Có lẽ xã Thanh Sơn (huyện Ba Chẽ) là nơi làm nhiều cầu nhất trong tỉnh. Năm nào bà con cũng làm cầu, có năm làm đến 4 chiếc cầu, tính đến nay có khoảng vài trăm chiếc.
Thanh Sơn là xã nghèo, kinh tế phát triển kém, sao người dân lại làm cầu nhiều vậy, và có nhiều cầu vậy mà sao vẫn nghèo? Thật đơn giản: Xã có các thôn Loong Toỏng, Thác Lào nằm ở bên kia con sông Ba Chẽ, muốn qua sông thị đương nhiên phải bắc cầu. Chỉ có điều sức dân có hạn, nên những chiếc cầu được làm bằng tre hoặc đắp bằng đất, đá, mỗi khi mưa bão về, nước sông lại cuốn phăng cầu đi nơi khác. Thế là làm cầu lại, dù biết là cầu rồi tiếp tục bị cuốn trôi, nhưng không lẽ cứ ở mãi bên này sông.
Năm 2007, để giải quyết việc đi lại của bà con trong thôn được an toàn, từ nguồn vốn của tỉnh và huyện Ba Chẽ đã đầu tư cho các thôn Loong Toỏng, Thác Lào một cây cầu treo. Những tưởng tỉnh đầu tư thì cầu chắc chắn hơn, nhưng trận lũ lớn tháng 9 cùng năm đã làm đứt 1 sợi cáp nối 2 đầu cầu, còn 1 sợi dây cố đeo những chiếc ván gỗ còn lại... Theo lời kể của anh Ninh Văn Thành, cán bộ xã, hôm xảy ra trận lũ lịch sử, nước sông dâng cao đến mấy chục mét, anh chạy đi chạy lại để giúp bà con chuyển đồ đạc, phát áo phao cho trẻ em. Khi từ Loong Toỏng trở về UBND xã, anh vừa đặt một chân lên cầu thì sợi dây cáp còn lại đứt phựt. May mắn anh kịp xoay người bám được vào bụi cây bên bờ nên thoát chết. Vậy là cây cầu treo từ đó đến nay vẫn in bóng xuống dòng sông Ba Chẽ, nhưng chỉ có điều không đi lại được. Người dân bảo: “Cầu treo thì để treo là đúng rồi!”. Theo ông Chíu Sính Phượng, Phó Chủ tịch UBND xã Thanh Sơn: “Cầu treo sẽ không được sửa lại và huyện sẽ thay thế cho thôn bằng chiếc cầu tràn. Thế nhưng không biết bao giờ cầu được làm, vì nguồn vốn chưa biết trông vào đâu”.
Cầu to, cầu bé, cầu dài, cầu ngắn đều bị nước lũ làm hỏng hết, nên hiện người dân các thôn trên chỉ còn cách là tiếp tục công việc làm cầu như trước, chẳng khác gì “Dã tràng xe cát biển Đông”. Người dân 2 thôn cũng “kết hợp” dùng mảng qua sông, nhưng rất nguy hiểm, nhất là với trẻ em phải qua sông để đến trường. Và mảng cũng chỉ dùng để qua sông vào mùa mưa, còn mùa khô nước cạn không dùng được. Gọi là cạn, nhưng lội không dễ dàng, vì đá trơn, có chỗ nước sâu ngang bụng đứa trẻ lên 10. Nên trong khi chờ đầu tư của trên để có được cây cầu chắc chắn, thì hiện tại, việc làm những cây cầu tre, đất, đá mỗi năm vẫn là thượng sách. Ông Lã Thanh Chương, Chủ tịch UBND xã Thanh Sơn cho biết: “Hàng năm xã phải hỗ trợ cho bà con 12 triệu đồng/2 thôn để mua 80 rọ sắt đựng đá để làm cầu. Việc chỉ thực hiện được vào mùa khô, nhưng đôi khi mùa khô vẫn có mưa bão, cầu chưa xong đã bị nước cuốn trôi và công việc lại phải bắt đầu lại từ đầu”.
Anh Vũ
