Chắp cánh thương hiệu hoa Hoành Bồ

Những năm gần đây, cùng với sự phát triển mọi mặt  nhu cầu sử dụng hoa tươi trong đời sống hàng ngày càng trở nên phổ biến. Nhờ đó,  nghề trồng hoa ở Hoành Bồ đã  trở thành một lĩnh vực sản xuất mang lại hiệu quả cao.

Hoa Hoành Bồ đã được nhiều người biết đến. Tuy nhiên, việc sản xuất hoa trên địa bàn huyện mới dừng ở quy mô nhỏ  nên việc kiểm tra đánh giá và quản lý chất lượng sản phẩm gặp nhiều khó khăn. Chính vì vậy việc hình thành các vùng chuyên canh sản xuất hoa tập trung có quy mô phù hợp để sản xuất được hoa chất lượng cao, có thương hiệu trên thị trường đem lại hiệu quả kinh tế cho người sản xuất là rất cần thiết.

Chắp cánh thương hiệu hoa Hoành Bồ ảnh 1
Khách đến mua hoa lan tại HTX rau hoa Đồng Chè.

Từ quy hoạch...

Hiện nay, Hoành Bồ đã xây dựng quy hoạch 3 vùng trồng rau, hoa. Đó là thị trấn Trới, các xã Lê Lợi và Thống Nhất. Nghề trồng hoa ở Hoành Bồ được khởi phát từ năm 1980; năm 2005 bắt đầu chuyển sang trồng hoa chất lượng cao như hoa ly, hoa lay ơn, cúc ngoại... Theo đánh giá chung các loại hoa này phát triển tốt. Năm 2008, trên địa bàn huyện đã trồng được  70.000 cây hoa ly, hơn 6ha hoa lay ơn, 8ha cúc, 2ha các loại hoa khác. Hoa Hoành Bồ bước đầu đã có uy tín trên thị trường TP Hạ Long và các địa phương lân cận. Những cánh đồng Đồng Chè (thị trấn Trới); các thôn An Biên, Tân Tiến (xã Lê Lợi); thôn Chợ (xã Thống Nhất) được quy hoạch vùng trồng hoa chuyên canh với tổng diện tích khoảng 24ha. Do chất đất ở đây là loại đất cát pha thịt nhẹ phù hợp với trồng rau, hoa. Hiện nay, có 227 hộ có đất sản xuất trong vùng chuyên canh, bình quân mỗi hộ có khoảng 1.000m2. Do trước đây đã được quy hoạch là vùng sản xuất rau, hoa nên vùng chuyên canh này đã được đầu tư cứng hoá một số đoạn kênh tưới, tiêu nội vùng và hệ thống đường nội vùng. Mặc dù đường nội đồng đã khang trang, nhưng hệ thống kênh, mương ở khu vực chuyên canh vẫn chưa tốt, khả năng điều tiết nước hạn chế.

Để phục vụ cho việc trồng rau, hoa cần xây dựng hệ thống hạ tầng nội đồng trong đó đặc biệt chú trọng tới hệ thống kênh nội đồng dẫn nước vào các khu ruộng tạo điều kiện cho người nông dân  áp dụng kỹ thuật tưới nước như: thấm nước, tưới phun, tưới gánh... Hệ thống kênh tưới nội đồng được xây dựng trên điạ hình cánh đồng; vị trí của kênh đầu mối và hệ thống kênh xây, kênh đất hiện có để bố trí. Trên hệ thống kênh tưới cứ 30m có một bể tưới nước để cấp nước cho các máy bơm tưới nước hàng ngày. Ngoài việc xây dựng hệ thống kênh mương thì hệ thống giao thông nội đồng cũng cần được đầu tư để thuận lợi cho việc vận chuyển phân bón cũng như sản phẩm sau khi thu hoạch. Từ trục đường giao thông nông thôn chạy sát cánh đồng nối các đường giao thông nội đồng chạy dọc theo các tuyến kênh.

Để kích thích khả năng phát triển của giống cây con và tăng thêm chiều cao của thân cây nhằm tăng giá trị về thẩm mỹ cũng như về chất lượng cây hoa, hệ thống điện sẽ được đầu tư chạy theo các tuyến kênh hoặc đường giao thông nội đồng. Một khâu quan trong nữa trong quá trình sản xuất hoa đó là xây dựng nhà bảo quản. Từ thực tế trồng hoa cho thấy chưa có thiết bị bảo quản giống và hoa sau khi thu hoạch nên các hộ dân gặp nhiều khó khăn trong sản xuất. Do sự thay đổi của thời tiết nên một số giống hoa thu hoạch sớm hơn so với dự kiến nên giá trị thu được không cao. Để giúp các hộ dân sản xuất và tiêu thụ hoa đạt giá trị kinh tế cao cần có nhà lạnh để bảo quản. Dự kiến cánh đồng chuyên canh rau, hoa Đồng Chè, An Biên, Tân Tiến và thôn Chợ có nhu cầu cung cấp và bảo quản 151.000 củ hoa ly, 235.000 củ hoa Layơn, bảo quản từ 150.000 đến 190.000 bông hoa các loại.

