Nguy cơ giảm năng suất, sản lượng vụ xuân

Năm 2011 được nhận định là sẽ là năm chồng chất khó khăn đối với sản xuất nông nghiệp. Vừa bước vào sản xuất vụ xuân khả năng hạn hán đã thấy rõ, nguy cơ dịch bệnh cộng thêm giá lúa giống, phân bón và nhiều loại vật tư khác tăng cao hơn so với những năm trước.

Đáng lo nhất là giá lúa giống tăng cao lại không còn sự trợ giá của Nhà nước nên bà con nông dân rụt rè khi bỏ tiền mua giống tốt đầu tư cho sản xuất, ý định quay về sử dụng các giống cũ, những giống lưu cữu trong dân đã thấy rõ. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến năng suất, sản lượng lương thực vụ xuân mà điều quan trọng hơn là làm ảnh hưởng đến việc chuyển đổi cơ cấu giống, mùa vụ.

Giống lúa Khang Dân siêu nguyên chủng đượng nhân giống tại Công ty CP Giống cây trồng Quảng Ninh. 

Những năm qua cơ cấu giống cây trồng của Quảng Ninh đã có sự chuyển biến rất tích cực, nhiều giống cây trồng có năng suất, chất lượng cao được đưa vào sản xuất đã góp phần tăng sản lượng lượng thực của cả tỉnh lên 231.674 tấn năm 2010. Đáng kể nhất là việc đưa được các giống siêu nguyên chủng và nguyên chủng như: Khang Dân, Q5, Hương Thơm và các giống ĐT 34, ĐT 52, Xi 23, Bồi Tạp 49, Nhị ưu 838, Thiên nguyên ưu 9... vào gieo cấy đại trà. Nhờ đưa được các giống lúa này vào sản xuất nên không chỉ năng suất cây trồng của các địa phương tăng đáng kể mà tình hình an ninh lương thực ở vùng nông thôn, nhất là khu vực miền núi, đồng bào dân tộc được đảm bảo.

Vụ xuân 2011, toàn tỉnh dự kiến gieo trồng 17.530 ha lúa, phấn đấu tổng sản lượng đạt 88.820 tấn. Để đạt được sản lượng này giải pháp đưa ra là mở rộng, tăng nhanh diện tích gieo trồng một số giống lúa thuần và lúa lai có năng suất cao, chất lượng tốt như: Khang Dân, ĐT34, ĐT36, TBR36, TBR45, Thái Xuyên 111... Mục tiêu đưa ra là vậy nhưng đến trung tuần tháng 12-2010, thời điểm chuẩn bị ngâm ủ thóc giống để gieo mạ vụ xuân số lượng giống mà bà con nông dân đăng ký mua rất thấp, nhất là các giống lúa lai, ngô lai. Ông Nguyễn Ngọc Tiến, Giám đốc Công ty CP Giống cây trồng Quảng Ninh cho biết: “Thời điểm này của vụ xuân năm 2010, Công ty cung ứng cho bà con nông dân trong tỉnh được 250 tấn thóc giống các loại, trong đó chủ yếu là các giống lúa lai và lúa thuần nhưng năm nay đến thời điểm này số lượng giống mà các địa phương đăng ký mua mới được 60 tấn thóc giống, riêng lúa lai mới bán được 12 tấn (năm ngoái là 72 tấn), ngô lai 8 tấn (năm ngoái 42 tấn). Qua nắm bắt tình hình ở các đại lý kinh doanh giống cây trồng việc tiêu thụ giống năm nay cũng rất chậm, bà con nông dân đến mua giống lúa lai rất ít”.

Đánh giá về sản xuất vụ xuân năm 2011, Bộ NN&PTNT đã nhận định đây sẽ là một vụ sản xuất rất khó khăn do hạn hán và thiếu giống, nhất là thiếu giống lúa lai cung ứng cho sản xuất do miền Trung bị lũ lụt, có địa phương số lượng giống bị hỏng, mất trắng hoàn toàn. Thực tế diễn biến của thị trường trong thời gian vừa qua đã cho thấy, giá thóc giống, vật tư, phân bón phục vụ cho sản xuất nông nghiệp đang tăng nhanh và biến động mạnh, đặc biệt giá giống lúa lai đã tăng từ 30-50% so với vụ trước, có những giống giá bán lên tới 100.000 đồng/kg. Để tháo gỡ khó khăn cho bà con nông dân và giành thắng lợi trong sản xuất vụ xuân, Bộ NN&PTNT đề nghị với Chính phủ hỗ trợ 100% giá thóc giống đối với các tỉnh miền Trung; đối với các tỉnh miền Bắc, địa phương và Trung ương cùng hỗ trợ cho nông dân mua giống sản xuất vụ xuân. Được biết tỉnh Bắc Ninh đã có cơ chế hỗ trợ giá giống lúa lai cho bà con nông dân là 50%, huyện 30% vì vậy giá bán 1kg lúa lai giống là 90.000 đồng thì nông dân chỉ phải bỏ ra 12.000 đồng còn lại là hỗ trợ của tỉnh, huyện, xã. Ở Quảng Ninh, huyện Tiên Yên đã mạnh dạn trích ngân sách huyện hỗ trợ 50% giá giống lúa lai cho nông dân trong vụ xuân nên số lượng đăng ký mua giống của bà con nông dân đạt 20 tấn. Các địa phương còn lại không có hỗ trợ nên số lượng nông dân đăng ký mua giống rất thấp, có huyện đến trung tuần tháng 12-2010 mới đăng ký mua được hơn 1 tấn giống lúa lai.

Bà con nông dân Yên Hưng làm đất chuẩn bị cho vụ sản xuất mới.