Hiện tượng El Nino đã chính thức hình thành trên Thái Bình Dương và được dự báo có thể trở thành một trong những đợt mạnh nhất từng được ghi nhận, làm gia tăng nguy cơ nắng nóng, lũ lụt, hạn hán và cháy rừng tại nhiều khu vực trên thế giới.
có thể gia tăng dưới tác động của biến đổi khí hậu và El Nino. Ảnh: AP
Cơ quan Quản lý Khí quyển và Đại dương Quốc gia Mỹ (NOAA) ngày 11/6 xác nhận El Nino đã xuất hiện. Đây là hiện tượng nước biển ấm lên bất thường ở khu vực Thái Bình Dương gần xích đạo, có khả năng tác động đến các hình thái thời tiết trên phạm vi toàn cầu.
Theo NOAA, có 63% khả năng El Nino sẽ đạt cường độ thuộc nhóm mạnh nhất kể từ năm 1950 vào cuối mùa thu hoặc đầu mùa đông năm nay. Nhiều nhà khí tượng học cho rằng hiện tượng này có thể tương đương hoặc vượt qua đợt El Nino lịch sử năm 1997, vốn gây thiệt hại hàng tỷ USD do nắng nóng, lũ lụt, hạn hán, lốc xoáy và cháy rừng.
Nhà khoa học khí hậu Abby Frazier thuộc Đại học Clark cho biết các khối nước ấm sâu dưới Thái Bình Dương sẽ vận chuyển nhiệt lên bề mặt, làm gia tăng khả năng xuất hiện các hiện tượng thời tiết cực đoan tại nhiều nơi trên thế giới.
Tổng Thư ký Liên Hợp Quốc António Guterres mô tả El Nino là một “cảnh báo khí hậu khẩn cấp”, đồng thời cảnh báo hiện tượng này sẽ làm trầm trọng thêm các rủi ro khí hậu đối với một thế giới vốn đã nóng lên.
Tác động khác nhau ở từng khu vực
Các nhà khoa học cho biết El Nino không ảnh hưởng giống nhau ở mọi nơi. Trong khi một số khu vực có thể được hưởng lợi từ lượng mưa gia tăng, nhiều nơi khác lại đối mặt với nguy cơ thiên tai lớn hơn.
Tại phía tây Nam Mỹ, mưa lớn và lũ lụt thường xuất hiện trong các năm El Nino mạnh. Ấn Độ được dự báo phải hứng chịu những đợt nắng nóng gay gắt hơn, còn Australia có nguy cơ đối mặt với hạn hán, cháy rừng và nhiệt độ tăng cao.
Theo chuyên gia Muhammad Azhar Ehsan của Đại học Columbia, khu vực Đông Bắc châu Phi có thể trải qua những biến động thời tiết mạnh, chuyển từ tình trạng hạn hán kéo dài sang các đợt mưa lớn nguy hiểm. Trong khi đó, khu vực Trung Đông đang trong tình trạng khô hạn có thể nhận được lượng mưa cần thiết để cải thiện điều kiện thời tiết.
Tại Mỹ, El Nino thường làm giảm hoạt động của mùa bão Đại Tây Dương nhưng lại thúc đẩy hoạt động bão ở Thái Bình Dương. Điều này đồng nghĩa với việc Hawaii và các đảo ở Thái Bình Dương có thể đối mặt với nhiều rủi ro hơn, trong khi bờ Đông và vùng Vịnh Mexico phần nào được giảm áp lực từ bão.
El Nino cũng có thể mang đến lượng mưa lớn hơn cho miền Nam nước Mỹ và cải thiện điều kiện canh tác ở một số vùng sản xuất nông nghiệp. Tuy nhiên, các chuyên gia cảnh báo nhiệt độ tăng cao kéo dài vẫn có thể ảnh hưởng tiêu cực đến tăng trưởng kinh tế.
Có thể đạt đỉnh sớm hơn dự báo
Thông thường, El Nino hình thành vào mùa hè, đạt đỉnh vào cuối mùa thu hoặc đầu mùa đông rồi suy yếu vào mùa xuân năm sau. Tuy nhiên, các nhà nghiên cứu nhận định đợt El Nino hiện nay có thể đạt đỉnh sớm hơn từ một đến hai tháng do những tín hiệu mạnh xuất hiện ngay từ giai đoạn đầu.
Nhà khoa học Gabriel Vecchi thuộc Đại học Princeton cho biết hiện tượng nước ấm dâng lên gần bề mặt Thái Bình Dương đã xuất hiện rõ rệt trong những tuần gần đây. Ông cũng nhận định các đợt El Nino quy mô lớn thường có xu hướng kéo dài hơn so với thông thường.
Các nhà khoa học cho rằng biến đổi khí hậu có thể làm gia tăng khả năng xuất hiện những đợt El Nino mạnh trong tương lai, dù hiện vẫn còn quá sớm để xác định liệu đợt El Nino lần này có liên quan trực tiếp đến xu hướng đó hay không.
Trước khi được xác nhận chính thức, một số nhà nghiên cứu và cơ quan truyền thông đã gọi hiện tượng này bằng các biệt danh như “siêu El Nino” hoặc “Godzilla El Nino” để nhấn mạnh khả năng đạt cường độ rất mạnh.
