Họ là những người tuổi đời còn rất trẻ, đang công tác và học tập tại nhiều đơn vị, ngành nghề khác nhau. Thế nhưng, giữa họ lại có một điểm chung đó là tình yêu với khoa học và sự ham thích tìm tòi những điều mới mẻ, có ích cho xã hội.
Với họ, những sáng kiến, cải tiến kỹ thuật thông qua việc nghiên cứu khoa học công nghệ chính là sự say mê, khát khao cống hiến của tuổi trẻ.
“Cây sáng kiến” ở Công ty Than Hà Lầm
Tốt nghiệp Đại học Mỏ địa chất, khoa Khai thác năm 2005, Đinh Trung Kiên về công tác tại Công ty Than Hà Lầm. Công việc đầu tiên của cậu sinh viên trẻ là làm công nhân tại các phân xưởng khai thác- một công việc mà Kiên tâm sự là khá vất vả đối với một sinh viên mới chân ướt chân ráo ra trường. Thế nhưng, với anh, đó cũng là quãng thời gian để hiểu thêm về nghề, yêu nghề hơn và càng thêm trân trọng giá trị sức lao động của người công nhân. Đây cũng là lý do để sau này - khi đã chuyển công tác sang Phòng kỹ thuật của Công ty, Đinh Trung Kiên càng quyết tâm nghiên cứu tìm tòi ra nhiều sáng kiến cải tiến kỹ thuật, hợp lý hoá sản xuất. Anh chia sẻ với chúng tôi: Làm việc trong ngành Than, dù ở vị trí nào cũng rất vất vả. Tuy nhiên, vất vả và nhiều rủi ro nhất vẫn là anh em làm công việc sản xuất trực tiếp. Chính vì điều này đã thôi thúc tôi phải làm thế nào để nâng cao hiệu suất an toàn, giảm bớt sức lao động mà vẫn đảm bảo năng suất.
Với tâm niệm đó, bên cạnh việc hoàn thành chỉ tiêu nhiệm vụ mà cấp trên giao phó, Đinh Trung Kiên đã cùng với các đồng nghiệp tại Phòng Kỹ thuật tìm tòi, nghiên cứu và phát triển nhiều công trình sáng kiến cải tiến kỹ thuật hiệu quả, được Công ty áp dụng rộng rãi tại nhiều đơn vị sản xuất. Tiêu biểu như công trình: Tận dụng các đoạn thép thừa trong quá trình cắt thép chế tạo vì chống để gia công chế tạo cột vì chống hình thang và thanh giằng; nghiên cứu, đề xuất, lập biện pháp và bản vẽ thi công thay đổi Bunke 60 tấn tại Khu III vỉa 10 từ đổ bê tông sang lát tôn; nghiên cứu đề xuất thay đổi hệ thống mở vỉa cánh Tây nếp lồi khu VII- vỉa 10, lò chợ mức -30-:- -10… khu VII- vỉa 10 từ hệ thống khai thác cột dài theo phương sang hệ thống khai thác liền gương khấu úp vỉa phù hợp với công nghệ chống giữ bằng giá khung GK… Trong năm 2009, Đinh Trung Kiên và các đồng nghiệp đã tham gia 27 sáng kiến hợp lý hoá sản xuất, cải tiến kỹ thuật làm lợi cho Công ty hàng trăm triệu đồng. Trong đó, cá nhân Đinh Trung Kiên cũng đã đóng góp hơn chục sáng kiến. Với những thành tích đạt được, liên tục trong nhiều năm, Đinh Trung Kiên là chiến sĩ thi đua cấp Công ty và cấp Tập đoàn TKV. Năm 2009, Kiên được công nhận danh hiệu đảng viên trẻ tiêu biểu xuất sắc.
Nói về những công việc sẽ làm trong tương lai gần, chàng kỹ sư trẻ Đinh Trung Kiên cho biết sẽ tiếp tục nghiên cứu, tìm tòi và học hỏi kinh nghiệm từ đồng nghiệp để phát triển thêm nhiều sáng kiến cải tiến kỹ thuật, hợp lý hoá sản xuất, đem lại niềm vui cho những công nhân vẫn đang ngày đêm miệt mài trên các khai trường.
