Những ngày gần năm học mới này, gặp Nhà giáo Ưu tú Lưu Xuân Giới, Trưởng Phòng Giáo dục - Đào tạo huyện Đông Triều quả không dễ. Anh bận túi bụi với công việc, hết họp hành, viết báo cáo, lại đi kiểm tra các trường v.v.. Tuy nhiên, cuối cùng thì chúng tôi cũng có được cuộc trao đổi này... Và vốn là chỗ quen biết, ngay từ đầu, anh đã “cảnh báo” tôi:
Nhà giáo ưu tú Lưu Xuân Giới.
- Ông viết thế nào thì viết, nhưng đừng có mà “kêu” quá! Bởi Đông Triều là huyện nông nghiệp; truyền thống hiếu học thì có, chỉ có điều năm học này là năm Bộ Giáo dục - Đào tạo tập trung “tấn công” vào ứng dụng công nghệ thông tin (CNTT)... Vì thế, chắc chắn là thầy trò chúng tôi sẽ rất vất vả mới theo kịp được các trường ở khu vực thành phố, thị xã...
+ Đã biết là mình không có thế mạnh bằng các vùng đô thị, thành phố về ứng dụng CNTT trong nhà trường, vậy ngành Giáo dục Đông Triều có sự chuẩn bị như thế nào khi bước vào năm học này?
- Có thể nói, không phải đến khi sắp sửa bước vào năm học mới này Đông Triều mới chuẩn bị cho mục tiêu đưa CNTT vào trường học, mà ngay từ trong năm học vừa qua, vấn đề này đã được chúng tôi tính đến rồi. Anh biết đấy, Đông Triều là một huyện nông nghiệp, miền núi, đời sống nhân dân cũng như kinh tế - xã hội của huyện còn nhiều khó khăn, hạn chế. Vì thế không chuẩn bị trước, khó theo kịp các trường bạn lắm! Và với một quyết tâm cao, được sự chỉ đạo của ngành, của huyện, năm học 2007-2008, Đông Triều đã cơ bản chuẩn bị được các điều kiện thiết yếu, làm tiền đề cho năm học 2008-2009 là “Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin”. Cụ thể là 100% các trường mầm non, tiểu học, THCS, THPT và trung tâm GDTX đã trang bị máy vi tính và kết nối Internet băng thông rộng; không những thế, hầu hết các trường còn trang bị thêm một số phần mềm tiện ích phục vụ công tác quản lý, hỗ trợ ứng dụng CNTT trong dạy học và công tác hành chính, tài chính. Phòng GD-ĐT huyện đã thực hiện thành công một số chuyên mục trong năm học vừa qua như: Quản lý công văn điện tử, thông tin báo cáo điện tử và cung cấp các phương tiện, tư liệu hỗ trợ cán bộ quản lý, giáo viên ứng dụng CNTT trong quản lý nhà trường và thiết kế bài giảng điện tử v.v.. Đã có 22/24 trường THCS, 6/23 trường tiểu học, 5/23 trường mầm non có phòng vi tính để dạy tin học và sử dụng để dạy học cho học sinh; năm học tới huyện sẽ tiếp tục đầu tư cho các trường còn lại. Đặc biệt, có 4 trường THCS trên địa bàn huyện đã được đầu tư hệ thống phòng học bộ môn hoàn chỉnh theo qui chuẩn của Bộ GD-ĐT; 4 trường THCS đã lắp đặt, đưa vào sử dụng phòng học ngoại ngữ theo công nghệ mới nhất hiện nay; 100% các trường tiểu học và THCS đã trang bị bộ thiết bị hỗ trợ giáo viên dạy học bằng bài giảng điện tử; một số trường đã đầu tư từ 3 đến 5 bộ thiết bị hỗ trợ dạy học như: Máy chiếu, máy ảnh kỹ thuật số, máy scan, âm ly, máy tính xách tay v.v.. Nói thực, việc chuẩn bị sớm các điều kiện thiết yếu này đã giúp cho chúng tôi không đến nỗi bỡ ngỡ khi bước vào năm học mới theo tinh thần chỉ đạo của ngành là “Năm học đẩy mạnh ứng dụng CNTT, đổi mới quản lý tài chính và triển khai phong trào xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực”...
+ Thế còn sự bắt nhịp của đội ngũ cán bộ, giáo viên về việc đưa CNTT vào trường học thì sao, thưa anh?
