Bước hoạch định quan trọng

Tháng 6-2007, BCH Đảng bộ tỉnh đã thông qua  Chương trình hành động về chiến lược biển với nhiều nhiệm vụ, giải pháp quan trọng được cụ thể hoá tới từng cấp, từng ngành. Đây là bước hoạch định quan trọng nhằm phát huy mọi nguồn lực để làm giàu từ biển.

Tiền đề vững chắc

Quảng Ninh có hơn 250 km bờ biển. Diện tích của các đảo chiếm khoảng 11% tổng diện tích tự nhiên của toàn tỉnh với hơn 10 vạn dân sinh sống. Toàn tỉnh có 10/14 huyện, thị xã, thành phố tiếp giáp với biển, trong đó có 2 huyện đảo: Vân Đồn, Cô Tô và 3 xã đảo: Vĩnh Trung, Vĩnh Thực (Móng Cái), Cái Chiên (Hải Hà) đều là các khu vực xung yếu, quan trọng đối với an ninh quốc phòng. Từ những tiềm năng, lợi thế này trong những năm qua kinh tế biển đã được Quảng Ninh tập trung đầu tư phát triển và ngày càng đạt hiệu quả cao. Việc triển khai thực hiện được căn cứ vào đặc điểm tình hình cụ thể trên từng tuyến biển đảo để tập trung đầu tư xây dựng các dự án, công trình trọng điểm, đồng bộ, mang tính chiến lược nhằm phát triển mạnh hơn nữa các tiềm năng sẵn có ở mọi lĩnh vực kinh tế biển.

Trong những năm qua, bằng các nguồn vốn khác nhau tỉnh, các ngành đã xây dựng được các cảng: Vạn Gia, Núi Đỏ, Mũi Chùa, Cái Lân, Cô Tô, Ghềnh Võ, Nam Cầu Trắng, Cửa Ông; đầu tư nhiều thiết bị hiện đại như xe nâng, cẩu đế. Các cảng lớn, quan trọng đều đã được đầu tư mở rộng nâng cao năng lực hoạt động. Cảng Cái Lân đã hoàn thành và đưa vào sử dụng các cầu bến số 1, 5, 6, 7 và các trang thiết bị bốc xếp hàng hoá với khả năng đáp ứng phục vụ tàu trọng tải lớn 4 vạn tấn và tàu chở hàng container, hàng hoá thông qua cảng đạt trên 3 triệu tấn/năm. Cảng Cẩm Phả ngoài việc đầu tư cải tạo, mở rộng, ngành Than còn đầu tư 70 tỷ đồng để xây dựng kéo dài 250m cầu tàu, nạo vét khu nước trước cảng, luồng lạch đưa tàu có trọng tải 6 vạn tấn cập cảng lấy hàng, đáp ứng nhu cầu gia tăng sản lượng sản xuất tiêu thụ của ngành. Cảng xăng dầu B12 được xây dựng từ năm 2002 với tổng giá trị đầu tư  40 tỷ đồng, có cầu cảng liền bờ gồm: cầu cảng 5.000 tấn và cầu cảng 4 vạn tấn, có các công trình xây lắp hiện đại có thể đưa tàu 4 vạn tấn vào làm hàng tại cảng; năng lực thông qua cảng lên tới 3 triệu tấn/năm. Tổng Công ty Xăng dầu Việt Nam đã đầu tư nâng cấp xây dựng đồng bộ hệ thống xếp dỡ hàng hoá, hệ thống bơm, kho chứa và dẫn xăng dầu, đặc biệt hệ thống phòng chống cháy nổ, chống tràn dầu hiện đại tầm cỡ quốc tế. Ngoài cảng hàng hoá, các cảng tàu du lịch cũng được đầu tư xây dựng khá hoàn chỉnh. Cảng tàu du lịch Bãi Cháy được UBND tỉnh đồng ý cho mở rộng vùng nước cảng đến sát công viên Hoàng Gia và đầu tư xây dựng xong 45 km tuyến đường nội thuỷ từ cảng đến các điểm tham quan trên Vịnh Hạ Long.  Cảng Dân Tiến (Móng Cái) được đầu tư kéo dài ra phía biển thành cảng tổng hợp đón khách du lịch quốc tế, khách công cộng và hàng hoá tổng hợp. Đối với hệ thống cảng, bến thuỷ nội địa tỉnh dự kiến sẽ quy hoạch gọn lại thành 17 cụm cảng bến, giao cho 29 đơn vị quản lý.