Cô giáo trẻ và phần mềm sổ liên lạc điện tử
Chúng tôi đến thăm Trường THCS Mạo Khê II đúng vào dịp các em học sinh bắt đầu thời gian ôn luyện cho các kỳ thi cuối năm. Không khí dậy và học của thầy trò nhà trường rất sôi nổi. Điều khiến chúng tôi chú ý tại ngôi trường này không chỉ vì thành tích học tập của học sinh nơi đây mà còn vì những ứng dụng phần mềm CNTT trong nhà trường thời gian qua đã mang lại hiệu quả rõ rệt cho các bậc phụ huynh, các em học sinh và của cả thầy cô giáo. Trong thành tích chung đó, có sự đóng góp không nhỏ của Nguyễn Thị Tươi - cán bộ phụ trách công nghệ của nhà trường.
Tuổi đời còn rất trẻ, lại đảm nhận công việc theo dõi, lập trình hệ thống mạng tại trường- công việc mà không ít người cho là nhàm chán thế nhưng không vì thế mà Nguyễn Thị Tươi thiếu đi tình yêu nghề, mong muốn cống hiến công sức cho sự nghiệp trồng người. Năm học 2008-2009, khi Bộ GD-ĐT có chủ trương phổ biến rộng rãi phần mềm “Sổ liên lạc điện tử” để quản lý hoạt động dạy và học trong nhà trường, Phòng GD-ĐT huyện Đông Triều đã giao thí điểm cho Trường THCS Mạo Khê II ứng dụng phần mềm mới. Sau một thời gian ứng dụng, phần mềm mới đã phát huy tác dụng như: cập nhật thông tin nhanh chóng; cách sử dụng dịch vụ lại khá đơn giản; người quản trị hoàn toàn chủ động trong việc cập nhật thông tin... Tuy nhiên với phần mềm này, do này người quản trị không thể túc trực 24/24 giờ tại trường cho nên nếu thường xuyên xảy ra hiện tượng mất điện sẽ dẫn đến khả năng hỏng thiết bị, lỗi phần mềm là rất cao. Từ thực tế đó, Nguyễn Thị Tươi đã cùng với đồng nghiệp là Phạm Thị Bích Thảo tìm tòi, nghiên cứu làm sao để có giải pháp khắc phục nhược điểm. Sau một thời gian nghiên cứu, tìm tòi, hai cô giáo trẻ đã tìm được giải pháp hạn chế sự cố bằng cách: sử dụng một bộ lưu điện và tích điện để máy tính vẫn hoạt động bình thường trong một khoảng thời gian để có thể tắt máy tính an toàn sau khi mất điện lưới. Niềm vui càng nhân lên gấp bội khi hiệu quả của ứng dụng được đông đảo phụ huynh, học sinh đón nhận, số lượt truy cập “Sổ liên lạc điện tử” ngày càng tăng lên. Tại hội thi sáng tạo kỹ thuật tỉnh Quảng Ninh lần II-năm 2009, giải pháp: “ứng dụng sổ liên lạc điện tử ở trường THCS Mạo Khê II, huyện Đông Triều” của Nguyễn Thị Tươi và đồng nghiệp đã được trao giải ba. Nguyễn Thị Tươi cho biết: Việc nghiên cứu, tìm tòi để có biện pháp sử dụng các phần mềm hiệu quả cũng là trách nhiệm và nghĩa vụ đối với những người trẻ như chúng tôi. Để có được thành quả như hôm nay không thể không nhắc tới sự quan tâm giúp đỡ và ủng hộ của nhà trường, đồng nghiệp, các bậc phụ huynh, học sinh trong suốt thời gian qua. Chính điều này là động lực để chúng tôi tiếp tục học hỏi kinh nghiệm trong công tác, tích cực nghiên cứu, tìm tòi nhiều sáng kiến mới, hiệu quả hơn nữa.
Từ một công việc tưởng chừng như lặp đi lặp lại theo khuôn mẫu và nhàm chán, bằng sức sáng tạo và sự chăm chỉ, Nguyễn Thị Tươi đang làm đổi mới chính công việc của mình. Ngày ngày, chị vẫn cùng với các đồng nghiệp cần mẫn cập nhật điểm của 946 học sinh nhà trường từ sổ điểm và sổ chuyên cần của từng lớp để phụ huynh kịp thời cập nhật về tình hình học của con hàng ngày tại trường.