Để vùng chuyên canh sản xuất ổn định, chất lượng sản phẩm được nâng lên cần thành lập HTX dịch vụ nhằm cung ứng giống cây, phân bón, thuốn trừ sâu; đồng thời ký hợp đồng bao tiêu sản phẩm cho xã viên trên cơ sở liên doanh với các doanh nghiệp, các nhà hàng, khách sạn, siêu thị....

Chắp cánh thương hiệu hoa Hoành Bồ ảnh 2
Áp dụng kỹ thuật trồng hoa trong nhà lưới để nâng cao chất lượng hoa tại thị trấn Trới.

Đến xây dựng thương hiệu

Việc trồng hoa ở Hoành Bồ trong những năm đầu chưa có sự định hướng, còn mang nặng tính tự phát, quy mô sản xuất nhỏ, nên năng suất, chất lượng chưa cao. Nhất là những loại hoa cao cấp và hiếm thường phải mang từ địa phương khác về nên công tác bảo quản và vận chuyển đã làm tăng chi phí hoặc chất lượng không như mong muốn. Trong khi đó nhu cầu sử dụng hoa tươi tại Quảng Ninh nói chung và TP Hạ Long nói riêng ngày càng lớn.

Nhận thức được điều này, trong những năm gần đây, huyện Hoành Bồ đã tiến hành nghiên cứu thổ nhưỡng, khí hậu vùng thị trấn Trới và các vùng phụ cận, trên cơ sở đó đã lựa chọn được những loài hoa thích hợp. Huyện đã triển khai mô hình thí điểm trồng thử nghiệm các giống hoa tại một số địa phương như: thị trấn Trới, xã Lê Lợi, xã Thống Nhất. Sau hơn 10 năm thực hiện, thị trấn Trới và một số xã phụ cận bước đầu khẳng định là vùng phù hợp với trồng hoa. Hoa ở đây đã cho chất lượng tốt và sản lượng cao. Hiện Hoành Bồ đã cung cấp ra thị trường rất nhiều loại hoa và không chỉ giới hạn tại thị trường Quảng Ninh mà còn có mặt ở thị trường Hà Nội, Hải Phòng.

Trồng hoa tại Hoành Bồ đã mang lại lợi ích kinh tế lớn hơn hẳn so với các cây nông nghiệp khác. Chính vì vậy, vài năm trở lại đây diện tích canh tác, sản lượng hoa của Hoành Bồ ngày một tăng hơn so với những năm trước. Huyện đã định hướng đưa sản xuất hoa đảm bảo chất lượng cao và đa dạng; khắc phục tình trạng làm ăn manh mún, ít cạnh tranh sang làm ăn với quy mô lớn hơn, hiệu quả cao hơn… Huyện Hoành Bồ nhận thấy rất cần thiết phải xây dựng nhãn hiệu tập thể cho sản phẩm hoa Hoành Bồ và coi đây là mô hình phát triển kinh tế hộ gia đình hiệu quả. Mặt khác, đây là mô hình tổ chức và quản lý sản xuất mẫu có hiệu quả làm nhân tố nhân rộng cho các sản phẩm có uy tín tương tự tại địa phương như sản phẩm: Rau, mía đen, khoai sọ, gà...

Đến thời điểm này huyện đã xây dựng đề án “quảng bá nhãn hiệu tập thể cho sản phẩm hoa Hoành Bồ” với tổng kinh phí trên 583 triệu đồng từ ngân sách địa phương. Nhãn hiệu tập thể là một loại nhãn hiệu tương đối đặc biệt so với nhãn hiệu thông thường, bởi nó là loại tài sản sở hữu chung, cho một sản phẩm nhất định của rất nhiều thành viên cùng sản xuất và kinh doanh. Chính vì vậy, công tác quản lý nhãn hiệu tập thể là hết sức quan trọng. Để đạt được những mục tiêu trên, đề án đã tập trung vào những công việc như: Khảo sát thực tế tại địa phương, xác định tiêu chí để quản lý chất lượng hoa; tổ chức quản lý, thiết kế nhãn hiệu tập thể; xây dựng bộ quy chế quản lý nhãn hiệu tập thể. Trong đó, tổ chức quản lý nhãn hiệu tập thể là khâu rất quan trọng, quyết định đến sự thành bại của nhãn hiệu tập thể sau này. Chính vì vậy, trước mắt UBND huyện Hoành Bồ giao cho HTX rau, hoa Đồng Chè (thị trấn Trới) đảm nhiệm công tác này. HTX sẽ là người đứng đơn đăng ký nhãn hiệu, tổ chức triển khai thực hiện và trực tiếp tiến hành quản lý nhãn hiệu tập thể. Để đề án triển khai có hiệu quả, huyện sẽ thí điểm mô hình tại thị trấn Trới. Sau khi mô hình tại đây hoạt động đi vào nề nếp sẽ tiến hành triển khai ra các xã tiếp theo trong huyện. Những phần việc về thiết kế chương trình và công cụ quảng cáo (thiết kế website) tổ chức tập huấn, quảng bá sản phẩm đang được huyện tiếp tục triển khai.

