Theo thông tin của Cục Thú y (Bộ NN&PTNT) Quảng Ninh là 1 trong số 17 tỉnh, thành phố đang có dịch lở mồm long móng trên đàn gia súc.
Trong những năm gần đây năm nào dịch lở mồm long móng cũng xảy ra trên đàn gia súc của tỉnh, các biện pháp phòng chống dịch cũng đã được triển khai thực hiện nhưng để phòng dịch hiệu quả vấn đề quan trọng nhất vẫn là ở ý thức của người chăn nuôi.
Nông dân huyện Tiên Yên chăm sóc trâu trong đợt rét đậm rét hại tháng 1-2011.
Ảnh: Tuấn Điệp (CTV)
Năm 2010 trên đàn vật nuôi ở các địa phương trng tỉnh đã xảy ra 7 loại bệnh và đều là các bệnh đã từng xuất hiện những năm trước gây thiệt hại đáng kể cho người chăn nuôi. Cụ thể: bệnh cúm gia cầm xuất hiện ngay từ những ngày đầu năm ở 12 hộ chăn nuôi của các huyện Đông Triều, Yên Hưng và TP Hạ Long với tổng số con bị ốm, chết và tiêu hủy là 7.199 con (trong đó 3.781 con gà, 3.418 con vịt). Bệnh tai xanh xuất hiện từ trung tuần tháng 4 và phát sinh thành dịch lây lan rộng tại 973 hộ chăn nuôi của 9 địa phương Đông Triều, Uông Bí, Yên Hưng, Hoành Bồ, Hạ Long, Cẩm Phả, Đầm Hà, Hải Hà, Móng Cái làm 7.333 con bị mắc bệnh, buộc phải tiêu hủy 3.106 con. Sau thời gian được khống chế đến tháng 8, tháng 9, tháng 10 dịch lại tái phát sinh tại huyện Yên Hưng và Hải Hà làm 3.301 con bị mắc bệnh và buộc phải tiêu hủy 1.340 con lợn. Riêng đối với bệnh lở mồm long móng trong suốt 3 quý đầu năm bệnh chỉ xảy ra tại 1 hộ chăn nuôi thuộc xã Phương Nam (Uông Bí) với 8 con bò bị mắc bệnh nhưng sang đến tháng 11 bệnh bắt đầu bùng phát thành dịch. 1.947 con bò, bê, nghé của 683 hộ chăn nuôi của 7 địa phương Đông Triều, Bình Liêu, Móng Cái, Ba Chẽ, Hoành Bồ, Tiên Yên và Uông Bí. Bệnh của chó và bệnh dại trên người cũng đã xuất hiện trong năm 2010 làm chết 556 con chó và 1 bệnh nhân ở Mạo Khê (Đông Triều) bị tử vong vì bệnh dại do tiếp xúc và giết mổ chó mắc bệnh dại. Ngoài ra trong năm cũng đã xuất hiện một số loại bệnh như newcastle, tụ huyết trùng trên đàn gia cầm, bệnh tụ huyết trùng, phó thương hàn, đóng dấu trên đàn lợn…
Theo đồng chí Trần Xuân Đông, Chi cục phó Chi cục thú y thì nguyên nhân khiến tình hình dịch bệnh trên đàn gia súc, gia cầm ở tỉnh ta những năm gần đây bùng phát mạnh và năm nào cũng xảy ra là do: chăn nuôi trên địa bàn tỉnh chủ yếu là nhỏ lẻ, phân tán và chưa áp dụng các biện pháp an toàn sinh học nên việc áp dụng kỹ thuật chăn nuôi, phòng bệnh gặp rất nhiều khó khăn, khó kiểm soát khi dịch bệnh xảy ra. Con giống phục vụ cho chăn nuôi chủ yếu nhập từ tỉnh ngoài, không kiểm soát được nguồn gốc và mức độ an toàn dịch bệnh trước khi nhập về. Tình trạng nhập lậu, vận chuyển gia súc, gia cầm và sản phẩm vào địa bàn tỉnh ngày càng tinh vi, phức tạp và chưa được kiểm soát triển để cũng là điều kiện làm phát tán lây lan dịch bệnh. Nhiều hộ chăn nuôi vẫn chủ quan, coi thường dịch bệnh, khi dịch xảy ra không thông báo hoặc không phối hợp với chính quyền địa phương, cơ quan thú y để tiêm phòng và xử lý kịp thời.
Nhìn lại diễn biến dịch bệnh năm 2010 trên toàn tỉnh thấy hầu hết các ổ dịch xảy ra trên đối tượng chưa tiêm phòng hoặc đã hết hạn miễn dịch nhưng không được tiêm nhắc lại, một số nơi phát hiện dịch chậm để lây lan ra diện rộng. Mặc dù ngay từ đầu năm tỉnh đã quan tâm phê duyệt kế hoạch tiêm phòng và kinh phí phòng chống dịch. Các loại vật tư, vắc xin và hóa chất phục vụ chống dịch cung ứng đầy đủ và kịp thời cho các địa phương nhưng có địa phương vẫn không chủ động trong việc chỉ đạo thú y thực hiện tiêm phòng, thậm chí còn phó mặc cho thú y xã, phường thực hiện công tác này. Việc cụ thể hóa chỉ tiêu tiêm phòng các loại vắc xin cho vật nuôi không được thực hiện, việc sơ kết công tác phòng chống dịch để rút kinh nghiệm và tháo gỡ khó khăn kịp thời chưa được thực hiện đồng loạt ở các địa phương. Chất lượng và tỷ lệ tiêm phòng ở nhiều xã, phường chưa đạt được yêu cầu phòng chống dịch. Công tác kiểm tra trong và sau tiêm phòng của các Trạm thú y với cơ sở, hộ chăn nuôi chưa được thực hiện thường xuyên. Theo Nghị định 40/CP của Chính phủ về vi phạm pháp luật thú y có chế tài xử lý, xử phạt đối với các hộ cố tình không tiêm phòng cho đàn gia súc, gia cầm vì vậy nên chăng cần áp dụng chế tài này để nâng cao hiệu quả và chất lượng công tác tiêm phòng và phòng chống dịch bệnh cho đàn gia súc, gia cầm.
Diễn biến tình hình dịch bệnh trên đàn gia súc, gia cầm những năm qua cho thấy cứ đến thời điểm giao mùa là các loại dịch bệnh lại bùng phát, nhất là các loại bệnh như lở mồm long móng, tai xanh, cúm gia cầm, tụ huyết trùng… Năm nay do điều kiện thời tiết khá khắc nghiệt, thời gian rét đậm, rét hại kéo dài đã làm giảm đáng kể sức đề kháng của vật nuôi lại đang vào thời điểm giao mùa nên việc chủ động phòng chống dịch bệnh cho đàn gia súc, gia cầm cần được người chăn nuôi thực hiện tốt.