Ước mơ lập trình viên của Lê Cao Nguyên
Tiếp tục hành trình đi tìm những gương mặt sáng tạo trẻ, chúng tôi đã đến gặp Lê Cao Nguyên, học sinh lớp 11 chuyên Tin, Trường THPT Chuyên Hạ Long. Đây một gương mặt khá trẻ nhưng cũng đã quen thuộc trên danh sách bảng vàng về công nghệ thông tin của địa phương thời gian qua. Năm 2009, với giải pháp cho phần mềm sử dụng cho máy tính Easy Calculator Lê Cao Nguyên đã đạt giải nhất trong cuộc thi Tin học trẻ tỉnh Quảng Ninh; giải khuyến khích tại hội thi sáng tạo thanh thiếu niên nhi đồng toàn quốc lần thứ V; giải nhất môn tin học trong cuộc thi giữa các cụm trường vùng Duyên hải phía Bắc… Cùng với thành tích đó, liên tiếp trong các năm học từ lớp 1 đến nay, Lê Cao Nguyên đều là học sinh giỏi toàn diện.
Như vẻ ngoài có chút nhút nhát, Nguyên dè dặt chia sẻ với chúng tôi về các giải thưởng, thành tích học tập cũng như những sở thích khác… Thế nhưng, khi đề cập đến niềm đam mê lớn nhất của em là tin học, dường như cậu học sinh ít nói này trở nên sôi nổi và cởi mở hơn rất nhiều. Em nói với chúng tôi về những ngày đầu tiên khi mới tiếp cận với chiếc máy vi tính, rồi mãi đến năm lớp 6 khi bố mua cho một chiếc máy vi tính thì tình yêu với tin học thực sự đã đến với em. Suốt từ đó đến nay, chiếc máy vi tính đã trở thành bạn đồng hành thân thiết với Nguyên. Không tham gia bất cứ một lớp học kỹ năng cơ bản về máy tính nào song qua sách báo, các diễn đàn trên mạng, Nguyên từng bước tự mày mò, nghiên cứu những ứng dụng phần mềm trên máy tính. Ban đầu, đó cũng chỉ là những phát hiện, sáng kiến nhiều phần mềm khá đơn giản. Đến năm lớp 10, khi thầy Nguyễn Hồng Thái - giáo viên chủ nhiệm gợi ý cho em gửi một phần mềm dự thi hội thi tin học trẻ của tỉnh, Nguyên bắt đầu chăm chút hơn cho những phần mềm của mình. Trong quãng thời gian gần 6 tháng, em đã hoàn tất phầm mềm ứng dụng máy tính. Ngoài việc sử dụng phần mềm để tính toán các phép tính cộng trừ nhân chia, phần mềm ứng dụng này còn mở rộng cho người sử dụng các tính năng nâng cao để thực hiện các phép toán thống kê, hằng số, chuyển đổi đơn vị đo… Bài dự thi của em đã được hội đồng ban giám khảo đánh giá rất cao về tính sáng tạo cũng như khả năng ứng dụng vào thực tiễn và nhất trí trao giải nhất. Để niềm yêu thích với bộ môn tin học không ảnh hưởng đến việc học, Nguyên đã tự sắp xếp cho mình một thời khoá biểu rất khoa học. Theo đó, các ngày từ thứ 2 đến thứ 6, em ưu tiên cho các môn học chính khoá. Chỉ thứ 7 và chủ nhật mới dành thời gian cho nghiên cứu về lĩnh vực khoa học. Chia sẻ với chúng tôi về ước mơ trong tương lai, Nguyên hồ hởi nói: Ước mơ của em là đỗ một trường đại học về công nghệ, sau đó là trở thành một lập trình viên thật giỏi, sáng tạo ra nhiều phần mềm hay, ứng dụng cao vào thực tiễn để giúp đỡ được nhiều người hơn, đồng thời, qua đó, chắc chắn cũng sẽ có nhiều người có niềm yêu tích bộ môn tin học như em.
Với những khát vọng cao đẹp được nghiên cứu, học hỏi để sáng tạo ra nhiều công trình, giải pháp thiết thực, mang lại hiệu quả cho xã hội xin chúc cho những tài năng trẻ này có thêm nhiều cơ hội để vươn xa hơn góp phần xây quê hương Quảng Ninh ngày một giàu đẹp.
