Hiện nay tỷ lệ nhà ở chung cư được xây dựng mới tại các đô thị mới trên địa bàn tỉnh chiếm tỷ lệ rất nhỏ trong các dự án phát triển nhà ở. Cơ cấu nhà ở được xây dựng theo dự án so với quỹ nhà ở do dân tự xây dựng tại các khu vực đô thị còn thấp. Đặc biệt, thị trường thiếu hàng hoá có quy mô và giá cả phù hợp với đa số nhu cầu của người dân, nhất là thiếu loại hình nhà cho thuê. Theo số liệu thống kê của Sở Xây dựng, hiện số nhà ở chung cư trên địa bàn tỉnh có gần 4.000 căn hộ. Mặc dù trong những năm qua tỉnh và các địa phương cũng đã triển khai cải tạo một số nhà, tuy nhiên, so với quỹ nhà thì kết quả đạt được khá nhỏ, chưa tương xứng với quỹ nhà chung cư bị hư hỏng, xuống cấp trên địa bàn cũng như khả năng về tài chính của địa phương. Ngay như TP Hạ Long là một trong những địa phương tích cực triển khai các dự án cải tạo chung cư cao tầng và xây dựng những dự án về nhà ở cho người có thu nhập thấp sử dụng. Theo đó, thời gian qua thành phố đã tiến hành điều tra hiện trạng và đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả của công tác quản lý chất lượng nhà ở tại các khu chung cư cũ; thành lập và hoàn chỉnh quy chế hoạt động của Ban chỉ đạo cải tạo nhà chung cư trên địa bàn; đôn đốc nhà đầu tư hoàn thành các thủ tục đầu tư, đảm bảo khởi công cải tạo theo đúng chỉ đạo của UBND tỉnh. Thành phố cũng đã ban hành kế hoạch di dời các hộ dân đang cư trú tại chung cư 5 tầng Cột 8 (phường Hồng Hà); chung cư phường Trần Hưng Đạo...; đề xuất phương án xử lý đối với các khu tập thể không đủ điều kiện bán nhà theo Nghị định 61/CP ngày 5-7-1994 của Chính phủ. Tuy nhiên, những chuyển động của TP Hạ Long cũng như nhiều địa phương khác trên địa bàn tỉnh hướng tới đối tượng người có thu nhập thấp hiện nay căn bản vẫn chỉ là kết quả bước đầu.
Có thể thấy trên địa bàn tỉnh, ngoài công nhân ngành Than được xây dựng nhà ở thì hiếm có đơn vị nào mạnh dạn triển khai dự án hạ tầng cho công nhân của mình. Rõ ràng, nguồn cung thì ít mà nhu cầu thì nhiều. Để có được một căn hộ, người có thu nhập thấp trên địa bàn hiện nay sẽ phải mua với giá của người có thu nhập khá, thậm chí là thu nhập cao. Một căn hộ vào loại trung bình ở các khu vực dân cư hiện nay có giá giao dịch khoảng từ 1-1,5 tỷ đồng, trong khi đó thu nhập bình quân của một lao động có nghề, có thu nhập ổn định khoảng 50-60 triệu đồng/năm. Đây là thực trạng của thị trường BĐS cả nước, trong đó có Quảng Ninh. Theo đánh giá của các chuyên gia BĐS thì nguyên nhân của hiện tượng này xuất phát từ nguồn cung BĐS cao cấp hiện nay quá lớn, nhưng đối tượng không nhiều, dẫn đến khủng hoảng thừa các BĐS cao cấp trong thời gian dài. Trong khi thị trường BĐS thiếu hẳn phân khúc nhà ở dành cho những người thu nhập thấp.
Được coi là giải pháp nhằm phát triển nhà ở xã hội, tháo gỡ khó khăn cho thị trường BĐS, mới đây Bộ Xây dựng và Ngân hàng Đầu tư và Phát triển (BIDV) đã ký thoả thuận dành khoản tín dụng lên tới 30.000 tỷ đồng, trong đó 10.500 tỷ đồng dành cho chủ đầu tư thực hiện dự án, với mức vay tối đa 70% tổng mức đầu tư dự án, thời hạn vay tối đa 5 năm. 19.500 tỷ đồng còn lại, BIDV dành cho người mua nhà, với mức cho vay tối đa bằng 85% giá trị căn hộ, thời gian cho vay tối đa 15 năm. Đặc biệt, lãi suất cho vay sẽ thấp hơn mặt bằng chung của các tổ chức tín dụng hoặc có thể thấp hơn nữa khi Nhà nước có cơ chế hỗ trợ. Được biết, đối tượng được hưởng gói tín dụng này, ngoài người được mua nhà xã hội còn có người thu nhập thấp hoặc thu nhập trung bình không đủ điều kiện được giải quyết nhà ở xã hội, có nhu cầu về nhà ở; đối tượng chưa có nhà hoặc có nhà nhưng hư hỏng, xuống cấp hoặc diện tích bình quân dưới 8m2/người. Chính quyền địa phương trực tiếp đầu tư hoặc mua lại nhà ở phục vụ tái định cư, làm nhà ở cho gia đình chính sách, cho cán bộ, viên chức cơ quan hành chính cũng được hưởng gói tín dụng này. Hy vọng rằng với giải pháp này, việc phát triển nhà ở xã hội sẽ góp phần “phá băng” thị trường bất động sản trong năm 2013 này.
Hiểu Trân
