Lẽ ra đến thời điểm này dây chuyền giết mổ gia súc, gia cầm và chế biến thực phẩm sạch của Công ty TNHH Hải Long đã được lắp đặt hoàn chỉnh tại xã Việt Hưng (TP Hạ Long, Quảng Ninh). Nhưng chỉ do sự ngăn cản của một số hộ dân nơi đây mà dự án vẫn chưa thể triển khai được...
Các điểm giết mổ gia súc, gia cầm trên địa bàn TP Hạ Long hầu như không đảm bảo vệ sinh.
Đầu xuôi...
Trên địa bàn TP Hạ Long (Quảng Ninh) hiện có 28 điểm giết mổ gia súc (chủ yếu là giết mổ lợn), trung bình mỗi ngày giết mổ 500-600 con, tương đương 30-40 tấn. Phương thức giết mổ thủ công, không đảm bảo quy trình kỹ thuật từ khâu nhập gia súc sống đến các công đoạn trong quá trình giết mổ. Hệ thống giết mổ gia cầm tồn tại ngay trong các khu dân cư, tại các chợ. Riêng các cơ sở chế biến thực phẩm có nguồn gốc từ thịt gia súc, gia cầm được chế biến ngay tại nơi giết mổ không đảm bảo điều kiện vệ sinh an toàn thực phẩm. Qua kết quả khảo sát của cơ quan tư vấn Viện Quy hoạch và Thiết kế nông thôn (Bộ NN&PTNT): Các chất thải giàu chất hữu cơ trong quá trình giết mổ gia súc, gia cầm không được xử lý, đổ chung với hệ thống nước thải khu dân cư và tích luỹ lâu ngày phân giải tạo ra các khí độc có mùi hôi như CH4, H2S, đây chính là môi trường tiềm ẩn của các bệnh truyền nhiễm, ảnh hưởng tới sức khoẻ con người và mỹ quan khu vực dân cư.Để giải quyết tình trạng này tháng 1-2006, UBND tỉnh Quảng Ninh có quyết định 200/QĐ-UBND phê duyệt địa điểm xây dựng lò giết mổ gia súc tập trung tại các phường Hà Khánh, Hà Khẩu, Hà Phong và xã Việt Hưng (TP Hạ Long).
Ngay sau đó Công ty TNHH Hải Long đã có văn bản xin chủ trương đầu tư xây dựng cơ sở giết mổ chế biến gia súc, gia cầm sạch tại xã Việt Hưng và đã được UBND TP Hạ Long đồng ý. Ông Vũ Đức Tòng, Giám đốc Công ty TNHH Hải Long cho biết: Ngay sau khi được đồng ý về mặt chủ trương Công ty đã tiến hành ngay các thủ tục để lập Dự án. Chúng tôi đã đi tham quan, tìm hiểu các dây chuyền giết mổ gia súc, gia cầm và chế biến thực phẩm sạch ở Đan Mạch, Trung Quốc, sau đó về mới lập Dự án. Ban đầu xin được đầu tư xây dựng cơ sở ở tổ 2, khu 8 xã Việt Hưng với diện tích 6.000 m2 nhưng thấy địa điểm này chỉ có một đường tiểu mạch nhỏ, xe và thiết bị không vào được vì quá gần khu dân cư nên Công ty đã xin được thuê lại đất của Xí nghiệp Đại tu ô tô 25-3 do Công ty Cổ phần Cơ khí Giao thông quản lý cũng tại xã Việt Hưng. Với diện tích 29.435 m2, nằm biệt lập khu dân cư, có đủ điều kiện để đầu tư xây dựng hệ thống xử lý chất thải, không gây ô nhiễm môi trường. Sau khi tham khảo chúng tôi quyết định lắp đặt toàn bộ dây chuyền giết mổ, bảo quản, chế biến của Trung Quốc, quy trình hoàn chỉnh khép kín phù hợp với quy mô sản xuất, thời