Ngày 12/11, hai đặc phái viên của Tổng thống Mỹ Donald Trump đã tới Matxcova để thảo luận với Tổng thống Nga Vladimir Putin về kết quả vòng đàm phán do Mỹ làm trung gian giữa Nga và Ukraine.
và Steve Witkoff (giữa). Ảnh: AP
Hai đặc phái viên Steve Witkoff và Jared Kushner, con rể ông Trump, vừa tham gia cuộc đàm phán kéo dài hai ngày tại Abu Dhabi, Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE), kết thúc hôm 11/11. Các bên đạt thỏa thuận về một cuộc trao đổi tù binh quy mô lớn, nhưng chưa có đột phá đáng kể hướng tới chấm dứt cuộc xung đột kéo dài gần 5 năm qua tại Ukraine.
Sau cuộc gặp tại Matxcova, ông Kushner cho biết hai đặc phái viên sẽ tới Dublin (Ireland) để gặp Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskyy. Ông Zelenskyy đánh giá thận trọng kết quả đàm phán, hoan nghênh đề xuất trao đổi tù binh nhưng khẳng định Kiev không chấp nhận nhượng lại những vùng lãnh thổ đang bị Nga kiểm soát để đổi lấy hòa bình.
Đây là cuộc gặp đầu tiên giữa phái đoàn Nga và Ukraine sau 9 tháng. Dù hai bên từng nhiều lần trao đổi tù binh, bất đồng về các điều kiện hòa bình vẫn rất sâu sắc. Những vấn đề then chốt gồm bảo đảm an ninh sau chiến tranh, tương lai các vùng lãnh thổ của Ukraine đang bị Nga kiểm soát và vai trò của châu Âu trong thỏa thuận hòa bình.
Một trong những mục tiêu của cuộc gặp tại Matxcova là tìm cách đưa các nước châu Âu vào tiến trình đàm phán. Ông Kushner nhấn mạnh Ukraine và Nga đều cần làm rõ các cam kết bảo đảm an ninh sau chiến tranh. Do đó, các nước châu Âu, Liên minh châu Âu (EU) và Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) cần tham gia thảo luận để tạo đồng thuận về những bước tiếp theo.
Tuy nhiên, Matxcova không muốn châu Âu trực tiếp tham gia đàm phán. Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov ngày 11/11 cho rằng những tuyên bố của các nước này “không cho thấy mong muốn đóng góp vào việc thúc đẩy tiến trình hòa bình”, đồng thời chỉ trích châu Âu tiếp tục viện trợ tài chính và vũ khí cho Ukraine. Dù vậy, ông Peskov nói đại diện châu Âu có thể tham gia đàm phán vào thời điểm thích hợp.
Trong khi đó, Ukraine muốn có những bảo đảm nhằm ngăn Nga tiến hành các cuộc tấn công mới. Các quan chức EU cho rằng chỉ sau khi đạt được thỏa thuận ngừng bắn, các bên mới có thể bắt đầu thảo luận về cơ chế an ninh của châu Âu.
Nhiều nước châu Âu coi việc đưa Nga vào các kế hoạch bảo đảm an ninh là một sự nhượng bộ đối với Tổng thống Putin. Matxcova từ lâu xem việc NATO mở rộng về phía Đông là mối đe dọa an ninh và yêu cầu liên minh này rút lực lượng khỏi các khu vực gần biên giới Nga.
