Thị trường vốn liên tục biến động

Ngay sau Thống đốc Ngân hàng Nhà nước ban hành quyết định nâng lãi suất cơ bản bằng tiền đồng lên 14%/năm, lãi suất tái cấp vốn 15%/năm, lãi suất tái chiết khấu 13%/năm, các mức lãi suất cũ tương ứng 12%, 13%, 11%, lãi suất kinh doanh của các tổ chức tín dụng có thể tăng lên tối đa tới 21% so với mức cũ là 18%/năm bắt đầu từ ngày 11-6, đã nới rộng hơn hành lang lãi suất cho các ngân hàng thương mại huy động vốn và cho vay.

* Tất cả đều đang bước vào cuộc đua mới

Sau 5 ngày áp dụng cơ chế mới này, nhiều ngân hàng thương mại đã đồng loạt tăng mạnh lãi suất huy động VND, đỉnh lãi suất cao nhất trong những ngày qua đã lên tới trên 19%/năm. Ngân hàng đưa ra mức lãi suất huy động cao nhất ngay sau khi có cơ chế áp dụng biểu lãi suất mới của Thống đốc Ngân hàng Nhà nước là Đông Nam á (SeABank) với 19,2%/năm kỳ hạn 13 tháng, 18,6% cho kỳ hạn 12 tháng và 18%/năm cho kỳ hạn 6 tháng. Tuy nhiên, chỉ sau một buổi sáng áp dụng mức lãi suất đỉnh cho kỳ hạn 13 tháng, Ngân hàng này đã quyết định dừng.

Hiện nay đỉnh lãi suất huy động VND thuộc về Ngân hàng Ngoài quốc doanh (VPBank) với mức 18,5% cho kỳ hạn 6 tháng. Các ngân hàng thương mại khác đều áp dụng biểu lãi suất huy động VND ở mức dưới 18%. Cụ thể Ngân hàng Sài Gòn Thương Tín (Sacombank) cũng công bố mức lãi suất tiền gửi trên toàn hệ thống cho các kỳ hạn từ 1 đến 12 tháng là 15,12 - 15,48%/năm, kỳ hạn 13 tháng trở lên là 15,24%/năm. Ngân hàng Đại Dương (OceanBank) cũng điều chỉnh biểu lãi suất tại các điểm giao dịch với các mức gửi định kỳ từ 1 đến 3 tháng lên mức 17,5%/năm, 6 tháng hoặc 9 tháng là 17,7%/năm và từ 12 tháng trở lên là 17,8%/năm, áp dụng theo phương thức trả lãi một lần khi rút gốc. Ngân hàng Xuất nhập khẩu Việt Nam (Eximbank) tăng lãi suất từ 16,6%/năm lên 18,1%/năm (cộng cả lãi suất thưởng). Ngân hàng Đông á (DONGA Bank) lãi suất huy động VND kỳ hạn 13 tháng là 15,6%/năm cho khách hàng gửi dưới 100 triệu đồng, 16,08%/năm cho khách hàng gửi từ 1 tỷ đồng đến 5 tỷ đồng; đối với USD, lãi suất kỳ hạn 13 tháng là 6,95%/năm đối với khách hàng gửi dưới 7.000 USD.

Mặc dù không khó khăn về tính thanh khoản nhưng các ngân hàng quốc doanh cũng phải trông chừng lãi suất huy động của các ngân hàng thương mại cổ phần để giữ lượng tiền gửi của mình. Những ngày qua các ngân hàng như Nông nghiệp, Ngoại thương, Công thương, Nhà đồng bằng sông Cửu Long cũng đồng loạt tăng lãi suất tiết kiệm lên trên 17,5%/năm. Các ngân hàng khác trên địa bàn vẫn đang điều chỉnh lãi suất mang tính cạnh tranh theo sát các ngân hàng khác và sự chỉ đạo điều hành từ ngân hàng mẹ. Cùng với việc tăng lãi suất huy động các ngân hàng cũng đã tính đến việc điều chỉnh lãi suất cho vay. Ngày 11-6, phần lớn các ngân hàng trên địa bàn tỉnh đều áp dụng biểu lãi suất huy động mới, các ngân hàng thương mại cổ phần đều điều chỉnh lãi suất cho vay lên tối đa 21%, đồng thời dừng tất cả các khoản phí đã thu trước đây. Như vậy tính đến thời điểm này tất cả các ngân hàng thương mại cổ phần, thương mại Nhà nước trên địa bàn tỉnh đều đã có điều chỉnh mức lãi suất mới và đang nín thở nhìn, chờ đợi nhau trong cuộc đua lãi suất mới lần này. Ông Đỗ Mạnh Thuấn, Giám đốc Ngân hàng Đông á Chi nhánh Quảng Ninh, cho biết: Chúng tôi đã nhận được thông báo của Ngân hàng cấp trên về việc nâng lãi suất cho vay với khách hàng cá nhân và doanh nghiệp lên cùng mức 21%/năm và không thu phí. Tại Quảng Ninh mức lãi suất này đã được áp dụng từ ngày 11-6. Hiện tại mọi hoạt động tăng hay hạ lãi suất huy động, cho vay đều phụ thuộc vào sự chỉ đạo của ngân hàng cấp trên và sự biến động của thị trường, động thái của các ngân hàng khác trên địa bàn.

