Đội quản lý trật tự đô thị TP Hạ Long thường xuyên “xuống đường” làm nhiệm vụ kiểm tra, đôn đốc, nhắc nhở và xử lý những trường hợp vi phạm quy định về quản lý trật tự đô thị trên địa bàn thành phố. Đội được trang bị phương tiện làm việc khá đầy đủ, trang phục đồng bộ oai vệ như những chiến binh, ô tô tải loại nhỏ gắn loa truyền thanh công suất lớn, công cụ hỗ trợ cá nhân... Nhưng hiệu quả, kết quả hoạt động thì rất hạn chế, bất cập, ai cũng có thể thấy được.
Tôi gặp đội hoạt động ở chợ Hạ Long 2, Quảng trường 30 tháng 10, trước cổng Bệnh viện Đa khoa tỉnh và một số nơi khác. Chiếc xe tải dừng lại điểm cần lập lại trật tự, một đội quân chừng 5-6 người, lục tục từ trên xe bước xuống, cầm công cụ hỗ trợ cá nhân đứng chỉ chỗ này, chỗ kia. Những người bày bán hàng hoá, đồ ăn, lấn chiếm vỉa hè nháo nhào thu dọn hàng hoá, bàn ghế, biển quảng cáo, ô che nắng cất vội vào trong nhà. Cuối cùng thì các hộ buôn bán cũng đủ thời gian để dọn dẹp, cất giấu đồ, hàng của mình, còn đội quản lý trật tự cũng thu được một vài chiếc ghế nhựa ọp ẹp, gãy chân.
Tôi cũng đã được nghe một bác cao niên bức xúc, nói với anh em trong đội nửa đùa, nửa thật: “Các chú ơi, về nghỉ cho khoẻ, để đỡ tốn tiền thuế của dân. Làm thế này chẳng khác nào ném đá ao bèo! Đúng là như vậy. Khi đội quản lý trật tự “rút lui”, mọi sự lấn chiếm vỉa hè, vi phạm trật tự đô thị đâu lại về đấy, các hộ dân lại tiếp tục công khai bày bán đồ ăn, thức uống, hàng hoá, biển quảng cáo chật cứng vỉa hè, khách đi bộ phải đi xuống lòng đường.
Năm 2014, chính quyền phường Hồng Hải, TP Hạ Long 3 lần ra văn bản thông báo các gia đình, hộ dân có mái che, mái vẩy hoặc dùng hộp xốp, xây hố làm vườn trồng rau ngay trên vỉa hè đã lát gạch phải tháo dỡ để bảo đảm mỹ quan đô thị. Lần thứ 3, ngày 20-11, chính quyền thông báo cụ thể: “Yêu cầu các tổ chức, hộ gia đình, cá nhân nghiêm túc chấp hành việc tháo dỡ mái che, mái vẩy, hố trồng cây, hộp xốp trồng cây, hàng rào, công trình xây dựng lấn, chiếm vỉa hè. Thời gian xong trước ngày 5-12-2014. Quá thời gian trên, các tổ chức, hộ gia đình, cá nhân không nghiêm túc chấp hành, UBND phường sẽ tổ chức cưỡng chế tháo dỡ theo quy định”. Cần nói thêm, thông báo này mỗi gia đình nhận được một bản chính dấu son và phải ký nhận. Có thể nói, đây là một ý tưởng, chủ trương đúng đắn. Song việc triển khai, tổ chức thực hiện còn chờ xem kết quả ra sao? Trước và sau ngày 5-12, một số ít gia đình, hộ dân nghiêm chỉnh chấp hành quy định của phường, tự giác tháo dỡ, thu dọn, giải phóng mặt tiền, vỉa hè làm cho phố xá phong quang sạch sẽ. Tuy vậy, còn rất nhiều gia đình, hộ dân im lặng nghe ngóng “ông phường” ra tay thế nào? Họ xem thường, nói với nhau: Cứ để đấy, hơi sức đâu mà cưỡng chế, chỉ doạ thôi! Rõ ràng là chính quyền chỉ đạo, người dân vẫn thờ ơ. Những người nghiêm chỉnh chấp hành luật pháp lại nghĩ theo một chiều khác: Liệu việc chỉ đạo, tổ chức thực hiện lần này có rơi vào tình trạng nửa vời, “đánh trống bỏ dùi” nữa không, hãy chờ xem!?
Từ nhiều năm nay, TP Hạ Long có chủ trương xây dựng thành phố sáng, xanh, sạch, đẹp để đáp ứng nhu cầu cuộc sống văn minh của người dân, đồng thời phục vụ khách trong và ngoài nước đến tham quan Vịnh Hạ Long - Di sản thiên nhiên thế giới, hài lòng về một thành phố sạch sẽ, văn minh, lịch sự, mến khách. Để làm được điều này, thiết nghĩ các nhà lãnh đạo, quản lý thành phố cần đổi mới cung cách chỉ đạo, quản lý, lấy nhiệm vụ xây dựng thành phố trật tự và sạch làm đầu, đi trước một bước. Ngoài việc chỉ đạo kiên quyết, triệt để, thường xuyên, tránh “đầu voi, đuôi chuột”, cần đẩy mạnh tuyên truyền sâu rộng trong nhân dân. Khu phố, tổ dân là nơi trực tiếp thực thi luật pháp. Chính quyền thành phố, phường xã vào cuộc thì khu phố, tổ dân và các đoàn thể chính trị - xã hội cũng phải vào cuộc. Cuối năm bình xét khu phố, tổ dân đạt danh hiệu thi đua “Khu phố văn hoá”, “Tổ dân xuất sắc” nhất thiết phải là khu phố, tổ dân có nếp sống văn hoá trật tự, kỷ cương, phố xá sạch sẽ, không rác, không còn mái che, mái vảy đủ kiểu, hộp xốp trồng rau, chậu cây cảnh lớn nhỏ xếp đầy vỉa hè... nhếch nhác.
Người dân thành phố kỳ vọng có một thành phố trật tự, sạch sẽ, khang trang, khi dạo phố được đi trên vỉa hè bằng phẳng, rộng rãi, thông thoáng, an toàn, không phải cúi mặt nhìn đất để tránh vấp ngã bởi vỉa hè gồ ghề, cao thấp mỗi nhà mỗi kiểu, nắp cống gãy, vỡ với nhiều hố sâu nguy hiểm và các chướng ngại vật khác chắn lối...
Bùi Đình Chiến (TP Hạ Long)
