Sông Ka Long (TX Móng Cái) có 6 km chảy qua các phường, xã: Trần Phú, Hoà Lạc, Ka Long, Ninh Dương và xã Hải Xuân và có diện tích lưu vực rộng 773 km2. Một thời sông Ka Long được nhắc đến với một con sông thơ mộng, hiền hoà, quanh năm nguồn nước trong xanh tươi mát.
Nước thải chưa qua xử lý thải thẳng ra sông Ka Long
ảnh Việt Phương
Dọc theo dòng sông, mỗi ngày có hàng trăm lượt thuyền đò các loại ra vào các cảng Thọ Xuân, Hương Hải, Quang Phát và khu vực cửa khẩu tiểu ngạch. Điều đó cho thấy dấu hiệu của sự phát triển mạnh mẽ trong lĩnh vực giao thương buôn bán giữa hai bên biên giới. Thế nhưng hậu quả của quá trình này bắt nguồn từ chính nguồn nước thải có chứa dầu mỡ đến nước làm mát máy, nước la canh của các thuyền đò và cả những chất thải rắn bị vương vãi trong quá trình vận chuyển của các đò hàng đã làm cho hàm lượng dầu mỡ và các chất lửng trong nước sông Ka Long có chỗ vượt tiêu chuẩn loại B của tiêu chuẩn Việt Nam là trên 7 lần... Bên cạnh đó sông Ka Long còn là một “chiếc túi” chứa nguồn nước thải sinh hoạt hỗn hợp từ nhiều khu dân cư và từ các khách sạn nhà hàng, các nhà máy công nghiệp của TX Móng Cái (Việt Nam) và TX Đông Hưng (Trung Quốc) thải ra. Lượng nước thải này có chứa nhiều cặn bã, các chất lửng SS, các chất hữu cơ BOD5-COD-KMN04, vi sinh trùng Coliform từ phân, xác động vật thối rữa... Theo đánh giá của các nhà khoa học cho thấy sông Ka Long đã bị ô nhiễm bởi NH4, BOD5 và COD. Hàm lượng NH4 đã vượt tiêu chuẩn loại A khoảng 3 lần so với tiêu chuẩn Việt Nam và hàm lượng BOD5 vượt khoảng 3 đến 3,5 lần... Như vậy dễ dàng nhận thấy sông Ka Long đang bị ô nhiễm từ nhiều phía và đang có nguy cơ ngày càng gia tăng hàm lượng các chất nhiễm bẩn, làm suy giảm môi trường nước, biến đổi đặc điểm địa hoá dòng sông.
Lòng sông Ka Long cạn trơ đá vào mùa khô. ảnh: Việt Phương
Đối với TX Móng Cái, cho đến nay nguồn nước cấp cho sinh hoạt, công nghiệp và các dịch vụ khác chủ yếu lấy từ sông Ka Long. Trước nguy cơ sông Ka Long đang bị ô nhiễm và có xu hướng trở nên ô nhiễm trầm trọng thì một vấn đề cần thiết nhất đó là nhanh chóng tìm ra giải pháp giải cứu cho dòng sông.