Vừa qua, Báo Quảng Ninh có nhận được phản ánh của chị Đỗ Thị Hoan ở tổ II, khu I, Cao Thắng (TP Hạ Long) về việc cán bộ hành chính của thị trấn Quảng Yên gây phiền hà, nhũng nhiễu khi mẹ và em trai chị đi làm giấy xác nhận tình trạng hôn nhân để giúp vợ, chồng chị làm hợp đồng tín dụng phục vụ công việc kinh doanh.
Chị Hoan cho biết: Mẹ và em trai chị có hộ khẩu thường trú tại thôn 7, thị trấn Quảng Yên (Yên Hưng). Hiện mẹ chị đang cư trú tại địa chỉ trên, còn em trai chị đang thực hiện nghĩa vụ quân sự ở tỉnh Thái Bình. Theo yêu cầu của phía Ngân hàng, mẹ và em trai chị Hoan phải có giấy xác nhận của chính quyền địa phương nơi cư trú về tình trạng hôn nhân để làm thủ tục. Trước khi về Quảng Yên giúp mẹ và em làm các thủ tục cần thiết, chị Hoan đã đi hỏi các quy định ở Sở Tư pháp, tham khảo quy trình làm thủ tục ở một số phường của TP Hạ Long. Chị được hướng dẫn làm các thủ tục rất đơn giản, nhanh chóng theo đúng quy định. Thế nhưng khi đến bộ phận một cửa ở thị trấn Quảng Yên, gia đình chị đã phải ngược, xuôi đến 8 lần với thời gian là 2 tháng mới xin được xác nhận của địa phương về tình trạng độc thân cho mẹ và em trai. “Cầm tờ khai cấp giấy xác nhận tình trạng hôn nhân (mẫu STP/HT-2006- XNHN) lấy từ Sở Tư pháp về, tôi phô tô thêm vài tờ để kê khai, nhưng khi nộp cho bộ phận “một cửa”, cán bộ ở đó nói là không chấp nhận giấy phô tô và yêu cầu gia đình tôi phải sử dụng đơn viết tay có xác nhận của trưởng thôn. Với trường hợp của mẹ tôi, bà sống độc thân từ khi bố tôi mất - năm 2002 đến giờ, cán bộ hành chính yêu cầu tôi phải sao cả giấy chứng tử. Gia đình tôi lại phải ngược, xuôi để làm đơn, xin xác nhận, sao giấy chứng tử.... Khi đến bộ phận “một cửa”, thì UBND thị trấn không xác nhận cho mẹ và em tôi là độc thân, mà lại chỉ xác nhận chữ ký của ông trưởng thôn là đúng. Phải ngược xuôi từ Hạ Long về Quảng Yên chỉ để làm một thủ tục xác nhận này khiến gia đình tôi rất mệt mỏi, bức xúc” - Chị Hoan nói. Cũng theo phản ánh của chị Hoan, việc thực hiện thu lệ phí bản sao, chứng thực của bộ phận “một cửa” ở thị trấn Quảng Yên cũng có nhiều mức khác nhau cho cùng một loại giấy tờ là 2.000 đồng, 10.000 đồng và 20.000 đồng. Không riêng gì việc xin xác nhận tình trạng độc thân kể trên, gia đình chị Hoan còn nhiều lần làm các thủ tục giấy tờ khác như đổi tên đệm trong CMTND từ Đỗ Thanh Hoan thành Đỗ Thị Hoan; sửa năm sinh của bà Toan - mẹ chị Hoan trong sổ hộ khẩu gia đình cũng phải mất 2-3 năm mới làm được. Hiện nay chị Hoan muốn xin cấp đổi giấy khai sinh gốc thì được trả lời chị phải về xã Yên Giang - nơi cấp giấy khai sinh cho chị (nay đã sát nhập vào thị trấn Quảng Yên)
Theo quy định về thủ tục cấp giấy xác nhận tình trạng hôn nhân dùng cho công dân Việt Nam thì cá nhân khi đến làm thủ tục phải tự chuẩn bị các giấy tờ, thành phần hồ sơ đến bộ phận “một cửa” UBND xã, phường, thị trấn để được tư vấn hướng dẫn. Cá nhân được nhận tờ khai do cán bộ tư pháp cung cấp, hoàn thiện tờ khai, nộp hồ sơ tại bộ phận “một cửa”; nhận phiếu hẹn và trả kết quả tại bộ phận “một cửa” UBND xã, phường, thị trấn. Về phía UBND xã, phường, thị trấn sẽ tư vấn, hướng dẫn người dân chuẩn bị hồ sơ; tiếp nhận, kiểm tra, thẩm định hồ sơ; lập phiếu tiếp nhận và hẹn trả kết quả. Thời gian giải quyết là trong 3 ngày (với những trường hợp cần xác minh).
