Tổng thống Hungary Tamás Sulyok ngày 18/7 đã ký ban hành sửa đổi hiến pháp chấm dứt nhiệm kỳ của mình, khép lại cuộc đối đầu kéo dài với chính phủ mới. Động thái này diễn ra trong bối cảnh chính phủ của Thủ tướng Péter Magyar tiến hành thay thế nhiều quan chức được bổ nhiệm dưới thời cựu Thủ tướng Viktor Orbán.
Thủ tướng Péter Magyar, người đánh bại ông Orbán trong cuộc tổng tuyển cử hồi tháng 4, nhiều lần kêu gọi Tổng thống Sulyok từ chức. Ông cho rằng Tổng thống đã không thực hiện đầy đủ vai trò của mình khi không ngăn chặn các chính sách mà ông nhận định là làm suy giảm các nguyên tắc dân chủ trong thời kỳ chính phủ tiền nhiệm.
Sau khi Tổng thống Sulyok từ chối từ chức, các nghị sĩ thuộc đảng Tisza theo đường lối trung hữu và thân châu Âu của Thủ tướng Magyar đã thông qua một sửa đổi hiến pháp trong tuần này, quy định chấm dứt ngay nhiệm kỳ của ông. Theo quy định, Tổng thống có 5 ngày để ký ban hành văn bản và ông đã ký vào ngày cuối cùng trước thời hạn.
Trong đoạn video đăng trên Facebook tối 18/7, ông Sulyok cho rằng việc phải ký ban hành sửa đổi hiến pháp là "bằng chứng lâu dài" cho thấy các giá trị của một xã hội tự do, pháp quyền, dân chủ và nguyên tắc phân chia quyền lực đã bị ảnh hưởng vì mục đích chính trị.
Kể từ khi nhậm chức hồi tháng 5, chính phủ của Thủ tướng Magyar đã triển khai hàng loạt biện pháp cải tổ bộ máy nhà nước, thay thế nhiều quan chức và lãnh đạo các cơ quan được bổ nhiệm dưới thời chính phủ của ông Orbán.
Ngoài việc chấm dứt nhiệm kỳ của Tổng thống Tamás Sulyok, bản sửa đổi hiến pháp còn bao gồm nhiều nội dung cải cách, như khôi phục quy định thẩm phán Tòa án Hiến pháp nghỉ hưu ở tuổi 70; áp dụng giới hạn nhiệm kỳ đối với các nghị sĩ; khôi phục thẩm quyền xem xét các đạo luật về ngân sách của Tòa án Hiến pháp; đồng thời thành lập Văn phòng Thu hồi và Bảo vệ Tài sản Quốc gia nhằm tăng cường công tác phòng, chống tham nhũng.
Chính phủ Hungary hoan nghênh việc Tổng thống ký ban hành sửa đổi hiến pháp, cho rằng đây là bước cuối cùng để các nội dung cải cách chính thức có hiệu lực. Trong khi đó, Thủ tướng Magyar khẳng định việc thông qua sửa đổi hiến pháp đã giúp chính phủ "thực hiện nhiều cam kết quan trọng và trả lại cho người dân Hungary những gì mà chính quyền Orbán đã cố lấy đi trong nhiều năm qua". Ông cho biết sẽ triệu tập cuộc họp của đảng Tisza vào ngày 20/7 để thảo luận việc đề cử ứng viên tổng thống mới.
Ở chiều ngược lại, cựu Thủ tướng Viktor Orbán phản đối quyết định này. Trong bài đăng trên Facebook, ông cho rằng "chế độ chuyên quyền không còn là nguy cơ mà đã trở thành hiện thực", đồng thời nhận định Hungary đang tiến gần tới một "chế độ chuyên chế".
Nhiệm kỳ của Tổng thống Sulyok sẽ chính thức kết thúc vào nửa đêm 20/7. Trong thời gian chờ Quốc hội bầu người kế nhiệm, Chủ tịch Quốc hội Ágnes Forsthoffer sẽ tạm thời đảm nhiệm quyền hạn của nguyên thủ quốc gia. Theo quy định, tổng thống mới sẽ tuyên thệ nhậm chức vào ngày thứ 8 sau khi kết quả bầu cử được công bố chính thức.