tiết, khí hậu và môi trường địa phương. Dự án được áp dụng theo phương thức giết mổ treo theo quy trình công nghiệp hiện đại, công suất giết mổ 200 con gia súc/giờ, 500 con gia cầm/giờ (thịt gia cầm sạch đóng gói). Hệ thống thiết bị giết mổ theo quy trình khép kín gồm: Gây tê, chọc tiết, máy rửa lợn, bể nhúng sôi, máy cạo lông, bể rửa lợn, băng tải, máy xẻ đôi, cân bàn, băng tải lợn thành phẩm, bàn xử lý nội tạng... Trong khu giết mổ và chế biến sẽ xây dựng bể chứa chất thải theo hình thức hầm Biogas để tạo ra điện phục vụ sản xuất. Ngày 14-8, Sở Kế hoạch và Đầu tư Quảng Ninh đã tổ chức họp thẩm định Dự án với sự tham gia của Văn phòng UBND tỉnh Quảng Ninh, các Sở: NN&PTNT, Tài nguyên & Môi trường, Xây dựng, Khoa học và Công nghệ và Chi nhánh Ngân hàng Nhà nước, Chi nhánh NHNo&PTNT. Đại diện các Sở, ngành thống nhất việc xây dựng cơ sở giết mổ gia súc, gia cầm và chế biến thực phẩm sạch của Công ty TNHH Hải Long là phù hợp với chủ trương của Nhà nước, quy hoạch hệ thống giết mổ gia súc gia cầm của tỉnh. Địa điểm đặt tại khu đất thuộc Xí nghiệp Đại tu ô tô 25-3 (cũ) là phù hợp, hội tụ những điều kiện tốt để xây dựng lò mổ tập trung như giao thông, điện, nước và mặt bằng.
...Nhưng đuôi không lọt!
Những tưởng sau cuộc họp thẩm định được các ngành nhất trí cao nhà đầu tư sẽ nhanh chóng được triển khai thực hiện Dự án nhưng chỉ với một số ý kiến không đồng tình của một số hộ dân xã Việt Hưng đã khiến cho Dự án phải dừng lại cho đến nay. Sau khi địa điểm mới của Dự án được UBND tỉnh đồng ý phê duyệt, UBND TP Hạ Long đã có văn bản 1447/UBND yêu cầu: UBND xã Việt Hưng chủ trì tổ chức họp lấy ý kiến của nhân dân về địa điểm xây dựng cơ sở giết mổ gia súc, gia cầm tập trung tại vị trí khu đất thuộc Công ty Cổ phần Cơ khí Giao thông quản lý; đề nghị Công ty TNHH Hải Long chuẩn bị nội dung báo cáo đánh giá tác độngmôi trường, công nghệ nhà máy giết mổ, xử lý phân và cặn. Ngày 31-8, UBND xã Việt Hưng đã tổ chức cuộc họp lấy ý kiến của 4 khu dân cư: Khu 4, Khu 5, Khu 8, Khu 10 là những khu vực gần với nơi đặt cơ sở giết mổ gia súc gia cầm tập trung. Theo phản ánh của Công ty TNHH Hải Long thì trong buổi họp hôm đó nhân dân Khu 5, Khu 8, Khu 10 (những khu có khoảng cách gần với cơ sở giết mổ nhất) đồng ý đặt cơ sở giết mổ tại đây nhưng yêu cầu phải đảm bảo môi trường theo đúng quy định của pháp luật. Còn một số đại biểu của khu 4 chỉ đồng tình với chủ trương giết mổ gia súc gia cầm tập trung nhưng không đồng ý đặt cơ sở tại Xí nghiệp 25-3 (cũ) vì sợ ảnh hưởng tới môi trường. Công ty TNHH Hải Long xin được cử chuyên gia lên trình bày trước buổi họp về báo cáo đánh giá tác động môi trường của Dự án nhưng không được đồng ý cho thực hiện.
