Năm 1966, khi mới 19 tuổi, như bao thanh niên khác lúc ấy, ông Hoàng Xuân Quyến (phường Quang Trung, TX Uông Bí) lên đường vào Nam chiến đấu. Trong suốt 9 năm ở trong quân ngũ, ông đã tham gia chiến đấu ở nhiều vùng đất được mệnh danh là “túi lửa” như Bình - Trị - Thiên, Cam Ranh và cả nước bạn Lào. Hòa bình lập lại, ông ra quân, trở về quê nhà với thương tật 2/4. Những vết thương do mảnh bom và ảnh hưởng của chất độc da cam đã khiến sức khỏe của ông suy yếu. Tuy nhiên, điều đó không ngăn cản được ông tham gia công tác xã hội, tham gia làm kinh tế. Năm nay đã hơn 60 tuổi nhưng ông Quyến vẫn đảm nhiệm chức Chủ tịch Hội Thương binh tình nghĩa và Chủ tịch Hội Nạn nhân chất độc da cam của TX Uông Bí, đồng thời giữ vai trò “cố vấn” của Công ty TNHH 27-7 Uông Bí.
Ông Hoàng Xuân Quyến.
- Thương tật hạng 2/4 cũng không phải là nhẹ, vậy tại sao ông lại cho rằng mình may mắn?
+ Tôi bị thương năm 1971 trong lần cùng đồng đội đi tìm trận địa để triển khai chiến đấu. Phát hiện ra chúng tôi, máy bay địch nhao đến thả bom. 2 đồng đội của tôi hy sinh, riêng tôi bị gãy tay trái và bị một mảnh bom bắn vào mắt phải, cả hai tai và não bị chấn động. Bị thương như thế nhưng so với đồng đội, tôi còn may mắn chán, bởi ngay trong đơn vị của tôi có nhiều đồng chí bị thương nặng, không thể tiếp tục cầm súng chiến đấu được. Tôi tuy bị thương nhưng vẫn còn có thể chiến đấu, và được chứng kiến đất nước mình như ngày hôm nay thì đó chẳng là một sự may mắn rất lớn là gì (cười).
- Những vết thương đó ảnh hưởng như thế nào đến cuộc sống đời thường của ông?
+ Khi ra quân, tôi được điều về Nhà máy gỗ Uông Bí làm công tác tổ chức. Mặc dù đó là công việc rất nhàn nhưng sức khỏe của tôi không đáp ứng được. Năm 1982, tôi yếu quá phải vào viện điều trị, bác sĩ mới phát hiện ngoài những vết thương do bom tôi còn nhiễm chất độc da cam nên toàn bộ gan, thận, mật, dạ dày… đều bị ảnh hưởng. Từ đó, tôi xin nghỉ việc. Mà có muốn đi làm cũng không được vì tôi thường xuyên bị những cơn đau hành hạ, đau như là hàng vạn mũi kim châm vào người. Mất hơn 1 năm nằm viện thì những cơn đau đó đỡ nhưng thỉnh thoảng chúng vẫn làm tôi khốn khổ. Đến tận bây giờ tôi vẫn bị nó “hành” nhưng nhờ có thuốc hỗ trợ nên sự đau đớn cũng giảm đi nhiều.
- Hiện nay ông tham gia rất tích cực vào công tác xã hội, gánh vác vai trò trọng trách lãnh đạo đoàn thể. Vậy “bí quyết” nào giúp ông vượt qua thương tật để làm nhiều việc như thế?
+ Những việc tôi làm mà gọi là trọng trách thì to tát quá. Mặc dù được gọi là “cố vấn”, giúp việc cho Ban lãnh đạo Công ty TNHH 27-7 Uông Bí nhưng tôi cũng làm công ăn lương như mọi lao động khác trong Công ty. Ngoài ra, tôi cũng được hội viên tín nhiệm bầu làm Chủ tịch Hội Thương binh tình nghĩa và Chủ tịch Hội Nạn nhân chất độc da cam của TX Uông Bí. Cả 3 đơn vị này đều liên quan đến anh em thương binh và những người lính đã từng vào sinh, ra tử. Vì thế, tôi nghĩ thế này: Nếu anh em đã tín nhiệm mà mình không làm là có tội. Với lại, Bác Hồ đã dạy: “Thương binh tàn nhưng không phế”. Bất kỳ một người thương binh nào cũng “ghi tâm, khắc cốt” lời dạy của Bác để sống và phấn đấu.
- Được biết, Hội Thương binh tình nghĩa của TX Uông Bí là một điểm sáng trong công tác chăm sóc thương binh, gia đình liệt sĩ ở địa phương. Ông có thể giới thiệu về những hoạt động của Hội?
+ Hội Thương binh tình nghĩa TX Uông Bí được thành lập từ năm 1997. Mục đích của Hội là tập hợp anh em thương binh trên địa bàn để cùng động viên nhau về mặt tinh thần, giúp đỡ nhau khắc phục khó khăn trong đời sống, kinh tế, thăm hỏi động viên, chăm sóc nhau khi bệnh tật, ốm đau, chia sẻ với nhau những niềm vui, nỗi buồn trong cuộc sống đời thường. Tôi có thể tự hào nói rằng anh em hội viên chúng tôi đã thực hiện rất tốt những mục tiêu này. Hơn 10 năm qua, chúng tôi luôn động viên nhau gương mẫu chấp hành các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, quy định của địa phương. Nhờ có Hội mà chúng tôi tăng cường được sự giao lưu và giúp đỡ, phổ biến cho nhau những mô hình, kinh nghiệm làm kinh tế. Nhiều hội viên có điều kiện kinh tế đã cho hội viên có hoàn cảnh khó khăn vay vốn, giống, tạo việc làm cho con em hội viên… Nhờ đó, gần 200 hội viên của Hội đều có mức sống trung bình trở lên, không có hộ khó khăn. Hầu hết hội viên đều đạt danh hiệu “Người công dân kiểu mẫu”, “Gia đình cách mạng gương mẫu”. Ngoài ra, Hội Thương binh tình nghĩa TX Uông Bí còn tích cực tham gia vào công tác đảm bảo an ninh - trật tự, tích cực tham gia các hoạt động thể dục thể thao, văn hóa…
- Là một thương binh, ông có điều gì muốn chia sẻ với đồng đội nhân dịp 27-7 này?
+ Nói thật với cô, trong quá trình hoạt động, anh em hội viên Hội Thương binh tình nghĩa TX Uông Bí chúng tôi đã 3 lần tham gia ngăn chặn các vụ gây rối do anh em thương binh ở tỉnh khác gây ra trên địa bàn. Chứng kiến những cảnh đó, tôi thấy buồn lắm. Buồn vì một số anh em đã để cho danh hiệu thương binh bị lợi dụng để làm những điều không đúng. Buồn vì một số anh em lại nghĩ rằng mình hy sinh thì phải được đền đáp. Nghĩ như thế là không đúng đâu. Nhà nước đã có rất nhiều chính sách ưu tiên, ưu đãi dành cho thương binh, gia đình liệt sĩ. Không chỉ bản thân người thương binh được hưởng ưu đãi mà vợ, con họ cũng được hỗ trợ về y tế, giáo dục… Tôi mong rằng anh em thương binh nào cũng hiểu và đủ bản lĩnh để vượt qua những cám dỗ về vật chất, nêu cao lời dạy của Bác “Thương binh tàn nhưng không phế”.
+ Xin cảm ơn ông về cuộc trò chuyện này!
