Cần quyết liệt hơn nữa

Theo thống kê của cơ quan chuyên môn, đến ngày 8-5, tại các huyện Đông Triều và Yên Hưng đã có 1.798 con lợn bị mắc hội chứng rối loạn hô hấp và sinh sản ở lợn (bệnh tai xanh) và 194 con đã được tiêu huỷ. Riêng xã Nguyễn Huệ, huyện Đông Triều số lợn bị mắc bệnh đã lên tới 460 con, tiêu huỷ 115 con.

Hiện dịch bệnh vẫn đang diễn biến hết sức phức tạp, khó kiểm soát. Người chăn nuôi đang hoang mang về tình hình dịch bệnh; những ổ dịch mới đang tiếp tục phát sinh và lan rộng, trong khi đó công tác phòng chống dịch còn gặp không ít khó khăn.

Tại huyện Yên Hưng, ngay khi xuất hiện tại thôn Vị Khê, xã Liên Vị, dịch bệnh đã nhanh chóng lây lan sang các địa phương khác như xã Nam Hoà và Yên Hải. Nhiều ngày nay, chị Nguyễn Thị Hào, xóm 3, xã Nam Hoà mất ăn mất ngủ vì 3 con lợn nái, 5 lợn thịt và gần 30 con lợn con của gia đình chị lăn ra ốm hàng loạt. Chị Hào cho biết: “Là cán bộ thú y, từ trước đến nay gia đình luôn thực hiện tốt việc phòng chống các loại dịch bệnh ở lợn nhưng vẫn không tránh khỏi bệnh tai xanh.  Những ngày qua trong khi dịch bệnh chưa xuất hiện tại địa phương, tôi đi tiêm phòng cho lợn tại các địa phương khác nào ngờ đã mang mầm bệnh về cho đàn lợn của gia đình mình. Từ ngày mồng 5, trong đàn lợn của nhà nhiều con sốt cao, bỏ ăn, toàn thân nóng đỏ, ho, khó thở”.  Anh Vũ Văn Tưởng, xóm 3, xã Nam Hoà cho hay: Đàn lợn của gia đình tôi có 12 con vừa đến độ xuất chuồng, sau khi bán được 8 con thì từ 3-4 ngày hôm nay, cả lợn nái và 4 lợn con còn lại đã có những biểu hiện của bệnh dịch. Dù đã được tiêm nhiều mũi thuốc trị bệnh, thực hiện phun thuốc khử trùng tiêu độc nhưng một số đã rất yếu, chắc sẽ tiêu huỷ ngày một ngày hai. Cùng với các xã Liên Vị, Nam Hoà thì tình hình dịch bệnh cũng đang diễn biến hết sức phức tạp tại xã Yên Hải. Nhà bác Đặng Thị Quỳnh, xóm 1, xã Yên Hải hàng năm chăn nuôi 5-6 con lợn nái và gần chục con lợn thịt, đàn lợn của gia đình bác đã bị mắc bệnh, khó có khả năng giữ được. Bác Quỳnh cho biết: “Để gây được 5 con lợn nái, gia đình tôi đã tốn không ít công sức vậy mà bây giờ chúng lăn ra ốm cả. Từ khoảng 10 ngày hôm nay, cả lợn nái và lợn thịt, nhiều con đã bỏ ăn, sốt, ho, khó thở… Hôm qua một con chết và đã được tiêu huỷ. Khi trong đàn lợn đã có con bị chết vì dịch bệnh thì những con khác rất khó tránh vì thế tôi đã nghiêm túc thực hiện các biện pháp tiêu độc khử trùng, tiêm thuốc chữa bệnh cho những con còn lại. Trong tình hình dịch bệnh như hiện nay, chúng tôi rất mong sớm nhận được sự hỗ trợ của nhà nước”.

Giống như nhiều hộ chăn nuôi khác tại xã Nguyễn Huệ (Đông Triều), chị Kiều Thị Hạnh, thôn 5 cũng đang cố công chữa chạy cho những con lợn còn lại trong đàn lợn của gia đình. Chị Hạnh cho biết: “Gia đình tôi nuôi 2 lợn nái và 6 lợn thịt. Ngay khi có biểu hiện lợn ốm, gia đình đã báo cho thú y xã nhưng vẫn không chữa chạy khỏi cho đàn lợn”. Lợn chết được tiêu huỷ ngay trong vườn nhà và được thực hiện tiêu độc khử trùng bằng vôi bột, thuốc của cơ quan thú y cấp.

