Thời gian qua vợ chồng ông, bà Giáp Văn Lù - Đào Thị Nguyệt, trú tại thôn 6B, xã Bình Khê (Đông Triều) đã gửi đơn đến các cấp chính quyền khiếu nại về việc hộ ông Giáp Văn Đông làm đường đi lấn vào đất vườn của gia đình nhưng UBND huyện không thừa nhận việc đòi lại 72m2 đất bị lấn chiếm đó.
Qua tìm hiểu được biết: Năm 1980, hai anh em ông Giáp Văn Đông và Giáp Văn Lù (lúc đó ông Đông là chủ hộ) được cơ sở Đội Trại Mới, xã Bình Khê giao cho 6 sào đất (khoảng 2.160m2) để ở và làm vườn. Trong quá trình sử dụng hai anh em đã tự chia tách diện tích đất trên thành hai thửa. Ông Lù sử dụng thửa đất phía ngoài giáp đường làng, năm 1991 ông kê khai nộp thuế nhà đất với tổng diện tích sử dụng là 1.050m2. Đến năm 2000, ông chuyển nhượng cho hộ ông Nguyễn Văn Tự 360m2, do đó diện tích theo dõi trên sổ thuế còn 650m2. Năm 2001, xã Bình Khê đã tổ chức đo đạc xác định diện tích đất các hộ đang quản lý sử dụng để lập hồ sơ cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng (GCNQSD) đất. Qua đo đạc lại cho thấy diện tích đất hộ ông Lù (tại thời điểm tháng 7-2001) đang sử dụng là 962,5m2 (không bao gồm phần đất ngõ đi đang được hộ ông Đông sử dụng), tăng 312,5m2 so với diện tích theo dõi trên sổ bộ thuế của xã. Do có tranh chấp ngõ đi với hộ ông Đông nên hồ sơ xin cấp GCNQSD đất của hộ ông Lù chưa được xã Bình Khê xét duyệt.
Thửa đất ông Đông sử dụng ở phía trong, có đường đi hướng Đông Bắc, giáp nhà bà Thơm và bà Hạ. Sau đó ông Đông không sử dụng ngõ đi này đã đổi lấy một phần đất của bà Hạ (giáp mương nước cũ) và chuyển sang ngõ đi hướng Tây ra đường làng. Diện tích thửa đất ông Đông sử dụng được xác định tại thời điểm tháng 7-2001 là 1.468m2 (trong đó diện tích theo dõi trên sổ thuế là 886m2, diện tích tăng là 582m2). Trong biên bản kiểm tra hiện trạng lập ngày 31-7-2001 thể hiện sơ đồ vị trí diện tích đất nhà ông Đông và ngõ đi ra đường làng rộng 3m, có chữ ký của các hộ giáp ranh gồm ông Tự, bà Hạ, ông Trung và ông Lù (do bà Nguyệt ký ghi tên của chồng là Giáp Văn Lù). Ngày 29-9-2003, ông Đông đã được UBND huyện Đông Triều cấp GCNQSD đất số 200 với tổng diện tích 1.468m2, trong đó đất ở 400m2, đất vườn 1.068m2. Trong giấy CNQSD đất có thể hiện sơ đồ phần đường đi từ nhà ông Đông ra đường làng rộng 3m nhưng không ghi chiều dài, không thể hiện phần tiếp giáp với đường làng và không nằm trong tổng diện tích 1.468m2 đất được UBND huyện cấp quyền sử dụng. Hiện nay việc sử dụng đất của gia đình ông Đông không đúng như hiện trạng, mục đích được cấp quyền sử dụng.
