Trong trận mưa lụt lịch sử hồi cuối tháng 7-2015, Công ty CP Than Mông Dương là đơn vị trong ngành Than chịu tổn thất lớn nhất, mức thiệt hại lên tới 500 tỷ đồng. Vẫn còn nhớ cảnh máy móc, thiết bị khai thác bị hư hỏng vùi lấp trong bùn. Hoạt động sản xuất bị tê liệt, ngưng trệ. Hàng trăm lao động phải tạm điều chuyển làm việc tại các đơn vị khác...
Nhưng những khó khăn này đã không quật ngã được ý chí của những người thợ mỏ. Đến than Mông Dương những ngày giáp Tết này, chúng tôi lại được nghe tiếng ầm ào reo vui của máy móc trong các hầm lò...
Hồi sinh mỏ
Những ngày này lên thăm Công ty CP Than Mông Dương, tôi thực sự không thể nhận ra mới cách đây chừng 5 tháng thôi, hàng triệu m3 nước đã tấn công các hầm lò, phân xưởng của Công ty. Đâu đâu cũng là bùn đất và nước. Toàn bộ ban lãnh đạo, các phòng ban chuyên môn của Công ty lúc bấy giờ gần như túc trực 24/24h ở các điểm xung yếu để lên kế hoạch và cùng anh em thợ mỏ tham gia ứng cứu mỏ.
Dẫn chúng tôi đi tham quan mỏ, Phó Chánh văn phòng Công ty CP Than Mông Dương Nguyễn Văn Tuất chỉ cụ thể từng khu vực bị ngập nước, khu vực nào bố trí cán bộ, công nhân trực bảo vệ, những khu vực nào ngay khi mưa lụt đã ngưng hoạt động… Anh cho biết: Nhìn lại lịch sử những lần bị “giặc nước” tấn công, năm 1987, than Mông Dương cũng đã từng hứng chịu một trận mưa lụt rất lớn, không kém gì đợt mưa hồi cuối tháng 7-2015. Tuy nhiên, lúc đó, do mỏ mới đi vào hoạt động, hệ thống đường lò ít nên thiệt hại không đáng kể. Việc ứng cứu, bơm thoát nước ra khỏi lò cũng rất nhanh. Còn đối với trận mưa lụt lần này thiên tai đến quá bất ngờ nên việc ứng cứu gặp vô vàn khó khăn...
Số liệu thống kê cho thấy, từ ngày 26-7-2015, do ảnh hưởng của mưa lớn kéo dài, bãi thải Đông Cao Sơn bị sạt lở bất ngờ và trôi lấp cửa lò +50 K8 CT, gây ngập từ 1,5-2,3m mặt bằng công nghiệp Công ty. Tiếp theo đó, trong hai ngày 27 và 28-7, lượng nước trong hầm lò của Công ty đã tăng đột biến, khiến cho phần mặt bằng công nghiệp mỏ bị đất đá trôi lấp; phần hầm lò nước ngầm chảy vào với lưu lượng lớn làm ngập toàn bộ đường lò mức -250 trở lên và ngập một phần mức -97,5 so với mực nước biển; hệ thống trạm điện, hầm bơm thoát nước mỏ, các gương lò chợ, lò chuẩn bị sản xuất bị ngập... Mưa lớn làm toàn bộ các đường lò khu Trung tâm và bắc Mông Dương đã bị ngập hoàn toàn, làm tê liệt toàn bộ hoạt động của hệ thống hầm bơm, trạm điện. 500 công nhân tạm thời phải sang các đơn vị khác trong tập đoàn để tham gia sản xuất. Nhiều máy móc thiết bị đã bị hư hỏng.
Theo dự kiến ban đầu, có thể mất từ 3-5 tháng mỏ than Mông Dương mới hoạt động trở lại bình thường. Thế nhưng, chỉ sau 1 tháng 20 ngày, mỏ Mông Dương đã phục hồi. “Những ngày ấy, cả Công ty dồn sức cứu mỏ, chẳng ai có thời gian để lo lắng cho bản thân nữa. Hơn nữa, trong khó khăn, cùng với nỗ lực của tập thể cán bộ, công nhân, Công ty còn nhận được sự quan tâm của Tập đoàn cùng các cấp chính quyền địa phương, vì vậy việc khắc phục xử lý sự cố ngập mỏ được tiến hành rất khẩn trương, công tác bơm thoát nước hầm lò được tập trung cao độ…” - Phó Chánh văn phòng Công ty CP Than Mông Dương Nguyễn Văn Tuất nhớ lại. Cụ thể, từ ngày 29-7 đến 14-9 đã bơm rút ra khỏi mỏ gần 4,3 triệu m3 nước; đồng thời tập trung khôi phục hầm bơm, trạm điện mức -97,5 trung tâm; hệ thống cung cấp điện, thông tin liên lạc, khí nén cấp nước... khu vực hầm lò đến mức -250... Đến giữa tháng 9-2015, Công ty đã bố trí diện sản xuất cho 2 gương lò chợ khấu và cải tạo; 25 gương lò đào, xén khôi phục 11 công trình đào lò, khai thác ở khu vực trung tâm mức -97,5; khôi phục sản xuất toàn bộ khu vực đông bắc Mông Dương mức -150 lên +25...