Sau buổi họp này nhà đầu tư đã có văn bản báo cáo UBND TP Hạ Long đề nghị xem xét có biện pháp giải quyết tạo điều kiện cho doanh nghiệp sớm được triển khai xây dựng và lắp đặt thiết bị. Tuy nhiên đến nay TP vẫn chưa có văn bản trả lời chính thức vì vậy dự án mặc dù đã được các ngành chức năng, cơ quan chuyên môn thẩm địnhnhưng vẫn không thể triển khai thực hiện được.
Đừng để nhà đầu tư mất niềm tin
Có thể thấy rằng khúc mắc chính trong việc không thể triển khai thực hiện Dự án đầu tư xây dựng cơ sở giết mổ gia súc, gia cầm tập trung của Công ty TNHH Hải Long tại xã Việt Hưng (TP Hạ Long) chính là do một số hộ dân không đồng ý cho xây dựng cơ sở giết mổ tập trung tại đây vì lo sợ ảnh hưởng tới môi trường. Ông Vũ Đức Tòng, Giám đốc Công ty TNHH Hải Long cho biết: Công ty đã đi tham khảo rất nhiều dây chuyền giết mổ gia súc gia cầm tiên tiến hiện nay để lựa chọn loại thích hợp nhất đưa về lắp đặt vừa đảm bảo phát triển sản xuất vừa đảm bảo không gây ảnh hưởng tới môi trường xung quanh. Tất cả các thủ tục có liên quan đến dự án Công ty đều thực hiện hoàn chỉnh theo đúng quy định của pháp luật và yêu cầu của các cơ quan chuyên môn. Sở Tài nguyên và Môi trường đã cử cán bộ kỹ thuật đến tận địa điểm xin đầu tư để kiểm tra xem xét và có kết luận: Vị trí thực hiện của Dự án rất thuận lợi về giao thông, nằm biệt lập với khu dân cư, có đủ điều kiện xử lý chất thải. Mô hình hoạt động và xử lý chất thải có tính khả thi cao, có khả năng hạn chế tối đa ảnh hưởng tới môi trường và các khu dân cư xung quanh, đáp ứng yêu cầu về thực phẩm sạch và công tác quản lý phòng ngừa dịch bệnh trong chế biến thực phẩm. Qua họp thẩm định các sở, ban ngành đều đồng ý với việc Công ty đầu tư xây dựng cơ sở giết mổ gia súc gia cầm và chế biến thực phẩm sạch tại đây. Nếu doanh nghiệp làm ô nhiễm môi trường thì đã có Luật Môi trường xử lý tại sao chỉ vì một vài ý kiến không đồng tình mà dự án phải dừng lại. Ngay từ đầu khi doanh nghiệp xin chủ trương đầu tư ở đây tại sao TP không yêu cầu nhà đầu tư phải đi thoả thuận với nhân dân trước, từ đầu đến cuối đều đồng ý đến khi Dự án được các cấp có thẩm quyền thẩm định đồng ý cho triển khai thực hiện thì TP lại yêu cầu đi thoả thuận với dân. Chúng tôi đã phải chi hàng tỷ đồng cho việc thuê lại đất, xây dựng bản đồ thiết kế, bản đồ quy hoạch, mời chuyên gia tư vấn nay chẳng lẽ chỉ vì một số người dân không đồng ý mà chính quyền địa phương phải “bó tay” hay sao? Như vậy sẽ quá thiệt thòi cho nhà đầu tư.
Việc thu hút được nhà đầu tư vào lĩnh vực nông-lâm-ngư nghiệp nói chung và đầu tư vào lĩnh vực chế biến gia súc gia cầm nói riêng trên địa bàn tỉnh ta từ trước đến nay là rất hiếm. Vì vậy khi có một nhà đầu tư như Công ty TNHH Hải Long dám đầu tư hơn 30 tỷ đồng vào xây dựng cơ sở giết mổ gia súc, gia cầm và chế biến thực phẩm sạch ở thành phố du lịch như Hạ Long là rất đáng quý. Vì vậy TP Hạ Long cần sớm giải quyết những khúc mắc, tạo điều kiện để doanh nghiệp sớm được triển khai thực hiện dự án đừng để nhà đầu tư chỉ được viết dự án trên giấy.