Bài học trong công tác quản lý, nhập khẩu phế liệu sản xuất

27/09/2007 23:38

Công ty TNHH Sợi Hoá học Thế kỷ mới Việt Nam là doanh nghiệp 100% vốn nước ngoài đầu tư vào tỉnh ta từ tháng 7-2005 và chính thức hoạt động từ tháng 3-2006 tại Khu công nghiệp Cái Lân. Chức năng chủ yếu của Công ty là thu mua nguyên liệu cũ để tái chế thành sợi hoá học xuất khẩu. Tuy nhiên, trong quá trình sản xuất Công ty đã nhập những loại phế liệu không có trong danh mục được phép nhập khẩu làm nguyên liệu sản xuất.

Một góc kho bãi chứa các phế liệu có lẫn nhiều tạp chất và nằm ngoài danh mục cho phép nhập khẩu làm nguyên liệu sản xuất của Công ty TNHH Sợi hoá học Thế kỷ mới

Theo báo cáo của Công ty TNHH Sợi Hoá học Thế kỷ mới, từ tháng 3-2006 đến tháng 9-2007 doanh nghiệp đã nhập 277 tấn phế liệu, trong đó nguồn nhập khẩu gần 30 tấn; trong nước 247 tấn, gồm mảnh nhựa, chai nhựa và cục nhựa. Toàn bộ số hàng nhập khẩu trên đều có tờ khai và chứng từ nhập khẩu theo quy định. Cơ quan Hải quan đã tiến hành kiểm tra xác suất khoảng 10% lô hàng, qua kiểm tra chưa phát hiện vi phạm. Tuy nhiên, ngày 7-9-2007, Sở Tài nguyên và Môi trường đã phối hợp với UBND TP Hạ Long và các ngành liên quan tiến hành kiểm tra việc nhập khẩu nguyên liệu sản xuất tại kho bãi của Công ty. Qua kiểm tra thấy lô hàng khoảng 30 tấn nguyên liệu trong đó có một số không nằm trong danh mục được phép nhập khẩu theo quy định tại Quyết định số 12/QĐ-BTNMT của Bộ Tài nguyên và Môi trường (BTNMT) “Về việc ban hành danh mục phế liệu được phép nhập khẩu làm nguyên liệu sản xuất”, nhưng theo giải trình thì số hàng này lại nằm trong lô hàng do Công ty mua của Công ty TNHH Thương mại Xây dựng và Giao thông Thành Việt-Hải Phòng? Ngoài ra đoàn kiểm tra còn phát hiện một lô hàng khoảng 15 tấn là phế thải được loại ra từ khi Công ty bắt đầu sản xuất còn tồn lại đến nay, hiện đang chờ xử lý. Đoàn kiểm tra đã yêu cầu Công ty TNHH Sợi Hoá học Thế kỷ mới cần có phương án xử lý 15 tấn hàng phế liệu trên và có văn bản làm rõ nguồn gốc xuất xứ hàng hoá và hợp đồng mua bán trước ngày 15-9-2007. Ngày 14-9, Sở Tài nguyên và Môi trường tiếp tục cùng với Chi cục Hải quan Cái Lân tiến hành mở niêm phong 3 Container có số hiệu MSKU 0106132; CLHU 8358332; PONU 7839260 trên kho bãi của Công ty với số lượng khoảng 60 tấn. Qua kiểm tra cho thấy số nguyên liệu này có nguồn gốc từ Mêhico, là các mảnh vụn bằng nhựa được băm, cắt từ các loại chai nước hoa quả và một số loại chai PET khác. Số phế liệu này còn chứa nhiều tạp chất, bụi đất và không đúng với chủng loại phế liệu được mô tả theo Quyết định số 12 của BTNMT.

Tiếp theo đó ngày 19-9 vừa qua, Cục Cảnh sát Môi trường (Bộ Công an) đã phối hợp với Sở Tài nguyên và Môi trường Hải Dương kiểm tra cơ sở tái chế nhựa Kim Thành của ông Lưu Văn Thuyên, thị trấn Phú Thái, huyện Kim Thành (Hải Dương). Chủ cơ sở tái chế nhựa thừa nhận nhập 107 tấn nguyên liệu để gia công cho Công ty TNHH Sợi hoá học Thế kỷ mới. Qua xác minh cơ quan chức năng đã phát hiện hợp đồng kinh tế lập ngày 25-7-2007 giữa cơ sở tái chế nhựa Kim Thành với Công ty TNHH Sợi Hoá học Thế kỷ mới với nội dung: Cơ sở gia công chai nhựa bằng việc băm nhỏ, vệ sinh sạch sẽ, đóng bao và vận chuyển cho Công ty TNHH Sợi Hoá học Thế kỷ mới và biên bản giao hàng ngày 6-9-2007 cùng 6 phiếu cân hàng kèm theo với số lượng 87,6 tấn. Theo báo cáo của cơ sở tái chế nhựa và biên bản làm việc ngày 17-9 giữa Cục Cảnh sát Môi trường, đại diện Sở Tài nguyên và Môi trường Hải Dương thì cơ sở này đã gia công được khoảng 6 tấn sản phẩm. Số nhựa này còn chứa các tạp chất nhiều màu và chủng loại khác nhau, chưa được làm sạch không đảm bảo theo quy định về quản lý đối với phế liệu nhập khẩu làm nguyên liệu sản xuất.

Như vậy rõ ràng các phế liệu trên do Công ty TNHH Sợi Hoá học Thế kỷ mới nhập về có rất nhiều tạp chất (thực chất là rác thải) không đảm bảo về môi trường. Vậy tại sao những lô hàng rác thải trên vẫn qua mắt được cơ quan Hải quan với các chứng từ hợp lệ để đi sâu vào nội địa. Hay việc kiểm tra xác suất khoảng 10% lô hàng là quá ít? Câu hỏi này đang chờ lời giải từ các cơ quan chức năng. Ông Zhang Yun Qiao, Tổng Giám đốc Công ty TNHH Sợi Hoá học Thế kỷ mới Việt Nam đã thừa nhận có tạp chất lẫn trong lô hàng, đồng thời mong muốn các cơ quan chức năng cho phép xử phạt hành chính về vi phạm Luật Bảo vệ Môi trường để doanh nghiệp được đưa lô hàng vào sản xuất, còn nếu pháp luật Việt Nam không cho phép doanh nghiệp sẽ tái xuất lô hàng. Đây là bài học trong công tác quản lý nhập khẩu phế liệu sản xuất của các ngành chức năng. Trong tiến trình hội nhập kinh tế quốc tế hiện nay thì việc nhập khẩu các nguyên liệu, nhất là phế liệu cần phải được quản lý chặt chẽ hơn, tránh tình trạng doanh nghiệp lợi dụng sự thông thoáng trong cải cách thủ tục hành chính nhập rác thải về gây ô nhiễm môi trường và làm ảnh hưởng đến môi trường đầu tư của tỉnh.