Xác định du lịch là ngành kinh tế mũi nhọn mà trong đó hướng phát triển chủ đạo là du lịch biển nên tỉnh đã tập trung đầu tư phát triển các dự án có quy mô lớn. Hệ thống vận chuyển khách du lịch đường thuỷ trên vịnh Hạ Long có hơn 350 tàu thuyền, trong đó có gần 60 tàu  hiện đại với mức đầu tư lớn để phục vụ  khách lưu trú  đêm trên vịnh.

Đối với việc đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng các tuyến biển đảo tổng nguồn vốn đầu tư  lên tới hơn 500 tỷ đồng cho chương trình biển Đông hải đảo, ngoài ra còn rất nhiều nguồn vốn từ các dự án chương trình khác. Hệ thống điện lưới quốc gia đã đến các xã đảo Vĩnh Trung, Vĩnh Thực (Móng Cái), đảo Cái Bầu (Vân Đồn). Các xã đảo khác như: Minh Châu, Quan Lạn, Bản Sen (Vân Đồn) và huyện đảo Cô Tô đều đã được đầu tư hệ thống máy phát điện chạy dầu diezen; xây dựng được 79km đường nhựa, bê tông trên các xã đảo, các bến cập tàu, tuyến cầu cảng, phao tiêu, biển báo luồng lạch, trang bị tàu công tác cho các huyện đảo, tàu kiểm ngư cho Chi cục bảo vệ nguồn lợi thuỷ sản...

Chiến lược biển của Quảng Ninh

Kinh tế biển đang phát huy vai trò quan trọng đóng góp lớn vào sự phát triển kinh tế của tỉnh. Biển và vùng ven biển Quảng Ninh ngày càng tỏ rõ vị trí chiến lược quan trọng cả trước mắt và lâu dài  không chỉ với địa phương mà còn có ý nghĩa đối với nền kinh tế đất nước. Chính vì vậy, tháng 6-2007 BCH Đảng bộ tỉnh đã xây dựng Chương trình hành động về chiến lược biển  đến năm 2020. Chương trình đề ra các giải pháp nhằm khai thác có hiệu quả tiềm năng, thế mạnh của biển và vùng ven biển để phát triển các ngành kinh tế. Theo đó, mục tiêu đặt ra đến năm 2020, Quảng Ninh trở thành tỉnh mạnh về kinh tế biển, gắn phát triển kinh tế với hợp tác quốc tế, kết hợp với đấu tranh ngoại giao, tạo thế và lực cho bảo vệ chủ quyền và lợi ích quốc gia trên vùng biển đảo Đông Bắc... Chương trình đặc biệt nhấn mạnh đến việc tập trung các nguồn lực để phát triển nhanh kinh tế hàng hải bao gồm các lĩnh vực chủ yếu như: cảng biển, vận tải biển, công nghiệp đóng tàu, dịch vụ hàng hải; đẩy mạnh nuôi trồng thuỷ sản, du lịch; phát triển các khu đô thị, trung tâm thương mại, khu kinh tế và khu công nghiệp ven biển. Tăng cường hợp tác với các Bộ, ngành của Trung ương tiến hành điều tra khảo sát đánh giá tài nguyên và khoáng sản biển ở Quảng Ninh. Trên cơ sở đó đề ra chủ trương khai thác, bảo tồn có hiệu quả đảm bảo phát triển bền vững, bảo vệ cân bằng sinh thái và bảo vệ môi trường biển. Giải quyết tốt các vấn đề văn hoá, xã hội và đào tạo nguồn nhân lực ở vùng ven biển và các đảo. Phấn đấu đến năm 2010 và những năm sau kinh tế biển và ven biển đóng góp tích cực vào tổng GDP của tỉnh. Tiếp tục nâng cao đời sống người dân vùng biển và ven biển, đưa thu nhập bình quân đầu người của vùng biển cao gấp 1,5 - 2 lần so với thu nhập bình quân đầu người trên toàn tỉnh.