(Đồng chí Vương Đình Việt, Phó Giám đốc Sở NN&PTNT, trả lời phỏng vấn Báo Quảng Ninh)
Hồ Đầm Hà Động được hoàn thành phục vụ sản xuất nông nghiệp của huyện Đầm Hà.
- Đồng chí đánh giá thế nào về kết quả đầu tư hệ thống công trình thuỷ lợi trên địa bàn tỉnh trong những năm qua?
+ Với tỷ lệ 74% diện tích canh tác chủ động được nguồn nước tưới tiêu, Quảng Ninh được đánh giá là một trong những tỉnh đạt tỷ lệ tưới tiêu cao nhất trong khu vực miền núi phía Bắc. Đây là kết quả của việc tập trung đầu tư xây mới, nâng cấp, sửa chữa các công trình thuỷ lợi trên địa bàn tỉnh những năm qua. Bằng nguồn hỗ trợ của Trung ương, ngân sách tỉnh, huyện, xã và sự tham gia đóng góp của người dân, hệ thống hồ đập, kênh mương của tỉnh đã được cứng hoá, kiên cố hoá nhiều. Nhất là đối với hệ thống kênh mương, qua kết quả khảo sát, đánh giá của Bộ NN&PTNT, sau khi được kiên cố hoá đã tiết kiệm được lượng nước và chủ động được việc dẫn nước vào đồng ruộng, giảm từ 30-50% diện tích mương chiếm đất, 30% thời gian tưới nước mỗi đợt, 30-60% công lao động tháo dẫn nước, 50-85% công nạo vét kênh mương, 14-40% lượng điện tiêu thụ. Hệ thống công trình thuỷ lợi sau khi được đầu tư đã chứng minh hiệu quả lớn không chỉ trong sản xuất nông nghiệp mà còn phục vụ cho đời sống dân sinh trên địa bàn. Điển hình như công trình thuỷ lợi Tràng Vinh (Móng Cái), Đầm Hà Động, Yên Lập, hệ thống kênh dẫn nước N2 từ hồ Yên Lập về các xã khu vực Hà Nam của huyện Yên Hưng... Nhờ hệ thống công trình thuỷ lợi được đầu tư cơ bản hoàn chỉnh, nên nhiều địa phương như Đông Triều, Yên Hưng, Móng Cái, Đầm Hà đã có tốc độ chuyển dịch cơ cấu giống, mùa vụ nhanh và mạnh. Trước đây hầu hết các huyện khu vực miền Đông của tỉnh chỉ sản xuất được một vụ trong năm, còn vụ chiêm hầu như không cấy lúa được do thiếu nước, vì vậy mà tình trạng thiếu đói cũng hay xảy ra. Tuy nhiên, từ khi có hệ thống công trình thuỷ lợi, hồ chứa, kênh mương được kiên cố hoá nhiều xã đã gieo cấy được cả 2 vụ, trồng được cây vụ đông nên sản lượng lương thực tăng, giá trị sản xuất trên đơn vị canh tác tăng, đời sống của người dân nhờ đó thay đổi rất nhiều. Đặc biệt ở các xã vùng cao mặc dù chưa đầu tư được đồng bộ hệ thống kênh tưới tiêu, nhưng các công trình cấp nước tự chảy, đập dâng trên sông suối cũng được dành nguồn tu bổ tạm thời nên có nước phục vụ cho sản xuất.
- Phân vùng đầu tư, theo đồng chí đối với những huyện trọng điểm sản xuất nông nghiệp cần tập trung vào những công trình nào?
+ Khi tiến hành quy hoạch nông, lâm nghiệp, thuỷ lợi trên địa bàn tỉnh đến năm 2015 và tầm nhìn 2020, Viện Quy hoạch thiết kế (Bộ NN&PTNT) đã tiến hành nghiên cứu điều tra, khảo sát khá kỹ và đưa ra phương án cụ thể đối với từng địa phương. Thí dụ như: Đối với huyện Đông Triều do hệ thống công trình thuỷ lợi trên địa bàn được đầu tư khá hoàn chỉnh, nên từ nay đến năm 2020 cần xây mới 1 hồ chứa và nâng cấp 6 hồ, 3 đập dâng, 140km kênh mương, 5 cống tiêu dưới đê; huyện Yên Hưng là địa phương có nhu cầu cần đầu tư hệ thống thuỷ lợi lớn nhất tỉnh, trong đó tập trung cho nâng cấp hồ Yên Lập, 58km đê biển, 97,6km kênh mương và 3 cống tiêu dưới đê; TP Móng Cái vừa tập trung nâng cấp các hồ chứa vừa nâng cấp, sửa chữa các tuyến kênh mương, đê biển; huyện Hải Hà cần có đầu tư nâng cấp hồ Trúc Bài Sơn, hệ thống đê biển để ngăn mặn và kiên cố hoá các tuyến kênh mương chưa được đầu tư... Tuy nhiên, đây chỉ là hướng đề xuất của đơn vị tư vấn, vấn đề là các địa phương cần có rà soát đánh giá hiện trạng hệ thống công trình thuỷ lợi trên địa bàn, trên định hướng phát triển chung của huyện trong thời gian tới để có phương án đề xuất đầu tư hợp lý, hiệu quả. Đối với huyện Đông Triều cần tập trung cho nạo vét, nâng cấp các hồ chứa trên địa bàn đang bị bồi lắng do ảnh hưởng của việc khai thác than. Huyện Yên Hưng tập trung cho kiên cố hoá hệ thống kênh mương khu vực Hà Bắc và quản lý, khai thác vận hành tốt tuyến kênh dẫn nước từ hồ Yên Lập về.
- Thực tế hiện nay các địa phương khu vực miền Đông của tỉnh vẫn còn rất khó khăn về nguồn nước phục vụ sản xuất, trong đầu tư của tỉnh có ưu tiên như thế nào?
+ Đúng là đã được quan tâm đầu tư rất nhiều, nhưng hiện nay các địa phương khu vực miền Đông vẫn rất thiếu nước phục vụ cho sản xuất. Vừa qua được sự quan tâm đầu tư của Trung ương, hồ chứa nước Đầm Hà Động và hệ thống kênh mương đã được đầu tư hoàn chỉnh phục vụ cho sản xuất nông nghiệp của huyện Đầm Hà, 3 hồ chứa nước Khe Mai, Khe Boòng, Voòng Tre (Vân Đồn) cũng đã được đầu tư hoàn thiện, hiện đang tập trung cho hoàn chỉnh tuyến kênh mương dẫn nước. Ngành đã có đề xuất với Bộ NN&PTNT nghiên cứu phương án đầu tư xây dựng hồ chứa nước Khe Cát tại huyện Tiên Yên; nâng cấp sửa chữa hồ chứa nước Trúc Bài Sơn (Hải Hà). Trong chương trình xây dựng nông thôn mới sẽ tiếp tục tham mưu đề xuất với tỉnh đầu tư cho kiên cố hoá hệ thống kênh mương, hồ chứa, đặc biệt ưu tiên đầu tư cho các địa bàn còn đang rất khó khăn về nguồn nước như Tiên Yên, Bình Liêu, Ba Chẽ.
- Xin cảm ơn đồng chí!
