Giới chức Ai Cập vừa công bố hai phát hiện khảo cổ quan trọng, nổi bật là một khu dân cư thời Đế chế Byzantine được bảo tồn gần như nguyên vẹn tại ốc đảo Dakhla, thuộc sa mạc phía Tây. Giới chức nước này kỳ vọng những phát hiện mới sẽ góp phần thúc đẩy ngành du lịch - một trong những nguồn thu ngoại tệ quan trọng của Ai Cập.
Phát hiện khu dân cư hơn 1.600 năm tuổi
Bộ Du lịch và Cổ vật Ai Cập cho biết khu dân cư vừa được phát hiện có niên đại từ thế kỷ IV, khi Ai Cập còn thuộc Đế chế Byzantine.
Các nhà khảo cổ cho biết hệ thống đường phố được quy hoạch theo trục Bắc - Nam và Đông - Tây, hình thành các quảng trường cùng những không gian sinh hoạt công cộng. Nổi bật trong quần thể này là một nhà thờ basilica có niên đại từ giữa thế kỷ IV cùng hai tháp canh được xây dựng để bảo vệ khu định cư.
Nhóm khảo cổ cũng phát hiện nhiều công trình kiên cố với tường dày, nhà ở có phòng tiếp khách và mái vòm. Đáng chú ý là ngôi nhà của một phó tế tên Tisous. Các chuyên gia cho rằng đây từng là địa điểm sinh hoạt tôn giáo trước khi nhà thờ basilica được xây dựng.
Nhiều dấu tích phản ánh đời sống thường nhật của cư dân cũng được tìm thấy, gồm lò nướng bánh, bếp, cối nghiền đá và các dụng cụ sinh hoạt khác.
Bên cạnh đó, các nhà khảo cổ phát hiện nhiều đồng tiền đồng khắc chân dung các hoàng đế Byzantine, chữ khắc Latinh và biểu tượng Kitô giáo, cùng một số đồng tiền vàng có niên đại dưới thời Hoàng đế La Mã Constantius II (337-361).
Theo ông Diaa Zahran, người đứng đầu Khu vực Cổ vật Hồi giáo, Coptic và Do Thái, khoảng 200 mảnh gốm ghi chép cũng được khai quật. Nội dung trên các mảnh gốm phản ánh các giao dịch thương mại, thư từ và nhiều hoạt động trong đời sống hằng ngày của cư dân thời bấy giờ.
Ốc đảo Dakhla, thuộc tỉnh New Valley ở sa mạc phía Tây Ai Cập, hiện có tên trong Danh sách dự kiến Di sản Thế giới của UNESCO, giai đoạn tiền đề trước khi được công nhận là Di sản Thế giới.
Phát hiện thêm 18 ngôi mộ cổ
Trong một phát hiện khác tại khu khảo cổ Marina el-Alamein, cách thành phố Alexandria khoảng 100 km về phía Tây, các nhà khảo cổ đã khai quật thêm 18 ngôi mộ cổ.
Các ngôi mộ gồm 11 mộ khoét sâu vào đá với độ sâu trung bình khoảng 8 m và 7 mộ xây bằng đá vôi, nâng tổng số mộ được phát hiện tại khu vực này lên 48.
Nhóm khảo cổ cũng tìm thấy nhiều hiện vật như bình gốm, vò amphora, đèn dầu, đĩa, bàn thờ và các bồn đá vôi.
Đáng chú ý, một quan tài bằng đá granite dài khoảng 2,5 m được phát hiện, bên trong còn lưu giữ hài cốt người quá cố cùng phần còn lại của một tượng Nhân sư bằng thạch cao.
Ngoài ra, bốn bộ hài cốt được phát hiện với các miếng vàng đặt trong miệng - nghi thức mai táng còn được gọi là "lưỡi vàng", gắn với tín ngưỡng Hy Lạp - La Mã cổ đại.
Marina el-Alamein được phát hiện từ năm 1986 và được cho là tàn tích của thành phố cảng Hy Lạp - La Mã cổ Leukaspis bên bờ Địa Trung Hải, phát triển từ thế kỷ II đến thế kỷ IV.
Theo số liệu chính thức, Ai Cập đón kỷ lục 19 triệu lượt khách quốc tế trong năm 2025, tăng 21% so với năm trước. Riêng bốn tháng đầu năm 2026, nước này đã đón 6,1 triệu lượt khách, tiếp tục cho thấy đà phục hồi mạnh mẽ của ngành du lịch sau nhiều năm chịu tác động của bất ổn và đại dịch COVID-19.
