Những ngày giữa tháng 7, tại 10 điểm thu nhận mẫu sinh phẩm ADN thân nhân liệt sĩ trên địa bàn tỉnh, không khí làm việc diễn ra khẩn trương, nghiêm túc. Từ sáng sớm, cán bộ chiến sĩ Công an, lực lượng y tế, đoàn viên thanh niên và chính quyền các địa phương đã có mặt để chuẩn bị đầy đủ trang thiết bị, rà soát danh sách, đón tiếp các thân nhân liệt sĩ. Đằng sau mỗi mẫu ADN được thu nhận là sự phối hợp đồng bộ của nhiều lực lượng với chung một mục tiêu cao nhất là góp phần trả lại tên cho những anh hùng liệt sĩ còn chưa xác định được danh tính.
Điểm thu nhận mẫu tại hội trường UBND phường Đông Triều là nơi có số lượng thân nhân cần lấy mẫu lớn nhất toàn tỉnh với gần 640 trường hợp đến từ các phường Đông Triều, Bình Khê và An Sinh. Ngay từ đầu giờ sáng, khu vực tiếp nhận đã nhộn nhịp người dân đến làm thủ tục. Các bàn tiếp đón, đối chiếu thông tin, lấy dấu vân tay, thu nhận sinh trắc học và lấy mẫu sinh phẩm được bố trí theo quy trình khép kín. Hệ thống máy móc, thiết bị chuyên dụng được kiểm tra kỹ lưỡng trước khi vận hành. Danh sách thân nhân được rà soát lần cuối để bảo đảm chính xác tuyệt đối.
Mặc dù số lượng người đến rất đông, toàn bộ quy trình vẫn diễn ra nhanh gọn, khoa học. Tại từng khu vực, cán bộ Cục Cảnh sát Quản lý hành chính về trật tự xã hội (Bộ Công an), Công an tỉnh, địa phương, lực lượng y tế, đoàn thanh niên phối hợp nhịp nhàng, hướng dẫn tận tình để mỗi thân nhân đều hoàn thành các bước thu nhận mẫu trong thời gian ngắn nhất.
Thượng tá Đinh Hoàng Long, Trưởng Công an phường An Sinh, cho biết: Việc khai thác hiệu quả Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư đã giúp lực lượng công an nhanh chóng xác minh, đối chiếu chính xác thông tin thân nhân liệt sĩ, rút ngắn thời gian thực hiện các bước thu nhận mẫu sinh phẩm nhưng vẫn bảo đảm chặt chẽ, đúng quy trình. Trước khi triển khai đợt cao điểm, chúng tôi đã phối hợp với các khu phố rà soát kỹ từng trường hợp, cập nhật, làm sạch dữ liệu nhiều lần để hạn chế tối đa sai sót. Cùng với đó, 100% cán bộ trực tiếp thực hiện nhiệm vụ đều được tập huấn kỹ về quy trình, thao tác chuyên môn, bảo đảm việc thu nhận mẫu diễn ra chính xác, an toàn, đạt chất lượng cao nhất. Với quyết tâm cao, Công an phường đã hoàn thành thu nhận mẫu sinh phẩm ADN cho toàn bộ 168 thân nhân liệt sĩ trên địa bàn đúng tiến độ, góp phần phục vụ công tác xác định danh tính các liệt sĩ chưa xác định được thông tin.
Đồng chí Phạm Xuân Hoàn, Phó Chủ tịch UBND phường Đông Triều, cho biết: Điểm thu nhận mẫu ADN tại hội trường UBND phường Đông Triều được lựa chọn phục vụ thân nhân liệt sĩ của 3 phường Đông Triều, Bình Khê và An Sinh. Vì vậy, ngay từ sớm, các địa phương đã phối hợp chặt chẽ với Công an tỉnh và Cục Cảnh sát Quản lý hành chính về trật tự xã hội rà soát kỹ danh sách, xây dựng phương án đón tiếp, phân luồng và bố trí lực lượng phục vụ. Chúng tôi huy động công an cơ sở, đoàn viên thanh niên, cán bộ khu phố, tổ an ninh cơ sở tham gia hướng dẫn, hỗ trợ người dân, đồng thời bố trí phương tiện đưa đón các thân nhân cao tuổi, ở xa đến điểm lấy mẫu. Nhờ sự chuẩn bị đồng bộ, khoa học và sự phối hợp nhịp nhàng giữa các lực lượng, quá trình thu nhận mẫu diễn ra thuận lợi, an toàn, đúng tiến độ, bảo đảm không để sót trường hợp đủ điều kiện.
Không chỉ tổ chức thu nhận tập trung, Công an tỉnh còn thành lập các tổ công tác lưu động đến tận nhà những thân nhân liệt sĩ tuổi cao, sức khỏe yếu hoặc không thể di chuyển. Tổ công tác lưu động mang theo đầy đủ thiết bị chuyên dụng đến từng hộ gia đình. Cán bộ công an, nhân viên y tế cùng đoàn viên thanh niên vừa thực hiện các thao tác chuyên môn, vừa ân cần thăm hỏi, động viên các gia đình.
