Bộ NN&PTNT vừa có chủ trương, từ nay đến 2010 sẽ cắt giảm 40.000 tàu đánh cá nhỏ ven bờ. Mục đích chính là nhằm khôi phục và tái tạo lại nguồn thủy hải sản ven bờ đang có nguy cơ bị cạn kiệt, do số lượng tàu đánh bắt gần bờ tăng nhanh quá mức. Chủ trương cắt giảm là cần thiết, nhưng vấn đề nảy sinh là, thời điểm 2010 đang đến gần, trong khi đó việc hỗ trợ cho ngư dân chuyển đổi sang đánh bắt xa bờ như thế nào đến nay chưa rõ.
Tại bến cá Hải Lý, huyện Hải Hậu nhiều ngày qua, hàng chục tàu đánh cá vẫn nằm đậu tại bến, ngư cụ, thiết bị máy móc để quá lâu đã bắt đầu han gỉ. Mấy ngày nay, ông Lẫm cứ ra biển rồi lại vào, tàu chưa ra khơi được một phần vì thời tiết, phần vì gần đây, sau mỗi chuyến đi, số lượng cá đánh bắt giảm trông thấy, lợi nhuận không nhiều, đã làm ông băn khoăn thực sự.
Ông Nguyễn Viết Luận, ngư dân xã Hải Lý, Hải Hậu, Nam Định cho biết: "Cũng vì dạo này ra khơi hiệu quả ít, số lượng tàu đánh bắt ngày càng tăng, cá ít dần, nên chắc chắn số lượng cá giảm".
Theo ước tính của ông Luận, năm 2007 gia đình ông chỉ đánh bắt được bằng 60% so với trước. Hiện tại, cả tỉnh Nam định có gần 2000 chiếc tàu đánh cá các loại, trong có khoảng 70% là tàu công suất nhỏ (dưới 20CV), chỉ đủ điều kiện đánh bắt gần bờ. Hai năm nay, số lượng này đang tăng dần.
Theo chính quyền địa phương, số tàu nhỏ tăng cũng bởi ngư dân không đủ điều kiện để đóng tàu xa bờ. Vì vậy cứ loanh quanh đánh gần bờ, năng suất thấp, lượng cá ngày càng cạn kiệt, sản lượng giảm cũng là điều dễ hiểu.
Ông Nguyễn Văn Khanh, Phó Giám đốc Sở Thủy sản Nam Định cho biết: "Chúng tôi rất đồng ý chủ trương này, hiện tỉnh đang rà soát lại số tàu hoạt động hiệu quả như thế nào, hướng tới sẽ giảm dần số tàu đánh bắt gần bờ, chủ trương sẽ đẩy mạnh đóng thêm số tàu đánh bắt xa bờ thời gian tới".
Ông Khanh cũng cho biết, hai năm qua, hầu hết những con tàu đánh bắt xa bờ của ngư dân Nam Định đều phát huy hiệu quả, nhiều ngư dân cũng muốn chuyển hướng sang đóng tàu lớn, đánh bắt xa bờ. Tuy nhiên, khó khăn nhất vẫn là nguồn vốn và điều kiện vay còn rất bất cập. Đóng mới 1 con tàu tốn khoảng 2 tỉ đồng, nhưng ngư dân chỉ được vay 300 triệu đồng bằng thế chấp nhà đất, còn lại phải vay bên ngoài. Vay ngân hàng số lượng ít, lãi suất quá cao (1,25), nhưng thời gian vay khá ngắn (trong vòng 3 năm).
Anh Trần Văn Thực, Chủ tàu 289 xã Hải Lý, huyện Hải Hậu nói: "Khi chủ trương này ra đời, thì nhà nước nên có chính sách với ngư dân như thế nào, hoặc có nguồn vốn ưu đãi cho ngư dân đánh bắt xa bờ được vay với giá có thể chấp nhận và phát triển được".
