Những năm gần đây, nông dân huyện Đông Triều đã mạnh dạn đưa một số giống cây, con mới vào sản xuất nhằm chuyển dịch cơ cấu cây trồng, vật nuôi mang lại hiệu quả kinh tế cao.
Một số loại đã cho thấy tính phát triển bền vững, song cũng có loại vừa mới manh nha phát triển đã vướng phải những khó khăn khiến mô hình mới đã nhanh chóng thui chột, không thể phát triển, nhân rộng. Trong số đó có nghề nuôi dế.
Ông Tạ Đức Khương, khu phố 2, thị trấn Mạo Khê (Đông Triều) là một trong số những người đầu tiên phát triển nghề nuôi dế trên địa bàn. Từ câu chuyện rất tình cờ, trong một chuyến đi thăm bạn bè trong miền Nam, nhận thấy nghề nuôi dế không đòi hỏi kỹ thuật cao mà mang lại hiệu quả kinh tế khá rõ, ông Khương đã dành nhiều thời gian công sức để học hỏi kinh nghiệm, kỹ thuật nuôi quyết tâm đưa nghề mới về phát triển kinh tế gia đình. Ban đầu ông nuôi thử vài chục thùng, vừa nuôi vừa tìm hiểu thị trường và tìm đầu ra cho sản phẩm. Khi thấy sản phẩm được người tiêu dùng chấp nhận ông đã mở rộng mô hình. Trên thực tế, dế rất dễ nuôi và phù hợp với mọi đối tượng. Thức ăn của dế đơn giản chỉ là bột ngô và cỏ tươi, có thể tận dụng được nhiều diện tích mặt bằng khác nhau. Thời gian thu hoạch một lứa dế là 2 tháng. Hiện nay, với hơn 400 thùng nuôi dế, mỗi ngày ông Khương thu từ 2-3kg dế thương phẩm. Giá trị mỗi kg từ 250-300.000 đồng, mỗi tháng trừ chi phí ông thu lợi từ 15-18 triệu đồng.
Theo ông Khương, dế là một loại côn trùng giàu chất dinh dưỡng, ngoài việc là thức ăn con dế còn được coi là một vị thuốc chữa bệnh. Thức ăn cho dế thì đơn giản chỉ có rau, cỏ. Dế cũng rất ít khi bị bệnh, chỉ có điều cho dế uống nước là khó nhất, nhiều khi dế lột xác gây nên mùi khó chịu khiến cả đàn dế bỏ ăn. Một cái khó nữa là nuôi dế đẻ. Thường thì dế mẹ phải nhốt riêng và đẻ được từ 2.500 đến 3.000 ấu trùng. Nhưng số ấu trùng nở ra hay bị ung nên tỷ lệ nở rất thấp. Đây cũng là một cái khó đối với người nuôi dế. Tuy nhiên, qua quá trình nuôi, người nuôi dế đã có cách lấy đất bột ẩm lót thành khuôn cho dế đẻ ấu trùng vào đất. Sau một thời gian, ấu trùng nở trong đất và tự chui ra. Thường thì tuổi đời của dế kéo dài khoảng hơn 4 tháng, trải qua 3 lần lột xác. Dế con nuôi 35 ngày thì thành dế thịt. Dế cái khoảng 70 ngày tuổi là phát dục và có thể đẻ tới cuối đời.
Nuôi dế nhiều thuận lợi, ít khó khăn và mang lại hiệu quả kinh tế cao là vậy, song nghề nuôi dế không thể phát triển, nhân rộng trên địa bàn. Bởi hiện nay, thị trường tiêu thụ dế rất khó khăn. Ông Khương và một số người nuôi dế cho biết: “Do không tìm được thị trường tiêu thụ nên hầu hết chúng tôi đều bó hẹp, không mở rộng quy mô nuôi. Một số hộ nuôi đã dừng hẳn nghề này, chịu thất thoát kinh phí đầu tư nuôi ban đầu”.
Như vậy, cùng với các mô hình chăn nuôi khác như nuôi nhím, ba ba, lợn rừng, cá sấu... thì hiện nay tại Đông Triều lại có thêm một nghề nữa là nuôi dế. Tuy nhiên, để có thể phát triển ổn định, mang lại hiệu quả kinh tế cao, người nuôi dế cần quan tâm tìm hiểu kỹ thị trường tiêu thụ, tránh tình trạng phát triển bùng phát, thiếu tính bền vững.
