Khác với năm trước, mùa hè năm nay Ngô Phương Thảo, quê Hải Hà, sinh viên năm 2 Trường CĐ Y tế Quảng Ninh không về quê, mà ở lại Hạ Long tìm việc làm thêm. Thảo xin vào làm nhân viên phục vụ bàn cho một quán café trên đường Nguyễn Văn Cừ. Mỗi ngày, Thảo làm việc 8 tiếng, và thu nhập là 1,8 triệu đồng/tháng. Thảo tâm sự: “Kinh tế gia đình em ở mức “tầm trung”, nuôi em ăn, học xa nhà và 1 em gái đang học cấp 3 đã là rất nhiều vất vả cho bố mẹ. Vì thế, kỳ nghỉ hè này, em ở lại làm thêm, mong muốn có chút tiền để đi học thêm ngoại ngữ, đỡ phần nào gánh nặng cho gia đình. Ở lớp em, rất nhiều bạn cũng dành kỳ nghỉ hè để đi làm thêm như em. Cũng có nhiều bạn, đi làm thêm không chỉ đơn thuần là để có thêm thu nhập, mà thông qua việc đi làm thêm sẽ giúp các bạn tích luỹ kinh nghiệm, nâng cao kỹ năng giao tiếp, ứng xử, tạo mối quan hệ...”.
Theo chia sẻ của Thảo cũng như một số bạn sinh viên khác, công việc làm thêm dành cho sinh viên đi học xa nhà rất nhiều, nhất là ở một thành phố đang phát triển như Hạ Long. Các công việc được nhiều sinh viên lựa chọn là: Làm gia sư, phát tờ rơi, bán hàng thời trang, phục vụ nhà hàng, quán cafe... với mức lương trung bình từ 1,5 triệu đến 3 triệu tuỳ theo tính chất công việc. Nhiều bạn sinh viên ở Trường CĐ VHNT&DL Hạ Long hay Trường ĐH Công nghiệp Quảng Ninh khi làm thêm ở các doanh nghiệp, nhà hàng, khách sạn đã thể hiện được tốt năng lực lại nhiệt tình, trách nhiệm, nên được doanh nghiệp giữ lại và ký hợp đồng dài hạn. Tuy nhiên, để kiếm được một việc làm cho “nên hồn” cũng không phải là điều đơn giản. Bởi lẽ, những nhà tuyển dụng cũng có những yêu cầu khá cao. Chẳng hạn, khi tuyển nhân viên lễ tân, phục vụ bàn… nhà tuyển dụng đặt ra yêu cầu: Phải có ngoại hình khá, hoạt bát, giao tiếp tốt. Còn đối với những công việc liên quan đến kinh tế ở một số công ty tư nhân thì ngoài việc siêng năng, cần có tính năng động, khả năng nhận xét về thị trường trong tương lai...
Là một sinh viên có thâm niên đi làm thêm, Lê Thị Huyền Thương, quê Tiên Yên, sinh viên năm cuối Trường CĐ VHNT&DL Hạ Long chia sẻ: “Với đặc thù là phục vụ nhu cầu cho khách du lịch, đặc biệt là khách du lịch nước ngoài, nên kể cả khi được các thầy cô trong trường giới thiệu, việc tuyển dụng cũng rất khắt khe. Qua nhiều lần phỏng vấn thử việc nghiệp vụ lễ tân, bar ở một số khách sạn lớn ở Hạ Long, em cũng đúc rút được một số kinh nghiệm như: Khi đi xin việc phải chuẩn bị rất kỹ những kiến thức cơ bản, đặc biệt là kỹ năng ứng xử, giao tiếp và kỹ năng xử lý tình huống nhanh. Đương nhiên công việc yêu cầu cao thì mức lương được hưởng cũng cao hơn. Làm thêm đã giúp em trang trải cho việc học tập và sinh hoạt, đỡ đần được phần nào cho bố mẹ. Không chỉ vậy, cơ hội dành cho em cũng như các bạn sinh viên khác có thể có một công việc ổn định sau khi ra trường là rất nhiều”.
Tuy nhiên, không phải sinh viên nào cũng may mắn tìm được một công việc ưng ý. Bên cạnh những cái lợi thu được, không ít sinh viên ngoài sự nhọc nhằn còn phải đón nhận những nỗi buồn và cả những cạm bẫy. Hiện, một bộ phận sinh viên lựa chọn đi tiếp thị bia, rượu, thuốc lá... ở các quán cà phê, nhà hàng, quán karaoke, quầy bar... hoặc nhiều công việc bán thời gian khác. Đó là một thế giới với nhiều cám dỗ, sự sa ngã chỉ cách một... sải chân, sự thiếu hiểu biết cộng với giấc mơ kiếm nhiều tiền, nhanh, khiến nhiều sinh viên không thể vượt qua những cám dỗ. Cô giáo Nguyễn Thanh Nga, giảng viên khoa Lữ hành - Hướng dẫn Trường CĐ VHNT&DL Hạ Long cho biết: “Làm thêm sẽ giúp các em sinh viên trang trải cho cuộc sống, tích luỹ kinh nghiệm sau này. Nhưng khi quyết định đi làm thêm sinh viên phải chấp nhận cuộc sống vất vả, bận rộn hơn thường lệ. Có em đã phải từ bỏ các thú vui như đến thư viện đọc sách, chơi thể thao để đi làm thêm. Có em vì quá tham việc mà bỏ bê các hoạt động của lớp, của trường, thậm chí bỏ bê cả việc học quên đi “đích” chính mà mình phải đến”...
Làm thêm là nhu cầu chính đáng của không chỉ sinh viên mà còn của rất nhiều bạn trẻ. Tuy nhiên, với sự phức tạp của các mối quan hệ xã hội như hiện nay nếu không biết giữ mình, phân biệt tốt, xấu và có bản lĩnh vượt qua, các bạn rất dễ gục ngã. Để không tự biến mình thành nạn nhân của những cám dỗ, mỗi học sinh, sinh viên cần xây dựng cho mình một ý thức học tập, lối sống lành mạnh và chọn những địa chỉ uy tín, tin cậy để làm thêm.
Minh Hà
