Liên tiếp trong tháng 10 vừa qua, giá xăng, dầu bán lẻ trên thị trường cả nước đã được điều chỉnh giảm theo biên độ 500 đồng/lần. Gần đây nhất, ngày 31-10, giá xăng, dầu đã đồng loạt giảm thêm 500 đồng mỗi lít. Như vậy, mức giá mới sẽ là: xăng A92 giá 15.000 đồng/lít; A95 là 15.500 đồng/lít; dầu diezel (loại 0,05S) 14.000 đồng/lít; dầu hỏa giá 15.500 đồng/lít; dầu mazut 11.500 đồng/kg.
Tính tổng thể từ cuối tháng 7-2008 đến nay, giá bán lẻ xăng đã giảm tổng cộng 4.000 đồng/lít. Trước những động thái tích cực từ phía các công ty kinh doanh xăng, dầu, người tiêu dùng đã có thể hi vọng trong tương lai gần, giá các mặt hàng trên thị trường sẽ giảm, đặc biệt ngành vận tải - một trong những ngành ảnh hưởng nặng nhất từ việc xăng, dầu tăng giá có thể nhanh chóng giảm giá cước.
Ngay sau khi xăng, dầu áp dụng mức giá mới, nhiều doanh nghiệp vận tải đã tính đến chuyện giảm giá cước cho hành khách. Tuy nhiên, phải đến ngày 31-10, sau khi giá nhiên liệu tiếp tục giảm thì các doanh nghiệp này mới thực sự triển khai mức giá mới. Qua khảo sát của chúng tôi, tính đến ngày 2-10, trên địa bàn tỉnh đã có một số doanh nghiệp vận tải áp dụng cước vận tải mới, như: Phúc Xuyên, taxi Minh Anh (3858585). So với mức giá cũ, biểu giá mới các doanh nghiệp trên đưa ra đã giảm từ 15-20%, gần tương đương với mức giá vào tháng 6-2008. Như vậy, hiện nay hành khách đi tuyến Hạ Long - Hà Nội chỉ phải trả mức vé 50.000-55.000 đồng/lượt; mức cước taxi (4 chỗ) Hạ Long - Hà Nội 1 chiều là 990.000đồng/ 165km (trước đây là 160km) và cước 2 chiều 1.190.000 đồng/330km (trước đây là 320km)... Đón nhận thông tin này, nhiều người dân cho rằng, không những các doanh nghiệp vận tải đã “thích nghi” được với thị trường biến động như hiện nay mà còn cho thấy sự “chung vai” kềm chế lạm phát của doanh nghiệp đối với người dân và Nhà nước. Chị Nguyễn Thị Thanh (phường Cao Xanh, TP Hạ Long) cho biết: Do đặc thù công việc nên tôi hay phải sử dụng các phương tiện vận tải khách để di chuyển, chi phí cho khoản này không phải là nhỏ. Đến cuối tháng 10 vừa qua, tôi vẫn phải chi phí khoảng 65.000-70.000 đồng cho mỗi lượt đi. Nhưng tôi được biết, đã có nhiều doanh nghiệp vận tải giảm giá cước, giờ đi lên Hà Nội tôi chỉ mất khoảng 50.000-55.000 đồng nên có phần phấn khởi.
Có thể nói việc giảm cước vận tải thời điểm này của các doanh nghiệp vận tải là hợp lý, đảm bảo lợi ích doanh nghiệp và hành khách. Bên cạnh đó, với giá cước mới, chắc chắn sẽ nâng cao khả năng sử dụng các phương tiện vận tải của người dân, đặc biệt là phương tiện taxi vốn rất “ế ẩm” vào thời gian qua.
Bên cạnh những động thái tích cực của các doanh nghiệp kinh doanh vận tải kể trên thì giá cước vận tải của một số doanh nghiệp khác trên địa bàn vẫn đang “đứng yên”. Theo ông Lê Văn Tòng, Giám đốc HTX Dịch vụ hỗ trợ vận tải ô tô Ka Long (Móng Cái) thì việc giảm giá xăng, dầu vừa qua đã góp phần làm giảm gánh nặng cho các doanh nghiệp kinh doanh vận tải, đặc biệt là doanh nghiệp vận tải khách. Tuy nhiên, hiện nay hầu hết xe chở khách của doanh nghiệp đều chạy bằng dầu mà mức giá dầu hiện nay mới chỉ giảm 1.500 đồng/lít (so với cuối tháng 7). Mức giảm này quá thấp, doanh nghiệp khó có thể điều chỉnh lại giá được. Cũng theo ông Tòng, giá dầu phải giảm ít nhất thêm 700 đồng/lít thì may ra doanh nghiệp mới có phương án giảm giá cước được. Anh Nguyên Xuân Tuấn, chủ một xe khách chạy tuyến Móng Cái - Hà Nội thì có một cách lý giải khác: Tính trung bình một chuyến (cả đi và về) nhà xe phải mất khoảng 70 lít dầu, tương đương gần 1 triệu đồng theo thời giá thị trường hiện nay. Nếu tính thêm các khoản chi phí khác như: cước qua cầu, cước phí đường bộ, hao mòn phương tiện, chi phí trả lương cho phụ xe... thì với mức giá vé 120.000 đồng/khách như bây giờ có lãi lời là bao. Đấy là chưa kể có những ngày xe chỉ có vài người khách. Không chỉ có xe của chúng tôi mà nhiều xe khác cũng vẫn giữ mức giá cước cũ, chắc phải một thời gian nữa mới tính đến chuyện giảm giá cước.
Hiện nay Nhà nước đã trao cho doanh nghiệp kinh doanh vận tải khách “toàn quyền” định giá cước của đơn vị mình và chỉ can thiệp khi giá cước chênh lệch quá cao. Điều này đã tạo điều kiện rất lớn cho doanh nghiệp trong những thời điểm khi giá thị trường nhiên liệu có biến động. Bằng chứng là trong đợt tăng giá xăng, dầu thời điểm tháng 7, các doanh nghiệp vận tải đã đồng loạt tăng giá cước lên khoảng 20%, các doanh nghiệp vận tải hi vọng “doanh nghiệp và người tiêu dùng cùng chung vai chia sẻ”. Tất nhiên, bài toán kinh tế trong thời xăng, dầu tăng giá sẽ được doanh nghiệp tính toán sao cho không lỗ. Vậy mà đến nay, khi giá xăng dầu đã gần trở lại mức cũ (giảm khoảng 20%) các doanh nghiệp vận tải lại vin vào lý do này khác để lờ đi việc giảm giá cước (?)
Thiết nghĩ, các doanh nghiệp kinh doanh vận tải cần vào cuộc để giảm giá cước nhằm giảm bớt gánh nặng cho người dân, có như vậy, lợi ích của doanh nghiệp và người dân mới có thể được coi là hài hoà.
