Để thực hiện các biện pháp ổn định kinh tế vĩ mô, kiềm chế lạm phát, cuối tháng 6 vừa qua các ngân hàng thương mại lớn trong nước đã họp bàn và cam kết sẽ giảm lãi suất cho vay xuống còn từ 12-12,5%.
Lộ trình thực hiện giảm lãi suất sẽ bắt đầu từ đầu tháng 7-2010. Đến thời điểm này, mặt bằng lãi suất cho vay tại các ngân hàng cũng đã được điều chỉnh khá rõ nét, dao động trong khoảng 11,5-12,5% thay vì 13-15% như thời điểm giữa năm 2010. Có 3 nhóm đối tượng khách hàng được các ngân hàng ưu tiên giảm lãi suất cho vay là nông nghiệp nông thôn; doanh nghiệp xuất khẩu; doanh nghiệp vừa và nhỏ. Riêng đối với đối tượng doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực xuất khẩu, một trong những lĩnh vực kinh doanh chịu nhiều sức ép nhất hiện nay, việc giảm lãi suất cho vay sẽ là yếu tố quan trọng giúp doanh nghiệp nâng cao sức cạnh tranh trên thị trường trong và ngoài nước.
Trên địa bàn tỉnh hiện nay, số lượng doanh nghiệp tham gia hoạt động xuất khẩu nói chung có khoảng 200 doanh nghiệp và tập trung vào một số lĩnh vực chính như: vật liệu xây dựng, gốm mỹ nghệ, thuỷ sản, may mặc... Để nâng cao tính cạnh tranh trên thị trường, thời gian qua, các doanh nghiệp xuất khẩu đã không ngừng đầu tư vốn để mua máy móc, thiết bị tiên tiến phục vụ sản xuất; gia tăng quảng bá sản phẩm rộng rãi hơn trên thị trường... Do đó, nhu cầu cần vay vốn của doanh nghiệp là rất lớn. Tuy nhiên, do nguồn vốn vay tại các ngân hàng lãi suất còn cao (từ 13-15%) nên doanh nghiệp khá chần chừ khi vay. Chính vì vậy, ngay khi có thông tin về giảm lãi suất, các doanh nghiệp xuất khẩu đã tỏ ra quan tâm và hào hứng đón đợi những đợt điều chỉnh lãi suất từ phía ngân hàng. Anh Dương Hoàng Giang, Giám đốc Công ty CP Xuất khẩu Thuỷ sản 2 cho biết: 98% doanh thu của Công ty chúng tôi là từ xuất khẩu, nguồn vốn đầu tư ban đầu phục vụ hoạt động này là rất lớn. Do đó, nhu cầu vay vốn ngân hàng là một nhu cầu thường xuyên. Trước đây, với mức lãi suất khá cao (khoảng trên 13%) doanh nghiệp phải tính toán rất kỹ trước khi vay vốn. Điều này nhiều khi ảnh hưởng đến quá trình sản xuất. Việc ngân hàng giảm lãi suất sẽ giúp chúng tôi giảm đi một lượng tiền không nhỏ. Mặt khác, từ khoản tiền dôi dư do giảm lãi suất, Công ty có thể đầu tư thêm vào sản xuất, nâng cao sức cạnh tranh trên thị trường, nâng cao thu nhập cho người lao động.
Tại Vietinbank Chi nhánh Quảng Ninh, một trong những ngân hàng đầu tiên công bố mức lãi suất ưu đãi đối với doanh nghiệp xuất khẩu của địa phương, từ nhiều ngày nay, các cán bộ phòng kinh doanh đã liên tục có những thông tin, trao đổi để cập nhật cho các khách hàng là doanh nghiệp xuất khẩu có nhu cầu vay vốn tại ngân hàng. Trao đổi với chúng tôi, chị Nguyễn Thị Mỹ Tâm, Trưởng phòng Khách hàng Doanh nghiệp, Vietinbank Chi nhánh Quảng Ninh cho biết: Để hỗ trợ doanh nghiệp xuất khẩu nâng cao sức cạnh tranh hơn nữa trên thị trường, ngay từ đầu năm 2010, Vietinbank đã có chủ trương ưu đãi đối với các doanh nghiệp xuất nhập khẩu với mức lãi suất 12,5% thay vì mặt bằng chung của các ngân hàng thời điểm đó là 13%. Đến đầu tháng 7, Vietinbank tiếp tục điều chỉnh lãi suất một lần nữa đối với doanh nghiệp xuất khẩu. Theo đó, tất cả các doanh nghiệp tham gia hoạt động xuất khẩu hàng hoá (thuộc mọi ngành nghề) sẽ được hỗ trợ với mức lãi suất thấp hơn 1,5% so với lãi suất cho vay thông thường của Vietinbank. Cụ thể, mức lãi suất cho vay bằng VND là 11,5%/năm; lãi suất USD 4%/năm. Thời hạn cho doanh nghiệp vay tối đa không quá 3 tháng (90 ngày). Ngoài ra, Vietinbank cũng tạo mọi điều kiện để khách hàng làm thủ tục nhanh chóng, tiện lợi nhất. Đối với những doanh nghiệp xuất khẩu hạn mức vay gần cạn mà có hợp đồng xuất khẩu tốt, Vietinbank cũng có thể xem xét cấp hạn mức bổ sung để doanh nghiệp có đủ vốn phục vụ xuất khẩu.
Được biết, xu hướng lãi suất tiết kiệm đang được Vietinbank giảm dần. Như vậy, các chương trình tài trợ xuất khẩu có thể được kéo dài đến hết năm 2010 tính theo thời điểm giải ngân. Doanh nghiệp hoàn toàn có thể tận dụng nguồn vốn vay ưu đãi này để phát triển sản xuất, mở rộng thị trường. Ngoài Vietinbank, một số ngân hàng khác như BIDV, Agribank, Habubank, Vietcombank... cũng đã công bố chương trình giảm lãi suất mới cho doanh nghiệp xuất khẩu (cùng với 2 nhóm đối tượng khác là nông nghiệp nông thôn, doanh nghiệp vừa và nhỏ), mức lãi suất mới dao động từ 11,5-12,5%/năm. Với mức ưu đãi như trên, chắc chắn sẽ tạo được bước đà cho các doanh nghiệp tăng tốc trong “mùa xuất khẩu” cuối năm 2010. Tuy nhiên, theo ý kiến một số doanh nghiệp xuất khẩu, các ngân hàng cần linh hoạt hơn trong cơ chế hỗ trợ. Chẳng hạn, đối với doanh nghiệp chế biến thuỷ sản, có trường hợp hợp đồng xuất khẩu có trước, còn tiền hàng lại về trong một hợp đồng sau đó. Nếu cứ hợp đồng nào trả cho hợp đồng đó thì doanh nghiệp sẽ khó khăn hơn khi trả lãi cho ngân hàng. Do đó, các ngân hàng nên tạo điều kiện để doanh nghiệp có thể lấy tiền thanh toán của hợp đồng sau trả bù cho hợp đồng trước, hoặc ngược lại. Ngoài ra, đối với khoản vay ưu đãi chỉ hỗ trợ lãi suất thấp trong 90 ngày, nếu dòng tiền xuất khẩu về chậm vài ngày, ngân hàng cũng nên linh động cho doanh nghiệp.
