Gần đây, nâng cao năng lực giải quyết công việc, thực hiện nhiệm vụ ở cấp xã đã trở thành yêu cầu bức thiết trong hệ thống chính trị của Quảng Ninh.
Đã chú trọng nâng cao trình độ
Gần đây, nâng cao năng lực giải quyết công việc, thực hiện nhiệm vụ ở cấp xã đã trở thànhyêu cầu bức thiết trong hệ thống chính trị của Quảng Ninh. Đáp ứng yêu cầu này, từ năm 2001 đến nay, Quảng Ninh đã có nhiều chủ trương, giải pháp để không ngừng đào tạo, đào tạo lại và bồi dưỡng kiến thức chuyên ngành cho đội ngũ cán bộ, công chức xã. Đặc biệt, năm 2001, Tỉnh uỷ đã có nghị quyết chuyên đề về củng cố, nâng cao năng lực của hệ thống chính trị cơ sở, trong đó, chỉ tiêu, giải pháp về đào tạo, bồi dưỡng cho cán bộ, công chức cấp xã đã được đặt ra hết sức cụ thể. Cùng với nhiều chủ trương, giải pháp được xem là đồng bộ khác, từ năm 2001 đến nay, đội ngũ cán bộ nói chung, cán bộ công chức xã nói riêng luôn có nhiều điều kiện học tập, nghiên cứu để từng bước nâng cao trình độ, kiến thức. Mỗi năm có hàng ngàn cán bộ công chức xã được cử theo học các lớp đại học, trung cấp chuyên môn, cử nhân, cao cấp và trung cấp lý luận chính trị. Số được học một hoặc nhiều lớp bồi dưỡng lên tới hàng ngàn lượt người năm. Để tạo điều kiện cho cán bộ, công chức xã được vừa học vừa làm, tỉnh Quảng Ninh đã phối hợp với nhiều trường đại họcmở các lớp đại học tại chức trên địa bàn TP Hạ Long và tới tận các huyện, thị, với đa dạng các ngành nghề chuyên môn, như: quản trị doanh nghiệp, kỹ sư lâm - nông nghiệp, địa chính- nông nghiệp, ngoại ngữ, luật, báo chí, xã hội học... Quảng Ninh có cách làm sáng tạo so với nhiều tỉnh là soạn thảo chương trình học phong phú, sát hợp thực tế công tác cho cán bộ xã trong một khoá học. Ví dụ như năm 2002, tỉnh đã mở được 1 lớp trung cấp nông - lâm nghiệp cho hơn 100 cán bộ chủ chốt cấp xã, chủ yếu là ở khu vực miền Đông của tỉnh. Ngoài học các kiến thức chuyên ngành cần thiết, lớp có thêm chương trình quản lý nhà nước 3 tháng, và được tham quan thực tiễn. Đặc biệt, để tạo điều kiện cho nhiều cán bộ đương chức cấp xã đi học, tỉnh và nhiều huyện, thị thực hiện linh động chính sách luân chuyển cán bộ. Theo đó, nhiều cán bộ ở các xã, thị trấn trong huyện, thậm chí ở huyện, thị khác được luân chuyển đến làm việc thay để cho cán bộ xã được đi học. Để tạo điều kiện vật chất, ngoài việc được đài thọ cơ bản về học phí, năm 2004, tỉnh đã ban hành Quyết định 2871 về chính sách khuyến khích đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức và thu hút nhân tài. Theo đó, cán bộ đi học ngoài tỉnh được trợ cấp thêm ngoài lương từ 1,5 triệu tới hơn 2 triệu đồng/tháng. Cán bộ học trong tỉnh cũng được trợ cấp (tuy nhiên mức thấp hơn đi học ngoài tỉnh). Quyết định này là đòn bẩy, là cơ sở để hàng ngàn cán bộ, công chức xã quyết tâm đi học mà không lo thiếu kinh phí. Từ năm 2001 đến nay, số kinh phí mà tỉnh, các địa phương chi cho công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức là hơn 50 tỷ đồng.
