- 2006), tổng vốn ngân sách dành cho đầu tư xây dựng cơ bản do tỉnh và huyện quản lý đã thực hiện được 4.295 tỷ đồng, trong đó: nguồn vốn tỉnh quản lý (kể cả vốn uỷ quyền của Trung ương) 3.262 tỷ đồng; huyện quản lý 1.033 tỷ đồng. Đó là chưa kể nguồn vốn đầu tư bằng hình thức cấp quyền sử dụng đất để đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng.
Từ năm 2001 đến nay tỉnh đã bố trí trên 5.500 công trình và hạng mục công trình, bình quân 800 triệu đồng/công trình. Tổng vốn đầu tư đã được quyết toán tính đến hết năm 2006 là 2.430 tỷ đồng, với 1.500 công trình và hạng mục công trình được quyết toán. Do nhu cầu vốn đầu tư của các ngành, địa phương lớn, trong khi nguồn ngân sách có hạn nên việc bố trí vốn cho các công trình dàn trải, kéo dài, đa số công trình nhóm C được bố trí vốn kéo dài trên 2 năm, do vậy việc phát huy hiệu quả của các dự án chưa cao. Công tác theo dõi, quyết toán gặp nhiều khó khăn do thay đổi chính sách về quản lý, chế độ định mức, tiền lương, giá vật tư, thiết bị, con người và bộ máy quản lý. Theo thống kê của các ngành, địa phương, tính đến ngày 31- 5- 2007 toàn tỉnh còn 624 công trình và hạng mục công trình đã hoàn thành với tổng vốn đầu tư 1.718 tỷ đồng chưa được phê duyệt quyết toán, trong đó: số dự án thuộc tỉnh thực hiện quyết toán 241 dự án với tổng mức đầu tư 1.625 tỷ đồng; số dự án phân cấp cho huyện, thị xã, thành phố thực hiện quyết toán 383 dự án với tổng mức đầu tư 93 tỷ đồng. * Chưa tuân thủ thời hạn thực hiện Qua tìm hiểu, chúng tôi được biết tồn tại lớn nhất trong công tác quyết toán vốn đầu tư xây dựng cơ bản thời gian qua là: hầu hết các dự án đều không tuân thủ đúng thời hạn thực hiện, nhất là các dự án đã triển khai và hoàn thành trước năm 2003. Chính vì các chủ đầu tư không tuân thủ đúng thời gian phải làm quyết toán cho dự án nên khi chính sách của Nhà nước thay đổi, hồ sơ bị thất lạc, đơn vị thi công đã đi khỏi địa bàn cơ quan tài chính, kho bạc không thể khép kín hồ sơ để tất toán tài khoản. Hiện nay có rất nhiều dự án đã hoàn thành và đưa vào sử dụng từ trước năm 2002 nhưng chủ đầu tư vẫn chưa lập báo cáo quyết toán và trình duyệt, điển hình như: Dự án xây dựng trụ sở UBND thị xã Móng Cái, Nhà máy Nước Móng Cái, các công trình của Ban quản lý Vịnh Hạ Long, Trung tâm Cai nghiện đảo Vạn Cảnh, đường hậu cần Bãi Cháy, trụ sở UBND huyện Vân Đồn. Tình trạng tồn đọng hồ sơ chưa được quyết toán ở một số huyện còn rất nhiều: Đông Triều 49 hồ sơ, Vân Đồn 10 hồ sơ, Yên Hưng 9 hồ sơ, Ban quản lý dự án II còn 27 hồ sơ... * Chưa tuân thủ trình tự quản lý Qua kiểm tra của các cơ quan chức năng phần lớn các hồ sơ quyết toán chưa thực hiện đầy đủ trình tự quản lý theo quy định như không lập tổng dự toán hoặc có tổng dự toán vượt tổng mức đầu tư được duyệt. Một số dự án khi lập dự toán, lập giá khoán gọn không tuân thủ các quy định về quản lý giá vật tư trên địa bàn, giá lập dự toán cao hơn giá thông báo hoặc giá mua ở địa bàn vì vậy đã làm tăng chi phí xây dựng công trình. Thời gian qua các dự án, công trình, hạng mục công trình khi triển khai thực hiện chủ đầu tư đều tổ chức đấu thầu nhưng hiệu quả cạnh tranh trong công tác đấu thầu thấp, giá thầu thường sát giá gói thầu. Do thiếu về cán bộ chuyên môn nghiệp vụ nên công tác chấm thầu, điều chỉnh giá gói thầu còn nhiều sai sót, chưa được kiểm tra kỹ càng đến khi quyết toán mới phát hiện ra. Hiện nay rất nhiều dự án đã quyết toán nhưng chủ đầu tư chưa quan tâm xử lý dứt điểm việc tất toán tài khoản tại Kho bạc Nhà nước và thu hồi tồn đọng. Đồng chí Nguyễn Huy Thuyết, Trưởng phòng Tài chính đầu tư (Sở Tài chính) cho biết nguyên nhân dẫn đến tình trạng quyết toán vốn đầu tư xây dựng cơ bản chậm