Thực hiện chiến lược phát triển kinh tế-xã hội từ năm 2001 đến nay tỉnh đã tiến hành thu hồi gần 2.000 ha đất để xây dựng 21 cụm, khu công nghiệp, mở rộng 29 khu đô thị mới và xây dựng khu tái định cư. Trong đó diện tích đất nông nghiệp bị thu hồi 1.700,61 ha, số hộ nông dân bị ảnh hưởng đến sản xuất và đời sống là 8.445 hộ (chiếm 8,1% tổng số hộ nông nghiệp toàn tỉnh).
Nông dân xã Vũ Oai (Hoành Bồ) chăm sóc vườn ươm cây keo giống chuẩn bị trồng rừng năm 2007.
Sau khi bị thu hồi mất đất sản xuất người nông dân không có việc làm phù hợp. Theo thống kê của Sở Lao động Thương binh và Xã hội: Số người bị thu hồi đất tìm được việc làm chiếm 31,1%, trong đó 6% tổng số lao động bị thu hồi đất tìm được việc làm trong các dự án. Mỗi năm tỉnh mới đào tạo nghề cho gần 2 ngàn lao động nông thôn, đạt tỷ lệ gần 1% so với tổng số lao động nông thôn. Trên thực tế những lao động tìm được việc làm trong các dự án đầu tư thường là những lao động trẻ, khoẻ, có trình độ, trong khi đó phần lớn lao động nông thôn đều chưa qua đào tạo nghề, chưa học xong các bậc phổ thông. Chính vì không tìm được việc làm sau khi bị thu hồi đất sản xuất nên phần lớn số hộ đã bị giảm mức thu nhập từ 10-12% so với trước đây, cuộc sống không còn ổn định, người nông dân chưa biết tìm nguồn thu nào để đảm bảo cuộc sống hàng ngày. Qua khảo sát của Hội Nông dân tại 40 hộ của 2 xã Lê Lợi, Sơn Dương (Hoành Bồ) thấy các hộ bị thu hồi đất này mức thu nhập giảm trên 12% so với trước khi bị thu hồi đất. Các hộ bị thu hồi từ 50% diện tích canh tác trở lên thì gặp nhiều khó khăn hơn; những hộ thuộc diện đền bù tái định cư do không tìm được việc làm, không có nguồn thu nhập nên sau khi sử dụng hết số tiền đền bù thì lâm vào hoàn cảnh vô cùng khó khăn và đây là nguyên nhân dẫn tới phát sinh hộ nghèo và tái nghèo.
Theo Chương trình đào tạo nghề và giải quyết việc làm giai đoạn 2006 -2010 của tỉnh, thì mục tiêu đến năm 2010 lao động nông thôn sẽ giảm còn 228.300 người. Như vậy trong 5 năm tới lao động nông thôn sẽ giảm khoảng gần 90.000 người. Đó là chưa kể lực lượng học sinh sau khi tốt nghiệp phổ thông trung học không thi đỗ vào các trường đại học và trung học chuyên nghiệp phải ở lại nông thôn tiếp tục làm nghề nông. Qua kết quả điều tra tình hình nông nghiệp, nông thôn tại thời điểm 1-7-2006, toàn tỉnh hiện có 139.118 hộ nông thôn với 561.629 người, trong đó có 317.666 người trong độ tuổi lao động, đây là lực lượng lao động lớn đòi hỏi phải có giải pháp tốt trong giải quyết việc làm. Vì vậy, vừa qua Hội Nông dân tỉnh đã có đề xuất: Nhà nước và tỉnh cần nghiên cứu lại chính sách đền bù đối với đất nông nghiệp. Những dự án lấy đất nông nghiệp cần được thẩm định chặt chẽ, nhằm hạn chế chuyển đổi mục đích sử dụng đối với đất nông nghiệp; phải ưu tiên quỹ đất trong khu đô thị cho những hộ nông dân bị thu hồi đất thuộc diện tái định cư để họ có điều kiện phát triển kinh doanh dịch vụ. Cần có chế tài yêu cầu chủ đầu tư phải cam kết dành kinh phí đào tạo nghề cho nông dân và tuyển dụng sau khi đào tạo, đặc biệt đối với những hộ bị thu hồi đất nông nghiệp từ 50% trở lên để phục vụ cho việc thực hiện dự án. Phải công khai, dân chủ trong việc thực hiện chính sách đền bù giải phóng mặt bằng.