* Đồng vốn chạy lòng vòng

Trước biến động lãi suất huy động VND, mức áp dụng biểu lãi suất của các ngân hàng, các chuyên gia trên lĩnh vực tài chính ngân hàng cùng chung nhận định với mặt bằng lãi suất khác nhau như hiện nay chắc chắn sẽ tạo ra hiện tượng đồng vốn chạy lòng vòng từ ngân hàng này sang ngân hàng khác. Mặc dù chưa ngân hàng nào công bố lượng tiền mình thu hút được sau lần điều chỉnh tăng lãi suất huy động này và số khách hàng rút tiền để gửi ở ngân hàng khác nhưng tình hình thị trường vốn những ngày qua đang chứng minh nhận định của các chuyên gia không sai.

Bác Nguyễn Văn Lâm, Khu 6, phường Hồng Hà (TP Hạ Long), cho biết: Vợ chồng tôi đều đã về hưu có một khoản tiền dành dụm, bàn đi tính lại cuối cùng tôi quyết định chia làm đôi, một nửa gửi dài hạn ở ngân hàng thương mại Nhà nước còn một nửa để gửi quay vòng theo biểu đồ lãi suất tăng giảm của các ngân hàng cổ phần. Cứ nơi nào cao thì lại rút tiền đem đến đấy gửi. Hiện tôi có 80 triệu đồng gửi tiết kiệm ở Ngân hàng cổ phần, ngày 22-5 đã rút ra theo kỳ hạn, lẽ ra tôi vẫn tiếp tục gửi ở ngân hàng cũ nhưng vì thấy lãi suất tiết kiệm ở các ngân hàng khác liên tục thay đổi nên tôi đã tạm dừng không gửi nữa. Ngày 12-6, tôi quyết định đem gửi tiền ở một ngân hàng thương mại, kỳ hạn 1 tháng với mức lãi suất 15,12%/năm. Tôi dự định sau 1 tháng nữa nếu thấy lãi suất ở ngân hàng này vẫn cao thì tiếp tục gửi còn nếu thấp hơn các ngân hàng khác thì lại rút đem sang nơi có lãi suất cao để gửi. Cũng giống như bác Lâm, anh Nguyễn Khắc Tuấn (phường Trưng Vương, Uông Bí), thì rất vui khi kịp thời rút 100 triệu đồng vừa gửi được 2 tuần từ ngân hàng cũ và chấp nhận chịu lãi suất không kỳ hạn để đem sang gửi ở Ngân hàng VPBank với mức lãi suất 18,5% năm, kỳ hạn 6 tháng. Trên thực tế thì không phải khách hàng nào cũng rút được tiền từ ngân hàng này mang sang ngân hàng khác gửi để hưởng lãi suất cao hơn. Bởi để giữ vốn các ngân hàng đều đưa ra rất nhiều chương trình khuyến mãi hấp dẫn với điều kiện khách hàng phải cam kết không được rút gốc và lãi trước kỳ hạn. Theo một cán bộ Ngân hàng Nhà nước cho biết: Hiện nay trên địa bàn đã có hiện tượng vốn chạy lòng vòng, lượng tiền VND, USD các ngân hàng huy động được sau đợt tăng lãi suất này không nhiều mà chủ yếu là chuyển từ ngân hàng này sang ngân hàng kia. Thị phần của tỉnh chỉ có như vậy, lượng khách hàng cũng chỉ có đến thế, các ngân hàng đều đã khai thác tối đa rồi, nhất là sau đợt tăng lãi suất lần trước đa phần những người dân có tiền đều đã đem gửi tiết kiệm. Cộng với đó là tâm lý e ngại sợ tiền đồng mất giá nên nhiều người đã chuyển từ gửi tiền tiết kiệm sang đầu tư vào vàng, ngoại tệ. Trong những ngày qua ở các ngân hàng lượng khách đến giao dịch rất đông nhưng tôi dám chắc trong đó có rất nhiều người đến rút tiền để chuyển sang ngân hàng khác có mức lãi suất cao hơn.

Trước hiện tượng đồng vốn chạy lòng vòng ngày 13-6, Hiệp Hội Ngân hàng Việt Nam đã kêu gọi các ngân hàng cần xác định mức hợp lý nhất để vừa đảm bảo hấp dẫn vừa đảm bảo quyền lợi của người gửi tiền và ổn định chung của hệ thống ngân hàng. Theo đó mức lãi suất huy động VND chỉ nên ở khoảng từ 16-17%/năm. Hiện tại các ngân hàng trên địa bàn tỉnh đang triển khai thực hiện khá tốt tinh thần chỉ đạo của của Ngân hàng Nhà nước, để góp phần kiềm chế lạm phát. Tuy nhiên, các ngân hàng cũng không nên vin vào cớ này để đẩy mức lãi suất lên quá cao ảnh hưởng đến tốc độ phát triển kinh tế - xã hội trên địa bàn.