Mới chỉ xuất hiện trên bàn ẩm thực mấy năm gần đây, nhưng tu hài – loài nhuyễn thể biển đã nhanh chóng trở thành một trong những vật nuôi được ưu thích hàng đầu cho phát triển nuôi trồng thuỷ sản của huyện Vân Đồn. Tính ưu việt của loài nhuyễn thể này không chỉ bởi thịt thơm ngon, nhiều đạm mà nó còn góp phần làm trong sạch môi trường. Mừng hơn là thay vì phải nhập giống từ Trung Quốc hay các nơi khác, tu hài đã và đang được nhân giống ngay tại địa phương. Nơi duy nhất tại Vân Đồn cho tới nay “bắt” tu hài đẻ được là Trung tâm Giống thuỷ sản Vân Đồn, trong đó có vai trò số một của Giám đốc Trung tâm Ngô Chinh Khang....
Giám đốc Trung tâm giống thuỷ sản Vân đồn Ngô Chinh Khang
+ Điều kiện để tu hài đẻ có phức tạp lắm không, thưa anh?
- Theo đặc tính sinh trưởng, từ tháng 12 năm trước đến tháng 4 năm sau là thời kỳ tu hài đẻ trứng. Trước khi cho đẻ, chúng tôi phải chuẩn bị tảo, nguồn thức ăn để dưỡng cho tu hài mẹ, giống như là “tẩm bổ” ấy. Sau đó, chúng được đưa vào các bể, mỗi bể từ 8-10 m3. Nhiệt độ trong bể đòi hỏi phải ổn định từ 24-26 độ C, do đó phải có hệ thống nâng nhiệt hỗ trợ. Ngoài ra là độ mặn, độ PH phải được kiểm soát chặt chẽ qua một hệ thống bể lọc. Sau khi ấu trùng được 16-18 ngày, đã mọc chân thì chuyển bể để cho chúng vùi mình xuống cát. Nuôi tiếp khoảng 25-30 ngày nữa thì thành giống cấp I, kích cỡ mỗi con từ 2-5 mm. Lúc này có thể bán tu hài con rồi... Thông thường mỗi bể khi ra giống đạt từ 25-30 vạn con. Nếu đưa ra biển ươm tới cỡ 1,8-2,2 mm thì đạt giống cấp II.
+ Được biết, chỉ có Trung tâm Giống thuỷ sản Vân Đồn sản xuất được giống tu hài. Một số cơ sở khác cũng đã thử nghiệm nhưng đều thất bại. Bí quyết của anh là gì vậy?
- À, chuyện này kể cũng hơi khó nói. Nó cũng như sản xuất bia, rượu thôi. Ai cũng cần có bí quyết riêng...
+ Anh vừa nói năm 2007 sẽ sản xuất tu hài giống với số lượng gấp 3 lần năm 2006. Phải chăng nhu cầu tiêu thụ có sự tăng vọt?
- Hơn 2 năm qua, từ chỗ nuôi thử nghiệm ở Bản Sen, tới nay toàn huyện Vân Đồn đã có 62 hộ, cơ sở nuôi tu hài. Người nhiều nuôi tới 4 triệu con, người ít cũng vài vạn. Không chỉ vì nhu cầu mà việc chúng tôi tăng số lượng giống lên như thế còn là mong muốn kéo giá của con giống xuống để giúp nhiều gia đình cùng nuôi được tu hài. Hiện giá con giống cấp I là 300 đồng/con, giá 1 kg tu hài thương phẩm (6-7 con/kg) là hơn 200.000 đồng/kg. Nếu giá giống giảm, sẽ hạ giá tu hài thương phẩm xuống theo. Như vậy mọi người cùng được hưởng lợi, từ người nuôi cho tới người tiêu dùng...
+ Được biết, lãnh đạo huyện Vân Đồn đã có dự định xúc tiến việc đăng ký thương hiệu cho tu hài Vân Đồn. Với anh, đây là một tín hiệu vui lớn?
- Đây là việc làm hữu ích và cần thiết, cần được xem xét một cách cụ thể. Hiện nay, tu hài thương phẩm chủ yếu được xuất sang Trung Quốc, tuy nhiên sẽ không bền vững vì rất dễ bị ép giá. Một số thì được bán cho các nhà hàng, khách sạn. Rất tiếc nó chưa được giới thiệu rộng rãi nên khả năng phát triển với qui mô lớn vẫn hạn chế.
+ Để có được thành công như hôm nay, anh đã gặp thất bại nào chưa?
- Tất nhiên, cái gì cũng có giá của nó. Ban đầu, tôi đã từng thất bại, mất rất nhiều thời gian, tiền bạc. Nhưng bù lại, mình có thêm những kinh nghiệm quý mà không dễ sách vở chỉ ra được. Hiện việc cho tu hài đẻ, công nhân của chúng tôi đã tự làm được mà không cần tới sự hỗ trợ của cơ quan nào....
+ Ngoài việc tăng sản lượng tu hài giống, anh còn có những dự định gì trong năm nay không?
- Bên cạnh việc nhân giống tu hài, Trung tâm đang xúc tiến để nhân giống ốc hương và ốc nhảy. Trong đó, ốc nhảy bố, mẹ lấy từ Bản Sen về đang được dưỡng. Cả hai loại này cũng là đặc sản của Vân Đồn, giá thành phẩm hiện tại cũng xấp xỉ tu hài. Có cái hay là đầu ra của sản phẩm này là không hạn chế, có tới ngàn tấn cũng tiêu thụ được, hơn nữa, chỉ nuôi khoảng 3-4 tháng là thu hoạch được. Hy vọng, kết quả sẽ thành công như mong đợi để các đặc sản của Vân Đồn sẽ được biết đến nhiều hơn, đồng thời người dân sẽ có thêm nhiều sự lựa chọn cho phát triển kinh tế của gia đình mình, góp phần làm giàu xã hội...
+ Xin cảm ơn anh về cuộc trò chuyện này.