Hy vọng rằng, với sự vào cuộc tích cực của huyện, thương hiệu hoa Hoành Bồ sẽ được chắp cánh bay xa.
                                     

Ông Bùi Quang Minh, Phó Giám đốc Sở KH&CN:

Hiện tại thương hiệu hoa Hoành Bồ chưa được xác lập quyền sở hữu trí tuệ. Do đó có thể dẫn đến một số những vấn đề bất cập. Đó là, sản phẩm hoa sẽ không có thương hiệu chính thức để cung cấp sản phẩm ra thị trường nhằm phân biệt với những sản phẩm hoa có nguồn gốc khác. Điều đó đồng nghĩa với việc chưa có thương hiệu để tuyên truyền, quảng bá về uy tín chất lượng sản phẩm, mở rộng thị trường nhằm mục tiêu phát triển sản xuất kinh doanh. Ngoài ra, không có thương hiệu được bảo hộ thì sẽ không có cơ chế pháp luật để bảo hộ, xử lý các hành vi làm giả, làm nhái của các sản phẩm hoa có nguồn gốc khác làm giả thương hiệu hoa Hoành Bồ. Điều này có ảnh hưởng lớn đến uy tín, danh tiếng sản phẩm. Từ đó ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất kinh doanh của các hộ gia đình  nói riêng và của huyện nói chung. Vì vậy, việc tạo dựng, xác lập quyền sở hữu trí tuệ và phát triển thương hiệu hoa Hoành Bồ là biện pháp duy nhất để giải quyết vấn đề bất cập trên. Bên cạnh đó, việc xây dựng thương hiệu còn có tác dụng tập hợp tất cả các hộ gia đình sản xuất nhỏ lẻ thành một tổ chức tập thể có quyền lợi chung nhằm phát huy sức mạnh tập thể trong cơ chế thị trường hiện nay, nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm, xác lập giá trị, mở rộng thị trường tiêu thụ. Từ đó nâng cao đời sống của từng hộ gia đình, qua đó góp phần xoá đói giảm nghèo, phát triển sản xuất kinh doanh của địa phương.

Tiếng nói người trong cuộc

* Đồng chí Nguyễn Thắng Thành, Trưởng Phòng Nông nghiệp huyện Hoành Bồ: Để xây dựng được thương hiệu hoa Hoành Bồ thì các hộ gia đình khi tham gia vùng chuyên canh rau, hoa phải tuân thủ quy trình trồng chăm sóc. Mỗi sản phẩm hoa phải áp dụng đúng từng quy trình trồng, cũng như kiểm soát chất lượng sản phẩm; quy trình đóng gói và sử dụng tem nhãn. Chất lượng hoa phải đảm bảo, giá cả phải thống nhất. Đặc biệt, tiến tới quy trình sản xuất hàng hoá quy mô lớn, chất lượng cao cần thành lập công ty bao tiêu đảm bảo nguồn tiêu thụ hàng ổn định.

* Chị Vũ Thị Huế, thôn An Biên 2, xã Lê Lợi: Những năm đầu khi tham gia trồng hoa cao cấp chỉ có một nơi cung cấp giống nên đảm bảo chất lượng. Nay có nhiều đầu mối cung cấp nên người trồng hoa như chúng tôi cũng rất băn khoăn về chất lượng các giống hoa. Muốn mua được giống hoa phải đặt trước từ 3 đến 4 tháng, rồi người ta giao hoa thế nào chúng tôi biết thế ấy, cũng chả biết giống tốt xấu thế nào!. Mà nếu giống có xấu thì cũng không hiểu là tại giống hay tại mình chưa biết cách trồng, chăm sóc nữa. Chính vì vậy chúng tôi rất mong muốn có được một nơi cung cấp giống hoa thật uy tín, cam kết đảm bảo chất lượng. Có như thế người trồng hoa mới yên tâm được.

* Anh Lê Thế Phước, Chủ nhiệm HTX rau, hoa Đồng Chè (Thị trấn Trới): Muốn khẳng định được thương hiệu nghề hoa của địa phương, theo tôi, bà con phải từ bỏ được yếu tố trồng hoa tự phát, nhà nào biết nhà đó. Bà con phải tập trung được sản xuất và hình thành nên những tổ hợp, hợp tác xã chịu trách nhiệm cung ứng giống và tìm đầu ra cho sản phẩm. Như vậy, cái lợi đầu tiên là cải thiện được năng suất và chất lượng cho sản phẩm. Có chất lượng rồi thì khâu quảng bá cho sản phẩm phải được quan tâm. Có như vậy, hoa sản xuất ra mới có được chỗ đứng vững chắc và ổn định trên thị trường được.

Cùng chuyên mục