Bộ Tài nguyên và Môi trường đang hoàn thiện chế tài và giám sát chặt chẽ việc thực hiện Luật Bảo vệ môi trường của các khu công nghiệp và khu chế xuất (KCN & KCX).
Theo PGS,TS Phùng Chí Sỹ, Viện Kỹ thuật Nhiệt đới và Bảo vệ môi trường: hiện nay, nước thải, chất thải rắn công nghiệp, chất thải nguy hại từ tất cả các KCN & KCX chưa được thu gom và xử lý triệt để gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng và ảnh hưởng đến cuộc sống dân cư. Một số KCN đã xây dựng các khu xử lý chất thải công nghiệp, nhưng mới chỉ có 33 trong tổng số 134 KCN, KCX hoàn thành và đưa vào vận hành hệ thống xử lý nước thải tập trung, 10 khu đang xây dựng. Đó là KCN Nomura (Hải Phòng), Suối Dầu (Khánh Hòa), các KCN Biên Hòa II, Amata, Loteco, Gò Dầu (Đồng Nai), các KCX Tân Thuận, Linh Trung, Việt Hương, Đồng An, Việt Nam - Singapore, KCN Sóng Thần I, Sóng Thần II...
Việc xử lý nước thải trong các KCN hiện chưa được coi trọng ngay cả KCN đã có trạm xử lý nước thải tập trung, nhưng việc vận hành chưa tốt nên tình trạng ô nhiễm môi trường ngày càng gia tăng. Đối với việc thu gom chất thải rắn công nghiệp và chất thải nguy hại từ các KCN và KCX vẫn tiếp tục là vấn đề nóng. Trung tâm quan trắc môi trường (Bộ Tài nguyên và Môi trường) cũng cho biết thêm: nhiều nhà máy cơ khí, luyện kim, nhiệt điện, xi măng, hóa chất, tôn mạ kẽm, vật liệu xây dựng... trong các khu công nghiệp, khu chế xuất nồng độ bụi và khí độc hại trong không khí vẫn vượt quá tiêu chuẩn cho phép nhiều lần. Tình trạng ô nhiễm nguồn nước do nước thải của các nhà máy xí nghiệp cơ sở sản xuất trong KCN, KCX, trung bình mỗi ngày thải ra từ 500.000 - 700.000m3 chưa xử lý triệt để mà vẫn xả thẳng vào nguồn nước.
Hiện nay trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh có 3 KCN đã được quyết định thành lập, trong đó KCN Cái Lân đã hoàn thành hệ thống xử lý nước thải tập trung giai đoạn 1 với công suất 2000m 3/ngày đêm, 2 KCN khác là Hải Yên và Việt Hưng mới triển khai xây dựng hạ tầng cơ sở. Việc Bộ tài nguyên và Môi trường chuẩn bị ban hành các chế tài và phương thức giám sát chặt chẽ về bảo vệ môi trường đối với KCN, KCX sẽ là cơ sở cần thiết để các doanh nghiệp phát triển hạ tầng KCN và doanh nghiệp KCN có ý thức hơn trong công tác bảo vệ môi trường, kiểm soát tốt hơn các trạm xử lý nước thải sơ bộ và đẩy nhanh tiến độ xây dựng hện thống xử lý nước thải tập trung, đáp ứng đúng các yêu cầu của tiểu chuẩn TCVN trước khi thải ra môi trường. Ngoài ra, việc ban hành này cũng giúp cho các doanh nghiệp có định hướng để xây dựng các dây truyền công nghiệp phù hợp với nhu cầu xử lý nước thải, dựa trên thực tế của quy trình sản xuất, tránh lãng phí không cần thiết.
