Thời gian qua, người dân khu 6, phường Hồng Hà (TP Hạ Long) đã nhiều lần kiến nghị đến cơ quan chức năng của thành phố và của tỉnh về tình trạng bụi và tiếng ồn từ hoạt động của Nhà máy Tuyển than Hòn Gai thuộc Công ty Tuyển than Hòn Gai và Công ty Kho vận Hòn Gai (Tập đoàn Công nghiệp Than - Khoáng sản Việt Nam) làm ảnh hưởng đến đời sống của người dân.
Theo kiến nghị, chúng tôi tìm đến khu 6, phường Hồng Hà (TP Hạ Long) thì được bác trưởng khu Nguyễn Văn Điệp cho biết: Thời gian qua, bà con trong khu 6, nhất là các hộ thuộc các tổ 4, 6, 7, 8, 11 đã kiến nghị nhiều về tình trạng bụi và tiếng ồn từ sản xuất, vận chuyển than của Nhà máy Tuyển than Hòn Gai và của Công ty Kho vận Hòn Gai. Đã rất nhiều lần, chúng tôi được nghe về chủ trương di chuyển Nhà máy này ra khu vực khác xa khu dân cư, nhưng đã vài năm rồi mà chưa thấy động tĩnh gì. Bà con trong khu đang mong mỏi từng ngày Nhà máy chuyển đi để trả lại không khí trong lành cho khu vực này…
Còn bác Vũ Ngọc Nhiệm sống ở tổ 4 vừa chỉ tay vào hệ thống tàu vận chuyển than đang ì ạch chạy trên đường ray, vừa than thở: Tàu này vận hành cả ngày lẫn đêm. Ban ngày còn đỡ chứ ban đêm tĩnh tại, tàu kéo tải nặng gây tiếng ồn rất lớn. Hơn thế, tàu thường xuyên kéo còi dài làm cuộc sống bà con khu này rất mệt mỏi, người già thì mất ngủ, con nhỏ thì giật mình thon thót. Không chỉ ảnh hưởng vì tiếng ồn, mỗi khi tàu chạy qua còn khiến nhà chúng tôi rung lên.
Để minh chứng cho lời của bác Nhiệm, bà Nguyễn Thị Chiểu ở tổ liền kề cho biết thêm: Nhà tôi cách xa đường tàu vài chục mét, thế nhưng về đêm tàu kéo còi vẫn khiến nhiều người trong gia đình thức giấc. Khi có phản ánh về vấn đề này của người dân, phía Nhà máy cho rằng, việc kéo còi khi vận hành tàu là theo quy định. Theo tôi, nếu có thể thay việc kéo còi bằng tín hiệu đèn về đêm thì có lẽ cuộc sống của bà con chúng tôi ở khu vực này sẽ đỡ khổ hơn…
Người dân ở đây không chỉ bị ảnh hưởng bởi tiếng ồn mà còn phải chịu đựng bụi bẩn từ than. Chúng tôi đi dọc tuyến đường chuyên dùng vận chuyển than vào Công ty Kho vận Hòn Gai thuộc khu 6 đúng lúc đường vừa được tưới nước nên lép nhép đầy bùn đất. Theo quan sát của chúng tôi, trên tuyến đường chuyên dụng này nhiều chỗ đường bị hỏng tạo thành những “ổ gà” khiến mỗi khi xe tải chở than đi qua gây tiếng ồn lớn; còn tường nhà của nhiều hộ dân hai bên đường bị bụi than bám két như màu tro. Bác Đàm Thị Dung người dân sống ở khu vực này chỉ những vết nứt trên tường nhà của mình than thở: Nhà xây chưa lâu thế nhưng đến nay trên tường đã xuất hiện nhiều vết nứt. Sống ở giữa TP Hạ Long vậy mà chúng tôi như sống ở mỏ than. Ngày nắng nếu không tưới nước thì đường bụi, còn tưới nhiều hoặc khi có mưa thì đường lại lầy lội, be bét bùn than. Nhà nào nhà ấy đóng cửa im ỉm, ấy vậy mà đồ đạc trong nhà vẫn cứ bụi bẩn. Sống ở khu vực này trẻ nhỏ không có không gian để vui chơi. Ngoài giờ đi học, nhiều phụ huynh phải nhốt con trong nhà, thậm chí có gia đình phải gửi con đến nhà người thân ở khu vực khác để tránh bụi.
Cùng trong cảnh ngộ, bác Nguyễn Tường Hồng nhà kế bên cũng chia sẻ: Thời gian gần đây tôi thấy lượng xe phun nước dập bụi dọc tuyến đường vận chuyển than đã tăng cường hơn; nhiều đoạn đường vận tải than bị hỏng cũng được sửa chữa. Nhưng do là đường vận tải than nên sửa rồi lại hỏng là chuyện thường. Tăng cường xe phun nước tuy có hạn chế về bụi nhưng đường lại lầy lội bùn đất khiến việc đi lại của bà con rất khó khăn. Mặc dù tôn trọng lịch sử hình thành của các công ty, nhà máy, nhưng theo tôi việc sản xuất phải gắn với bảo vệ môi trường và đảm bảo đời sống cho bà con trong khu vực, nhất là khi các nhà máy, công ty này nằm ngay cạnh bờ Vịnh Hạ Long. Chúng tôi mong tỉnh sớm có quy hoạch và thực hiện di chuyển các nhà máy, công ty than ra xa khu vực trung tâm, đô thị, xa khu vực bờ biển Hạ Long để đảm bảo môi trường, đảm bảo cảnh quan đô thị và ổn định đời sống người dân trong khu vực...
Qua tìm hiểu chúng tôi được biết, thời gian qua Nhà máy Tuyển than Hòn Gai và Công ty Kho vận Hòn Gai đã có nhiều giải pháp để bảo vệ môi trường như: Thực hiện quy trình phun sương, dập bụi nội bộ; trồng hệ thống cây xanh quanh khu vực; duy tu tuyến đường vận chuyển than; phun nước trên tuyến vận tải… Tuy nhiên, để có thể giải quyết toàn bộ những bất cập này thì chỉ có giải pháp duy nhất là chuyển nhà máy, công ty ra khỏi khu vực này. Còn hiện nay các giải pháp vẫn chỉ là tình thế.
Nhật Dạ