Từ phản ánh của chị Hoan, chúng tôi đã làm việc với ông Phạm Chiến Thắng, Phó Chủ tịch UBND thị trấn Quảng Yên. Ông Thắng thừa nhận: “Có trường hợp gia đình chị Hoan xác nhận tình trạng độc thân cho mẹ và em trai. Đúng ra, cán bộ tư pháp sẽ ghi nội dung xác nhận, còn tôi chỉ ký tên thôi, nhưng do gia đình chị Hoan là chỗ quen biết, lúc chị Hoan đến cũng là cuối buổi làm việc, chị lại nằn nì xin xác nhận ngay để còn kịp về Hạ Long, nên tôi đã trực tiếp xác nhận và ký vào đơn. Do thói quen khi còn làm bên thường trực đảng uỷ nên tôi chỉ xác nhận chữ ký của ông trưởng thôn là đúng, chứ không có ý là đùn đẩy trách nhiệm thông tin cho đồng chí trưởng thôn”.
Theo các chị Nguyễn Thị Nghiên và Phạm Thị Quý, cán bộ tư pháp tại bộ phận “một cửa” thị trấn Quảng Yên, Phòng Tư pháp huyện Yên Hưng không cho phép các xã, phường, thị trấn sử dụng tờ khai phô tô. Khi chị Hoan và người nhà đến làm thủ tục đúng lúc chị Nghiên đi vắng, nên không thể phát tờ khai theo mẫu. Do đó chị Quý đã hướng dẫn gia đình dùng đơn viết tay có xác nhận của trưởng thôn. “Đúng ra gia đình chị Hoan phải nộp lại tờ khai để lưu ở bộ phận “một cửa” chứ không phải xác nhận trực tiếp vào tờ khai, nhưng vì chị Hoan trực tiếp lên gặp đồng chí Phó Chủ tịch nên đồng chí Phó Chủ tịch mới xác nhận vào đơn. Đây là sai về nguyên tắc và quy trình chứng thực” - Chị Nghiên cho biết thêm.
Có mặt tại bộ phận “một cửa” của thị trấn Quảng Yên, chúng tôi thấy trong Danh mục thủ tục hành chính thuộc thẩm quyền tiếp nhận giải quyết của UBND xã, phường, thị trấn được treo công khai trong phòng làm việc, ở mục xác nhận tình trạng hôn nhân lại không công khai rõ mức thu lệ phí mà chỉ ghi chung chung: “thu theo quy định hiện hành”(?). Trong khi đó tại Hướng dẫn số 551/HD-TC-QLG của Sở Tài chính ngày 26-3-2009 về thu lệ phí cấp bản sao, lệ phí chứng thực đã quy định rõ: Chứng thực chữ ký: 10.000 đồng/trường hợp.
Trao đổi với chúng tôi, ông Phó Chủ tịch UBND thị trấn Quảng Yên cho biết: Bộ phận “một cửa” của thị trấn bắt đầu đưa vào thực hiện từ ngày 1-1-2005. Chúng tôi đã cố gắng giải quyết, đáp ứng nhanh nhất những yêu cầu của dân trong việc làm các thủ tục giấy tờ. Tuy nhiên, chúng tôi cũng nhận thấy có những việc mình cần phải rút kinh nghiệm để khắc phục, sửa chữa những gì còn sai sót để phục vụ nhân dân được tốt hơn”.