Sau mưa lụt, những người thợ lò Công ty CP Than Mông Dương lại bắt tay vào lao động sản xuất với tinh thần hăng say, lạc quan. Đó chính là điều mà chúng tôi cảm nhận rõ nhất trong lần trở lại này. Ông Hoàng Trọng Hiệp, Phó Giám đốc Công ty CP Than Mông Dương khẳng định: Hoạt động sản xuất kinh doanh tại đơn vị đã ổn định từ tháng 10-2015. Hiện nay toàn thể CBCN trong Công ty đều quyết tâm cao để hoàn thành chỉ tiêu, nhiệm vụ năm 2016. Ngoài các giải pháp cho cả năm 2016, riêng trong quý I, Công ty sẽ đưa lò chợ phân thể thuỷ lực số 2 khu vực bắc Mông Dương vào hoạt động, dự kiến sản lượng khai thác đạt trên 5 tấn/ngày, (trước đây chỉ đạt từ 3,6-4 tấn/ngày).
Khí thế xuân mới
Khi trao đổi với chúng tôi về mục tiêu, nhiệm vụ sản xuất kinh doanh của Công ty trong năm 2016, Phó Giám đốc Hoàng Trọng Hiệp chia sẻ: Mặc dù vẫn đang phải khắc phục khó khăn do mưa lụt gây ra từ trong năm, thì năm 2016 này, về sản lượng khai thác than mà Tập đoàn giao cho Công ty vẫn cao hơn năm ngoái. Đó đang là thách thức ngay trong những ngày đầu năm 2016. Để hoàn thành những chỉ tiêu nhiệm vụ này, Ban lãnh đạo Công ty đã xây dựng các giải pháp cụ thể như: Tăng cường hệ thống chống tách thoát nước khu vực hầm lò, san lấp khu vực mặt bằng, thành lập, thi công đê bao tránh bùn trôi lấp; đổi mới, cải tiến công nghệ tăng năng suất lao động, tăng hệ số an toàn. Song song với đó, Công ty sẽ tiếp tục đầu tư các hệ thống giàn chống mới để nâng cao sản lượng khai thác, đồng thời nâng cao hệ số an toàn trong khai thác. Ngoài ra, các chương trình đào tạo, thu hút nguồn lao động vẫn sẽ được triển khai để tiếp tục bổ sung nguồn nhân lực cho Công ty. Với khí thế sản xuất ngay từ đầu năm, Công ty đặt mục tiêu sẽ hoàn thành kế hoạch mà Tập đoàn giao…
Phó Giám đốc Công ty CP Than Mông Dương cho biết thêm, song song với việc phục hồi sản xuất, điều quan trọng không kém của đơn vị hiện nay, đó là phải đảm bảo được đời sống cho người lao động. Năm 2015, dù chịu thiệt hại lớn do thiên tai gây ra nhưng Công ty vẫn đảm bảo mức thu nhập bình quân toàn Công ty đạt 10,3 triệu đồng/người/tháng, đạt 102,2% so với cùng kỳ năm 2014; tiền lương bình quân của thợ lò đạt 12,8 triệu đồng/người/ tháng. Đặc biệt, khi Tết Nguyên đán đang cận kề, thợ mỏ rất mong ngóng có thưởng Tết để sửa sang nhà cửa, trang sắm thiết bị cho gia đình. Vì vậy, dù còn nhiều khó khăn nhưng về mức thưởng Tết, chắc chắn Công ty sẽ đảm bảo nằm trong mặt bằng mức thưởng chung của các đơn vị ngành than trên địa bàn…
Những ngày gần Tết này, những người thợ mỏ Công ty CP Than Mông Dương còn có thêm niềm vui khi khu chung cư dành cho thợ mỏ của Công ty tại phường Mông Dương, TP Cẩm Phả, đang gấp rút được hoàn thiện. Khu nhà gồm 9 tầng với 96 phòng, cơ bản bố trí nơi ăn, chốn ở cho khoảng 400 công nhân của đơn vị. Dự kiến trong quý II-2016, khu nhà này sẽ hoàn thành và đưa vào sử dụng. Với khu chung cư mới này, thợ mỏ Mông Dương đã có nơi an cư khang trang để yên tâm gắn bó với công việc. Chia tay những người thợ trong tiết trời se lạnh những ngày cuối cùng của năm Ất Mùi, chúng tôi ai nấy như được truyền thêm tinh thần lạc quan, ý chí quyết tâm trong lao động sản xuất của những người thợ mỏ. Trong khó khăn, thợ mỏ Mông Dương vẫn chèo chống, đứng vững và vươn lên, chắc chắn, năm 2016 này sẽ là năm họ có nhiều bứt phá.
Hồng Nhung