Đền Trần Linh Điện nằm ở thôn Bắc, xã Phú Hải, huyện Hải Hà. Đây là ngôi đền thờ Hưng đạo Đại vương Trần Quốc Tuấn (1228-1300), người đã có công lớn trong cả 3 cuộc kháng chiến chống quân Nguyên -Mông thời Nhà Trần ở thế kỷ XIII.
Đền do 5 anh em ông Nguyễn Văn Tịnh (thôn Bắc, xã Phú Hải), xây dựng năm 1952 và đã được xếp hạng Di tích văn hóa cấp tỉnh năm 2002.
Do không có tiền tu bổ tổng thể, đền Trần Linh Điện được người dân sửa chữa chắp vá rất xấu.
Theo những người cao tuổi trong làng kể lại, việc anh em ông Tịnh xây đền liên quan đến một câu chuyện nửa hư nửa thực... Năm 1952, ông Tịnh bị ốm thập tử nhất sinh. Khi bất tỉnh, ông mơ thấy tướng Trần Hưng Đạo cùng đoàn quân đến nói với ông rằng: "Ta là Hưng Đạo vương Trần Quốc Tuấn đang trấn ải ở vùng này", rồi Đại vương sai một lang y chữa bệnh cho ông. Ông Tịnh tỉnh dậy và thấy khỏi hẳn bệnh. Ông kể lại giấc mơ của mình cho vợ con với lòng ngưỡng mộ một vị tướng tài có công đánh giặc giữ nước, nay đã thác mà vẫn lo chuyện cứu giúp muôn dân. Ông Tịnh vận động gia đình bán tàu thuyền, huy động anh em con cháu đóng góp thêm tiền để xây dựng ngôi đền. Từ khi ngôi đền được xây dựng xong, người dân làng chài xã Phú Hải cảm thấy yên tâm làm ăn, vì trong tâm linh họ thấy đã có một vị thần linh đang đồng hành bảo vệ cuộc sống cho họ. Đến nay không chỉ người dân Phú Hải mà người dân hầu khắp các huyện trong khu vực miền Đông, từ Tiên Yên đến Móng Cái, đều coi đây là nơi sinh hoạt văn hóa tâm linh, họ đến thắp hương cầu mong phúc đức, tài lộc. Đồng thời đây cũng là nơi người dân địa phương đến để thể hiện lòng thành với người anh hùng dân tộc.
Theo ông Phạm Việt Nam, Phó Chủ tịch UBND xã Phú Hải, thì: "Năm 1999, ông Nguyễn Văn Tịnh cùng dòng họ đã bàn giao ngôi đền cho địa phương. Từ năm 2002, sau khi ngôi đền được công nhận là di tích văn hóa cấp tỉnh thì năm nào xã Phú Hải cũng tổ chức lễ hội đền vào tháng 8 âm lịch, gồm thắp hương, rước tượng, đua thuyền rồng, kéo co v.v.. thu hút hàng nghìn người đến tham dự. Lễ hội đền năm 2010, đúng vào dịp mưa, mái đền đã xuống cấp, dột nát lung tung, khiến chủ nhang thắp hương phải mặc áo mưa, mưa dột có nguy cơ làm hỏng 22 hiện vật trong đền...”. Người dân địa phương đã khắc phục bằng cách che một tấm bạt lên mái, nhưng chỉ mang tính tạm bợ. Trước sân đền được lợp bằng tấm prô xi măng, nhìn từ xa đền giống như ngôi nhà tạm.
Không phải cho đến nay ngôi đền mới xuống cấp một cách nghiêm trọng như vậy, mà từ tháng 3 -2006, UBND huyện Hải Hà và Sở VHTT đã có công văn số 81/UBND, công văn số 271/CV-VHTT, trình lên UBND tỉnh. Tháng 4-2006, UBND tỉnh có ý kiến: "Đồng ý để UBND huyện Hải Hà lập dự án tôn tạo, nâng cấp mở rộng di tích lịch sử văn hoá đền Trần Hưng Đạo, huyện Hải Hà. Nguồn kinh phí thực hiện chủ yếu theo phương thức xã hội hoá và các nguồn huy động hợp pháp khác. Nhà nước xem xét hỗ trợ một phần".
UBND huyện Hải Hà đã giao Phòng Kinh tế, Phòng Văn Thể và UBND xã Phú Hải tiến hành lập dự án. Thế nhưng cho đến nay dự án vẫn chưa đi vào hoạt động. Theo ông Phạm Việt Nam thì: "Việc tu bổ đền chủ yếu theo hướng xã hội hoá. Trong khi đó ở xã Phú Hải, người dân lại rất khó khăn, vì nếu đầu tư nâng cấp lại ngôi đền chắc chắn không dưới 4 tỷ đồng. Trên địa bàn xã cũng không có doanh nghiệp lớn nào đứng chân để xin tài trợ; tiền công đức trong các lễ hội đền thu được trên dưới chục triệu đồng/năm, chỉ đủ chi các hoạt động thường xuyên. Còn nếu huy động người dân càng khó hơn, vì Phú Hải còn 1 ngôi đền nữa là đền thờ thần hoàng làng cũng đã xuống cấp, người dân không thể đóng góp được cả 2 nơi trong khi thu nhập của bà con còn hạn chế...".
Vậy là ngôi đền thì càng ngày càng xập xệ, còn việc tu bổ theo hướng xã hội hoá thì không biết đến bao giờ mới làm được?
