Trước đây, mỗi khi đến Lương Mông, chúng tôi cũng như nhiều người đều tỏ ra ái ngại bởi Lương Mông không chỉ là một xã miền núi xa nhất mà còn là một xã có đường giao thông đi lại khó khăn, cách trở nhất huyện vùng cao Ba Chẽ. Và hôm nay khi về thăm lại Lương Mông chúng tôi chỉ mất gần 2 tiếng đồng hồ chạy xe máy là vào tới trung tâm xã, nhìn những cánh rừng, ruộng lúa, nếp nhà hai bên đường, điều cảm nhận của chúng tôi là Lương Mông đang vươn mình từng bước thoát ra khỏi cái nghèo.
Sử dụng máy tuốt lúa phục vụ thu hoạch giờ đã trở nên phổ biến ở Lương Mông
Lương Mông có tổng diện tích đất tự nhiên là 6.506,20 ha chủ yếu là đồi núi, đất nông nghiệp chỉ có 2.402,28 ha (36,92% đất tự nhiên), cả xã có 269 hộ với 1.254 nhân khẩu, 99% là đồng bào dân tộc Dao và Tày, đời sống của bà con gặp muôn vàn khó khăn, chủ yếu dựa vào đốt nương làm rẫy và khai thác lâm sản tự nhiên, tự cung tự cấp do không đủ nguồn nước để sản xuất nông nghiệp, người dân chủ yếu cấy những giống lúa cũ, năng suất thấp nên đã có không ít những gia đình trong xã không thể chủ động về lương thực, nhiều gia đình luôn trong tình trạng thiếu ăn đứt bữa. Vài năm trở lại đây, đời sống của bà con nhân dân xã Lương Mông đã có nhiều đổi thay nhờ được sự quan tâm, đầu tư tích cực của Nhà nước thông qua các dự án, chương trình, mục tiêu. Từ cuối năm 2004 điện lưới quốc gia và đường ô tô đã về đến Trung tâm xã, ngoài ra một số công trình khác như Chợ trung tâm cụm xã, điểm Bưu điện Văn hoá xã, nhà Văn hoá thôn, trường học, đập dâng, kênh mương dẫn nước... cũng được đầu tư. Cơ sở hạ tầng được quan tâm, điều kiện sản xuất được cải thiện, bà con nông dân đã mạnh dạn thực hiện việc áp dụng khoa học kỹ thuật, chuyển giao cơ cấu mùa vụ, đưa giống cây trồng vật nuôi có năng suất cao vào sản xuất. Năng suất lúa từ chỗ 25 tạ/ha năm 2002, đến năm 2006 đạt 41,5 tạ/ha, 6 tháng đầu năm 2007 (vụ chiêm) năng suất đạt 42 tạ/ha. Hiện nay hầu hết diện tích đất nông nghiệp ở các thôn bản trong xã đã được bà con đưa các loại giống lúa có năng suất cao vào sản xuất như: Bồi tạp 49, Bắc ưu, Nhị ưu, và Khang Dân. Cùng với việc phát triển trồng trọt, chăn nuôi (tổng đàn trâu của toàn xã lên tới 628 con, đàn bò 134 con, tổng đàn gia cầm 4.492 con), người dân xã Lương Mông còn đang rất quan tâm đến trồng những loại cây đặc sản như quế, keo, thông nhựa và chỉ tính riêng 6 tháng đầu năm 2007, toàn xã đã trồng được 57 ha rừng. Nhờ chăm lo phát triển kinh tế hộ gia đình nên hàng năm số hộ nghèo ở Lương Mông giảm 12%, hiện tại toàn xã chỉ còn 87 hộ nghèo, không còn hộ đói. Đồng chí Khúc Thanh Nghị, Chủ tịch UBND xã cho biết: Từ khi có đường giao thông thuận tiện đời sống của nhân dân được cải thiện một cách rõ nét, đến nay toàn xã đã có 254/269 hộ có xe máy, 180 tivi, 158 máy điện thoại cố định, 63 máy xay xát, 13 máy tuốt lúa và 44 chiếc máy cày, những thứ này trước đây chỉ trong mơ bà con ở xã mới dám nghĩ đến.
Cụ Vi Bằng, 78 tuổi ở thôn Đồng Giảng B phấn khởi tâm sự với chúng tôi: “Cuộc sống của nhân dân Lương Mông hôm nay thay đổi quá nhiều, không phải ví “một trời, một vực”, mà phải nói là “một trời, mười vực”, xã có con đường mới, có ánh sáng của điện lưới quốc gia, có chợ trung tâm cụm xã, trẻ em có trường mới khang trang, không còn bỏ học giữa chừng. Nhiều hộ dân đã xây được nhà 2 tầng, nhà mái bằng khang trang chẳng kém dưới phố huyện. Nhiều nhà có những 2 xe máy, 2 tivi, đi cấy cũng đi bằng xe máy đến tận bờ ruộng, cày trâu thì ít mà chủ yếu là cày máy”.
Chia tay Lương Mông, nhìn lên những quả đồi xanh ngút ngàn của quế, keo, thông nhựa, chúng tôi cảm nhận vùng núi cao này sẽ đổi thay mạnh mẽ, thoát nghèo trong một ngày không xa.