trong thời gian qua trước hết về phía chủ đầu tư không nghiêm túc thực hiện các quy định của Nhà nước về thời gian đối với công tác quyết toán vốn đầu tư. * Yếu kém trong công tác tư vấn Hiện tỉnh đang thiếu đội ngũ cán bộ mang tính chuyên nghiệp cao để thực hiện tốt các khâu trong quá trình thực hiện dự án đầu tư xây dựng cơ bản. Trong khi đó công tác tư vấn bộc lộ quá nhiều khuyết điểm từ khâu lập dự án, khảo sát, thiết kế, lập hồ sơ mời thầu, tư vấn đấu thầu gây khó khăn cho chủ đầu tư trong quá trình thực hiện dự án. Do nguồn vốn có hạn, nhu cầu đầu tư cao nên trong một thời gian dài công tác bố trí vốn rơi vào tình trạng dàn trải khiến cho quá trình từ khi dự án, dự toán được duyệt đến khi hoàn thành kéo dài. Cộng thêm các chế độ chính sách của Nhà nước thường xuyên thay đổi, khi thực hiện dự án không còn phù hợp cả nội dung và tổng mức đầu tư làm cho cả chủ đầu tư và nhà thầu phải điều chỉnh giá dự toán, giá gói thầu nhiều lần phức tạp cho công tác quyết toán. Trong giai đoạn 2002- 2006 công tác bố trí vốn của tỉnh, các địa phương chưa có sự gắn kết với công tác quyết toán các dự án hoàn thành vì vậy các chủ đầu tư, nhà thầu cũng chưa quan tâm nhiều đến công tác quyết toán. Trong khi đội ngũ cán bộ quyết toán hiện quá thiếu và yếu thì công tác kiểm tra, thanh tra, kiểm toán các dự án từ trước đến nay không quy trách nhiệm rõ ràng và phạt giá trị vật chất đối với các tổ chức, cá nhân có sai phạm trong quá trình quản lý mà chỉ giảm trừ giá trị thanh toán. Do vậy hiệu quả của công tác quyết toán nói riêng và công tác quản lý đầu tư xây dựng cơ bản nói chung bị hạn chế. * Biện pháp giải quyết Để giải quyết tình trạng nợ đọng vốn đầu tư xây dựng cơ bản, UBND tỉnh đã có chủ trương dành 80% nguồn ngân sách đầu tư xây dựng cơ bản năm 2007 để bố trí cho các công trình hoàn thành và chuyển tiếp, chỉ bố trí kế hoạch xây dựng mới cho các công trình có vị trí quan trọng trong nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội - an ninh quốc phòng trên địa bàn. Do đó công tác quyết toán đã được chấn chỉnh thêm một bước, nợ đọng ở cơ sở đã cơ bản được giải quyết. Sau khi bố trí kế hoạch vốn năm 2007, qua tính toán của các cơ quan chuyên môn chỉ còn thiếu 16,363 tỷ đồng để thanh toán cho các dự án đã hoàn thành, bàn giao và đưa vào sử dụng đã được phê duyệt quyết toán. Tuy nhiên vẫn còn hơn 600 dự án, công trình hạng mục công trình chưa lập hồ sơ quyết toán vì vậy các chủ đầu tư cần tích cực phối hợp với các sở, ngành chức năng tìm biện pháp tháo gỡ đẩy nhanh tốc độ quyết toán giải quyết dứt điểm tình trạng nợ đọng vốn đầu tư xây dựng cơ bản trên địa bàn tỉnh. Những công trình, dự án chậm điển hình * Dự án đường phân luồng Bãi Cháy, khởi công tháng 11-1998 hoàn thành năm 2004, giá trị đề nghị quyết toán 20 tỷ đồng. * Dự án đường Hậu Cần (Bãi Cháy), khởi công năm 2000 hoàn thành năm 2002, giá trị đề nghị quyết toán 25 tỷ đồng. * Dự án sửa chữa trụ sở Sở Văn hoá thông tin thực hiện năm 2000, giá trị đề nghị quyết toán 300 triệu đồng. * Bệnh viện Bãi Cháy giai đoạn II khởi công năm 1999 hoàn thành năm 2004, giá trị đề nghị quyết toán 13,949 tỷ đồng. * Dự án cấp nước TP Hạ Long khởi công năm 1999 hoàn thành năm 2003, giá trị đề nghị quyết toán 362,643 tỷ đồng. * Dự án xây dựng khu A-Trung tâm Cai nghiện đảo Vạn Cảnh khởi công năm 1997 hoàn thành năm 2000, giá trị đề nghị quyết toán 4,386 tỷ đồng. Và một số dự án như Đập dâng nước khoáng Quang Hanh, Khoa B Bệnh viện Đa khoa tỉnh, sửa chữa Trung tâm Da liễu đều khởi công và hoàn thành trước năm 1999 nhưng chưa thực hiện quyết toán.
Dự án cải tạo hồ Cầu Cuốn xã Yên Thọ do UBND huyện Đông Triều làm chủ đầu tư chưa thực hiện quyết toán.