Trung uý Phạm Giang Sơn, cán bộ Công an phường Bình Khê, thành viên tổ công tác lưu động, chia sẻ: Đa số thân nhân liệt sĩ đều đã lớn tuổi, sức khỏe hạn chế nên việc mang thiết bị đến tận nhà giúp các cụ, các bác không phải vất vả đi lại. Mỗi trường hợp đều được chúng tôi chuẩn bị kỹ hồ sơ, đối chiếu thông tin với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư trước khi lấy mẫu để bảo đảm chính xác tuyệt đối. Với chúng tôi, đây không chỉ là nhiệm vụ chuyên môn, mà còn là trách nhiệm, niềm vinh dự của thế hệ trẻ Công an nhân dân được góp một phần nhỏ bé vào hành trình xác định danh tính các anh hùng liệt sĩ, giúp các gia đình có thêm hy vọng tìm lại người thân.
Bà Bùi Thị Ái, 93 tuổi, khu Tràng An 1, phường Bình Khê, thân nhân liệt sĩ, xúc động chia sẻ: Em trai tôi là liệt sĩ đến nay vẫn chưa xác định được danh tính. Nay tuổi đã cao, sức khỏe yếu, tôi rất cảm động khi các cán bộ đến tận nhà lấy mẫu ADN, hướng dẫn chu đáo để gia đình có thể tham gia. Tôi chỉ mong kết quả giám định sớm giúp xác định được hài cốt của em, để gia đình đón em trở về với quê hương, dòng họ sau bao năm chờ đợi.
Để đợt cao điểm đạt hiệu quả cao nhất, chính quyền các địa phương đã chuẩn bị kỹ lưỡng từ nhiều ngày trước. Ngoài điểm thu nhận tại UBND phường Đông Triều, các địa điểm như Trường THCS Trọng Điểm (phường Hạ Long), Nhà văn hóa khu 4b, phường Bãi Cháy, Bệnh viện Đa khoa tỉnh Quảng Ninh cơ sở 2 (khu phố 2, phường Hoành Bồ), Trung tâm tổ chức hội nghị xã Quảng Hà (khu phố Hà Cối, xã Quảng Hà)... đều được bố trí đầy đủ cơ sở vật chất, khu vực chờ, bàn tiếp nhận và lực lượng phục vụ.
Các xã, phường, đặc khu chủ động phối hợp với những địa phương lân cận để đưa, đón thân nhân đến điểm lấy mẫu tập trung, đặc biệt đối với những trường hợp sinh sống cách xa điểm thu nhận hoặc già yếu, đi lại khó khăn. Công an cơ sở, đoàn thanh niên, tổ an ninh tự quản và cán bộ khu phố cùng tham gia rà soát danh sách, hướng dẫn người dân, bảo đảm không bỏ sót trường hợp đủ điều kiện thu nhận mẫu.
Theo thống kê, đến ngày 28/6/2026, toàn tỉnh còn 3.835 thân nhân liệt sĩ theo dòng họ ngoại chưa được thu nhận mẫu ADN phục vụ xác định danh tính các phần mộ liệt sĩ chưa rõ thông tin. Đến ngày 13/7, toàn tỉnh đã thu nhận hơn 2.400 mẫu ADN thân nhân liệt sĩ, đạt tiến độ rất cao.
Thượng tá Trần Viết Luận, Phó Trưởng Phòng Quản lý hành chính về trật tự xã hội (Công an tỉnh), Tổ trưởng Tổ Công tác số 1, cho biết: Đợt cao điểm thu nhận mẫu sinh phẩm ADN thân nhân liệt sĩ tại Quảng Ninh được triển khai với sự phối hợp rất chặt chẽ giữa Bộ Công an, Công an tỉnh cùng các sở, ngành và chính quyền địa phương. Mặc dù thời gian thực hiện chỉ trong 5 ngày, khối lượng công việc rất lớn, nhưng với sự chuẩn bị kỹ lưỡng từ khâu rà soát dữ liệu, xây dựng phương án tổ chức đến huy động lực lượng... công tác thu nhận mẫu tại các điểm đều diễn ra đồng bộ, đúng quy trình và bảo đảm chất lượng. Kết quả bước đầu rất tích cực, thể hiện tinh thần trách nhiệm của các lực lượng và sự đồng thuận, ủng hộ của thân nhân các gia đình liệt sĩ. Chúng tôi quyết tâm hoàn thành đợt cao điểm đúng tiến độ, phấn đấu thu nhận đầy đủ các trường hợp đủ điều kiện, góp phần bổ sung dữ liệu vào Ngân hàng Gen quốc gia, tạo cơ sở khoa học để đối sánh, xác định danh tính các liệt sĩ còn thiếu thông tin.
Mỗi mẫu sinh phẩm được thu nhận không chỉ là một dữ liệu khoa học phục vụ đối sánh trong Ngân hàng Gen quốc gia, mà còn là sự tiếp nối trách nhiệm và đạo lý "Uống nước nhớ nguồn", mở thêm hy vọng để nhiều hài cốt liệt sĩ chưa xác định được danh tính có cơ hội trở về với tên tuổi, quê hương và vòng tay của người thân sau nhiều năm mong đợi. Với tinh thần khẩn trương, trách nhiệm và sự phối hợp chặt chẽ của các lực lượng, Quảng Ninh đang nỗ lực hoàn thành đợt cao điểm đúng tiến độ, góp phần thực hiện hiệu quả chủ trương lớn của Đảng, Nhà nước về công tác "Đền ơn đáp nghĩa" và tri ân các anh hùng liệt sĩ.
