Giá RAM toàn cầu tăng mạnh do nhu cầu bộ nhớ băng thông cao cho AI, khiến nguồn cung RAM phổ thông giảm và thị trường thiết bị tiêu dùng chịu áp lực.
Giá RAM trên thị trường toàn cầu đang tăng nhanh và kéo theo nguy cơ đội giá hàng loạt thiết bị như smartphone, laptop hay máy chơi game.
Các chuyên gia cho rằng nguyên nhân sâu xa không nằm ở thị trường điện tử tiêu dùng, mà ở cơn khát vô tận của ngành trí tuệ nhân tạo (AI) đối với các loại bộ nhớ tốc độ cao.
Trong hệ sinh thái AI, GPU đóng vai trò trung tâm. Để huấn luyện mô hình và xử lý lượng dữ liệu khổng lồ, GPU cần đến loại bộ nhớ băng thông cao (HBM) thay vì RAM tiêu chuẩn như DDR4 hay DDR5.
Điều này khiến doanh nghiệp buộc phải ưu tiên sản xuất HBM, một mặt hàng có lợi nhuận vượt trội thay vì RAM phổ thông.
Samsung, SK Hynix và Micron, những ông lớn trong ngành bộ nhớ đều đang dồn công suất cho HBM nhằm bắt kịp nhu cầu tăng vọt từ OpenAI, Google, Meta và các tập đoàn công nghệ toàn cầu.
Áp lực này lan rộng đến thị trường tiêu dùng. Một số báo cáo cho thấy Samsung thậm chí đã từ chối yêu cầu cung ứng RAM từ chính bộ phận di động của mình để tối ưu lợi nhuận cho mảng bán dẫn.
Micron, thương hiệu nổi tiếng với dòng RAM Crucial cũng tuyên bố đóng cửa mảng sản phẩm RAM dành cho game thủ để tập trung cho khách hàng doanh nghiệp và thị trường AI.
Điều này đồng nghĩa thị trường RAM phổ thông bị thu hẹp mạnh, khiến giá tăng theo quy luật cung cầu và người dùng phổ thông chịu ảnh hưởng.
Cùng lúc đó, các trung tâm dữ liệu AI đang được mở rộng trên quy mô toàn cầu. Google và Adani Enterprises hợp tác xây dựng khu phức hợp trung tâm dữ liệu lớn nhất Ấn Độ tại Visakhapatnam là ví dụ điển hình.
Mỗi trung tâm dữ liệu như vậy cần lượng lớn GPU và HBM, tiếp tục đẩy nhu cầu và giá bộ nhớ lên cao.
Theo Tập đoàn Dữ liệu Quốc tế IDC, tình trạng khan hiếm RAM có thể ảnh hưởng mạnh đến các thiết bị Android phân khúc phổ thông, vốn nhạy cảm về giá.
IDC dự báo lượng xuất xưởng smartphone có thể giảm nhẹ vào năm 2026 do chi phí linh kiện tăng. Nhiều nhà sản xuất buộc phải điều chỉnh chiến lược hoặc tăng giá bán, hoặc chuyển trọng tâm sang các mẫu có biên lợi nhuận cao hơn để bù chi phí.
“Khi bộ nhớ ngày càng đắt đỏ, áp lực tăng giá là điều khó tránh khỏi”, Anthony Scarsella, Giám đốc nghiên cứu của IDC nhận định.
Ông cho rằng thị trường sẽ chứng kiến sự phân hóa rõ rệt khi một số hãng chấp nhận tăng giá, trong khi những hãng khác thay đổi cơ cấu sản phẩm để giảm tác động.
Trong bối cảnh AI tiếp tục mở rộng, đà tăng giá RAM được dự báo chưa thể hạ nhiệt sớm. Người tiêu dùng có thể phải chuẩn bị cho việc chi tiêu nhiều hơn nếu muốn nâng cấp thiết bị trong thời gian tới.