- Điều này thì chúng tôi rất tự tin; bởi cán bộ, giáo viên không chỉ là ở khối THPT đâu, mà cả ở các khối THCS, tiểu học, thậm chí là cả các trường mầm non, đều rất say sưa với việc ứng dụng CNTT trong dạy - học và quản lý nhà trường. Được như vậy cũng là do trong năm học vừa qua, chúng tôi đã tiến hành khá hiệu quả chuyên đề ứng dụng CNTT ở một số trường điểm; sau đó tiếp tục triển khai ra diện rộng và tổ chức hội thảo chuyên đề vào dịp tổng kết năm học. Từ đó, tạo cho đội ngũ cán bộ, giáo viên ý thức muốn tìm hiểu sâu hơn để ứng dụng CNTT được nhiều hơn trong công việc cụ thể của mình. Nhiều giáo viên trẻ các trường đã tự mua sắm máy vi tính lắp đặt tại nhà, kết nối Internet v.v.. để khai thác thông tin phục vụ việc soạn giáo án điện tử và trao đổi thông tin với đồng nghiệp; có nhiều người còn mua máy ảnh kỹ thuật số để chủ động chụp tài liệu soạn giáo án điện tử, mua máy tính xách tay v.v.. Thêm nữa, nhiều tổ chức kinh tế - xã hội trên địa bàn cũng rất ủng hộ chúng tôi, có trường đã được trang bị máy chiếu đủ cho tất cả các lớp nhờ sự hỗ trợ theo hình thức “xã hội hóa” này...
+ Ngoài chuẩn bị cho việc ứng dụng tin học trong nhà trường, việc chuẩn bị về cơ sở trường lớp, đội ngũ giáo viên v.v.. thì thế nào?
- Đó là công tác thường niên khi bước vào năm học mới. Nhưng đặc biệt, với năm học 2008-2009, Đông Triều có nét mới hơn so với mọi năm; đó là mọi sự chuẩn bị đều với một định hướng mới; ví dụ như về cơ sở vật chất thì không chỉ là sửa chữa, trang bị để đảm bảo các điều kiện tối thiểu, mà đòi hỏi ở mức cao hơn nhằm đáp ứng cho một năm học “Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin” như tôi nói ở trên. Bồi dưỡng cán bộ giáo viên cũng như vậy, bồi dưỡng những nội dung mới và thiết thực, sát với chủ đề của năm học hơn. Ngoài ra, còn tập trung tu bổ, sửa chữa, nâng cấp, xây dựng để hoàn thiện trường lớp cho các trường, xây dựng trường chuẩn quốc gia, mua sắm, trang bị sách giáo khoa, đồ dùng, thiết bị dạy học và đảm bảo cho 100% các trường bước vào khai giảng năm học mới, đặc biệt là các cơ sở mầm non, tiểu học ở các xã miền núi, vùng khó khăn. Đã có trên 100 cơ sở trường lớp được sửa sang, trang trí, tu bổ, nâng cấp và hoàn thiện với tổng kinh phí hàng chục tỷ đồng bằng các nguồn kinh phí tập trung và từ công tác xã hội hoá cho những ngôi trường “xanh - sạch - đẹp”. Xin nói để anh biết, vào năm học mới, chúng tôi có thêm 3 trường THCS được công nhận “Chuẩn quốc gia”...
+ Có vẻ như mọi việc đều được tiến hành một cách khá “hanh thông”?
- Về cơ bản thì như vậy, nhưng chúng tôi cũng còn gặp không ít khó khăn; tuy đã rất chủ động nhưng cơ sở vật chất trường học, nhất là các lớp học tiểu học và mầm non lẻ ở các xã vùng miền núi khó khăn vẫn còn tạm bợ, thiết bị còn nghèo nàn... Biện pháp mà chúng tôi đang cố gắng khắc phục chính là “Đề án xây dựng cơ sở vật chất ngành học mầm non” và “Chương trình kiên cố hoá trường học” giai đoạn 2005-2010 của huyện đang được triển khai một cách tích cực. Tuy nhiên, lộ trình của đề án vẫn đang rất cần sự hỗ trợ của tỉnh, của ngành, của Nhà nước và các lực lượng xã hội tham gia đóng góp...
+ Ở trên anh đã nói về việc chuẩn bị cho ứng dụng CNTT trong nhà trường, còn một chủ đề khác của năm học này, đó là xây dựng “trường học thân thiện, học sinh tích cực”... Xem ra có vẻ cũng khá mới mẻ?
- Đúng là một phong trào mới “trường học thân thiện” nghĩa là nhà trường được xây dựng theo cách tiếp cận tôn trọng quyền trẻ em, giúp cho các em luôn cảm thấy chủ động khi tiếp thu kiến thức và cảm thấy thoải mái, hài lòng với việc học tập trong trường học. Tất nhiên, điều đó phải trên cơ sở giáo viên nhiệt tình dạy dỗ, cùng với sự hỗ trợ của gia đình và cộng đồng một cách hiệu quả, hợp lý... Nói thì vậy nhưng để làm được không dễ. Và đến lúc này, chúng tôi đã bước đầu triển khai phong trào này bằng cách tập huấn cho các cán bộ quản lý trường học về việc xây dựng kế hoạch với các tiêu chí cụ thể hoá theo 5 yêu cầu và 3 nội dung của Chỉ thị 40 ngày 22-7-2008 của Bộ Giáo dục - Đào tạo; đặc biệt, phong trào được phát động rộng rãi, đồng loạt trong ngày khai giảng năm học mới 2008-2009...
+ Xin cảm ơn anh về cuộc trò chuyện này!