Về ngõ đi đang có tranh chấp: Theo báo cáo của UBND xã Bình Khê tại văn bản số 10, ngày 25-2-2011 trên cơ sở thu thập ý kiến của những người đã từng cư trú cùng thời điểm bắt đầu sử dụng đất của ông Lù và ông Đông thì nguồn gốc trước đây là mương dẫn nước của cơ sở thôn Trại Mới (nay là thôn 6B), có chiều rộng “xe trâu đi vừa”, hai bên bờ được trồng bạch đàn, sau này khi mương dẫn nước không còn sử dụng đã được hộ ông Lù san lấp làm vườn. Đến khoảng năm 1992 ông Đông không sử dụng ngõ đi hướng Đông Bắc đã chuyển sang đi trên ngõ hướng Tây ra làng. Việc ông Đông sử dụng ngõ đi này từ đó đến thời điểm xã Bình Khê tổ chức xét duyệt hồ sơ cấp GCNQSD đất (2001-2002) là có sự đồng ý của hộ bà Hạ (bà Hạ cho ông Đông khoảng 1,2m để làm đường đi), còn hộ ông Lù không có ý kiến gì.
Toàn bộ đất ngõ đi có diện tích 120m2 (rộng 3m, dài 40m) hiện đang được hộ gia đình ông Đông sử dụng làm đường đi riêng của gia đình, trong đó có phần diện tích tranh chấp là 72m2 (rộng 1,8m, dài 40m). Bà Hạ đã xây tường gạch phía giáp đất nhà mình; ông Đông xây tường gạch giáp phần đất nhà ông Lù (khoảng giữa hai bờ tường rộng 3m). Ngoài ngõ đi trên hộ ông Đông không thể mở được đường đi nào khác vì ngõ đi hướng Đông Bắc trước đây ông Đông đi nhờ trên phần đất nhà bà Hạ, hiện nay được hộ bà Hạ sử dụng ổn định.
Sau khi thẩm tra, xác minh, các ngành chức năng từ huyện đến tỉnh đều thấy rằng việc ông Lù khiếu nại đòi lại phần đất tranh chấp có diện tích 72m2 là không có cơ sở. Bởi vì: Ông Lù có kê khai nộp thuế nhà đất năm 1991 với diện tích 1.050m2 nhưng không có sơ đồ thể hiện kích thước, vị trí giáp ranh cụ thể, không kê khai phần diện tích đất gia đình đã san lấp mương nước cũ. Đồng thời, diện tích đất tại thời điểm đo vẽ hiện trạng năm 2001 là 962,5m2 nếu cộng thêm diện tích 360m2 đã chuyển nhượng cho ông Tự năm 2000 thì tổng diện tích ông đã quản lý là 1.322,5m2 vẫn lớn hơn diện tích 1.050m2 trong bản kê khai năm 1991 (chưa kể phần diện tích 72m2 đang có tranh chấp). Ông có san lấp mương nước cũ làm vườn từ khi mương nước không còn được sử dụng đến năm 1992. Tuy nhiên, từ 1992 đến 2002 đã được hộ ông Đông sử dụng ổn định làm đường đi. Khi UBND xã tổ chức đo đạc hồ sơ cấp GCNQSD đất cho các hộ, hộ ông cũng đã ký tên hộ giáp ranh vào biên bản kiểm tra hiện trạng lập ngày 31-7-2001. Như vậy hộ ông đã không kê khai với UBND xã và không sử dụng phần diện tích mương nước cũ đã san lấp trong khoảng một thời gian dài. Sau khi hộ ông Đông được cấp GCNQSD đất năm 2003 thì hai gia đình mới xảy ra mâu thuẫn tranh chấp phần diện tích đất làm ngõ đi nêu trên.
Như vậy có thể thấy công tác quản lý đất đai, xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai, xây dựng của cấp chính quyền cơ sở còn nhiều bất cập. Bên cạnh đó, các tổ chức đoàn thể chưa làm tốt công tác tuyên truyền, vận động để người dân hiểu rõ hơn về Luật Đất đai dẫn đến khiếu kiện kéo dài. Thiết nghĩ, các tổ chức đoàn thể từ thôn đến xã cần tích cực vào cuộc hơn nữa trong tuyên truyền, vận động để người dân thấy được tình cảm thôn, xóm cũng như giữ vững tình đoàn kết anh, em ruột thịt còn quý hơn ngàn lần vài chục m2 đất công.
Ngọc Anh