Theo ông Đỗ Quốc Thụ, Trạm trưởng Trạm Thú y huyện Đông Triều thì công tác phòng chống dịch hiện nay gặp không ít khó. Có rất nhiều nguyên nhân dẫn đến dịch bệnh lợn tai xanh xuất hiện trên địa bàn nhưng trong đó chủ yếu vẫn là mầm bệnh từ nơi khác đến trong quá trình vận chuyển giống, thức ăn chăn nuôi. Vì vậy, mấu chốt trong công tác phòng chống dịch bệnh tai xanh vẫn là phải kiểm soát được việc vận chuyển, mua bán, giết mổ lợn trên địa bàn. Hiện nay giá lợn thịt tại thị trường thấp hơn giá hỗ trợ tiêu huỷ của nhà nước nên nhiều hộ chăn nuôi không tích cực trong việc chữa trị bệnh cho lợn; một số hộ dân thực hiện quy trình tiêm phòng cho đàn lợn không đảm bảo; nhiều đàn lợn con chưa đến tuổi tiêm phòng nên rất khó tránh khỏi bệnh dịch. Cùng với đó là những khó khăn về lực lượng thú y cơ sở còn quá mỏng; không có kinh phí cho công tác chống dịch của thú y viên; kinh phí ban đầu cho việc xử lý dịch. Cùng quan điểm đó, ông Đinh Đức Thành, Trưởng phòng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn huyện Yên Hưng cho biết: Mặc dù đã rất chủ động trong công tác phòng chống dịch, song ngăn chặn dịch bệnh, hạn chế sự lây lan ra diện rộng là rất khó khăn. Trong khi cơ chế hỗ trợ cho người dân về tiêu huỷ lợn bệnh vẫn chưa rõ ràng, cụ thể là giá thịt lợn trên thị trường giảm xuống còn từ 16-20 nghìn đồng/kg, vì vậy rất khó tránh được việc vận chuyển lợn từ nơi khác về vùng dịch thực hiện tiêu huỷ để hưởng lợi vì vậy mà gây rất nhiều khó khăn trong việc ngăn chặn vận chuyển, buôn bán lợn vào và ra khỏi vùng dịch. Bên cạnh đó là việc vận chuyển những sản phẩm từ lợn không thể kiểm soát được cũng là nguyên nhân khiến dịch bệnh lây lan nhanh. Trước khi dịch xuất hiện, huyện duy trì các tổ kiểm soát tại các xã, các chợ và khu giết mổ gia súc, trạm kiểm dịch thú y tại cầu sông Chanh… song lực lượng này còn quá mỏng, chưa đảm bảo cho công tác kiểm soát dịch bệnh.

Ngay khi bệnh tai xanh xuất hiện trên địa bàn, UBND tỉnh đã ra công điện gửi các huyện, thị xã, thành phố, các thành viên trong Ban chỉ đạo phòng chống dịch bệnh gia súc, gia cầm tỉnh, yêu cầu tăng cường công tác tuyên truyền, phổ biến kiến thức phòng chống bệnh tai xanh phải liên tục, thường xuyên bằng nhiều hình thức cho nhân dân biết về sự nguy hại của bệnh. Thực hiện “5 không”: không giấu dịch; không bán chạy lợn bệnh; không vận chuyển; không giết mổ lợn bệnh và không vứt xác lợn bệnh ra môi trường. Phân công trách nhiệm giám sát dịch bệnh cho chính quyền và thú y cơ sở, huy động các đoàn thể và ngành chức năng phối hợp với ngành Nông nghiệp để chủ động giám sát phát hiện dịch bệnh. Đồng thời UBND tỉnh cũng đã ban hành quyết định chỉ đạo việc thành lập 2 chốt kiểm soát liên ngành đặt tại trạm thu phí quốc lộ 18 (Đông Triều) và trạm thu phí cầu Đá Bạc (Uông Bí) nhằm kiểm soát chặt chẽ việc vận chuyển động vật, sản phẩm động vật từ bên ngoài vào tỉnh, ngăn chặn sự lây lan của dịch bệnh.

Để kiểm soát dịch bệnh, Chi cục Thú y tỉnh đã chỉ đạo các trạm thú y cơ sở, thú y địa phương thực hiện chặt chẽ công tác giám sát, phát hiện và xử lý kịp dịch bệnh; kịp thời cấp hàng trăm kg hoá chất khử trùng Iodine cho các địa phương để thực hiện khử trùng tiêu độc chuồng trại chăn nuôi, nơi tiêu huỷ lợn bị bệnh, đồng thời thực hiện các giải pháp của cơ quan thú y một cách triệt để, trong đó có việc cung cấp hàng trăm nghìn liều vacxin các loại nhằm tăng cường sức đề kháng cho đàn lợn, hạn chế sự lây lan của dịch bệnh. Tuy nhiên, đây là loại dịch bệnh lây truyền qua đường hô hấp, có khả năng lây lan nhanh, mức độ gây hại lớn và đang diễn biến hết sức phức tạp. Để ngăn chặn dịch bệnh, ngành chức năng và các địa phương cần thực hiện quyết liệt hơn nữa công tác phòng chống dịch bệnh theo sự chỉ đạo của tỉnh.