Còn nhiều việc phải làm
Tuy đã có nhiều cố gắng, nhưng tỉnh ta còn rất nhiều việc phải làm để đội ngũ cán bộ, công chức xã đủ năng lực hoàn thành nhiệm vụ. Hiện nay, đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã ở tỉnh ta có 1.858 cán bộ chuyên trách, 1.513 công chức và 2.144 cán bộ không chuyên trách. 8/14 huyện, thị, thành phố với hơn 50% dân số là thuộc địa bàn vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo, nên trình độ, năng lực, điều kiện công tác của cán bộ, công chức xã còn rất nhiều hạn chế. Đã vậy, do đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã thường xuyên có sự thay đổi về vị trí công tác nên khó khăn cho việc bố trí đủ cán bộ, đúng trình độ chuyên môn, nghiệp vụ theo yêu cầu. Thêm nữa, với cán bộ chuyên trách được bố trí thông qua bầu cử nên yêu cầu chuẩn hoá chuyên môn với vị trí đảm nhiệm rất khó thực hiện đầy đủ (nhất là với khối đoàn thể). Mặt khác, như chúng ta đã thấy, tiền lương và trợ cấp đối với cán bộ, công chức cấp xã mặc dù đã được xếp theo bảng lương cán bộ, công chức nhưng vẫn ở bậc thấp. Trong khi đó, chính sách đãi ngộ đối với cán bộ về công tác, nhất là ở các xã vùng sâu, vùng xa còn rất hạn chế. Đây là nguyên nhân chính khiến Quảng Ninh không thu hút được đội ngũ sinh viên tốt nghiệp các trường đại học, thậm chí cao đẳng về cơ sở công tác. Tất cả những điều đó dẫn đến trình độ đội ngũ cán bộ, công chức xã ở tỉnh ta nhìn chung còn thiếu, yếu, không đồng bộ. Nhiều địa phương, việc sắp xếp đội ngũ cán bộ xã gặp nhiều khó khăn do thiếu trình độ, năng lực, phần nhiều vẫn ở tình trạng sắp xếp người vào công việc rồi mới chuẩn hoá dần dần. Với cán bộ chuyên trách cấp xã, hiện mới có 13,9% (258 người) có trình độ đại học; trình độ cao đẳng, trung cấp mới chiếm 28,42% (528 người); trình độ sơ cấp tới 972 người, chiếm trên 50%. Còn lại khoảng một trăm người là chưa qua đào tạo trình độ chuyên môn, nhưng vì thiếu cán bộ nên nhiều xãvẫn sử dụng. Với đội ngũ công chức xã, trình độ cũng “khiêm tốn” không khác mấy đội ngũ chuyên trách. Cụ thể: trình độ đại học: 145 người (9,58%); caođẳng, trung cấp: 736 người (48,65%); sơ cấp: 555 người (36,68%). Còn lại 77 người chưa quan đào tạo chuyên môn hoặc có nhưng “trái nghề”. Về đội ngũ cán bộ không chuyên trách có 206 người có trình độ đại học (9,6%); cao đẳng, trung cấp: 1.042 người (48,6%); còn lại 109 người chưa qua đào tạo.
Để có được đội ngũ cán bộ, công chức xã đủ năng lực hoàn thành nhiệm vụ, nhất là trong giai đoạn tới đây với khá nhiều khó khăn, thách thức, tỉnh cần chỉ đạo các địa phương xây dựng riêng quy hoạch sử dụng, tiêu chuẩn và theo đó là kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng thật cụ thể, chi tiết cho đội ngũ cán bộ công chức xã. Để căn cứvào đó, có những giải pháp, nhất là ưu tiên bố trí nguồn kinh phí, đặc biệt cho các huyện vùng sâu, xa, biên giới, hải đảo góp phần nâng cao năng lực cho đội ngũ cán bộ, công chức ở cơ sở.
