Năm 2022 này, cầu Long Biên tròn 120 tuổi. Vượt qua những thử thách của thời gian, quá khứ có thể nhìn thấy rất rõ trên từng nhịp của cây cầu và trở thành một phần lịch sử vô giá của Hà Nội. Dù có nhiều cây cầu hiện đại và hoành tráng đã được xây dựng bắc qua sông Hồng như Cầu Thăng Long, Thanh Trì, Vĩnh Tuy, nhưng cầu Long Biên luôn giữ một ví trí đặc biệt trong lòng người Hà Nội.
Cầu Long Biên trước đây có tên là cầu Paul Doumer - tên của viên Toàn quyền Pháp đã đề xuất việc xây dựng cây cầu này. Nhưng dân gian xưa thì thường gọi cây cầu này là cầu Bồ Đề vì cây cầu bắc sang làng Bồ Đề; hoặc còn gọi là cầu Gia Lâm vì bắc sang huyện Gia Lâm. Cầu Long Biên là tên mới được đặt sau Cách mạng Tháng Tám năm 1945.
Khi xây cây cầu này, thực dân Pháp đã hoàn thành tuyến đường sắt quan trọng nhất Đông Dương lúc bấy giờ, tuyến đường sắt nối cửa biển Hải Phòng với vùng Vân Nam (Trung Quốc); đồng thời, nối Hà Nội với Đồng Đăng (Lạng Sơn). Ban đầu, cây cầu chỉ có đường sắt. Đến năm 1922 - 1923, cầu được mở rộng thêm phần cho xe ô tô song hành với đường sắt.
Đây cũng chính là cây cầu thép đầu tiên ở Việt Nam. Theo ghi chép của các tài liệu lịch sử, việc xây dựng cây cầu thép này là công sức của rất nhiều công nhân Việt Nam dưới sự hướng dẫn của các chuyên gia Pháp. Cây cầu sử dụng hàng tấn vôi được vận chuyển từ Thừa Thiên - Huế về Hà Nội, cùng với 30.000 mét khối đá và khối gỗ lim được đưa từ Thanh Hóa và hàng tấn xi măng từ Hải Phòng. Các công nhân Việt Nam đã phải lặn sâu xuống sông để xây dựng trụ cầu, dưới mặt nước 30m.
