Trước yêu cầu đổi mới của ngành cơ khí theo hướng hiện đại, xanh và bền vững, Công ty CP Cơ khí Hòn Gai đang đẩy mạnh đầu tư công nghệ, từng bước tự động hóa sản xuất, nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm và năng lực cạnh tranh.
Là đơn vị có thế mạnh trong lĩnh vực chế tạo thiết bị mỏ, cơ khí chính xác, thiết bị nâng hạ và các sản phẩm công nghiệp hỗ trợ thuộc Tập đoàn Công nghiệp Than - Khoáng sản Việt Nam (TKV), những năm gần đây, Công ty CP Cơ khí Hòn Gai đã tập trung đầu tư thiết bị hiện đại, phát triển các dòng sản phẩm mới phục vụ sản xuất công nghiệp. Cuối năm 2024, Công ty đã đưa vào vận hành dây chuyền sản xuất ống nhựa và con lăn nhựa cao phân tử UHMWPE (Ultra High Molecular Weight Polyethylene). Sản phẩm sử dụng trong hệ thống băng tải vận chuyển than, khoáng sản và alumin.
Đây là công nghệ mới, lần đầu tiên được doanh nghiệp trong nước đầu tư sản xuất dòng sản phẩm này. Đầu năm 2026, doanh nghiệp tiếp tục bổ sung các máy sản xuất cốc bi, phớt và phụ tùng con lăn, từng bước hoàn thiện hệ thống sản xuất đồng bộ con lăn nhựa. Tổng kinh phí đầu tư cho các dây chuyền, thiết bị lên tới hàng chục tỷ đồng.
Các dây chuyền sản xuất con lăn nhựa với phần lớn công đoạn được tự động hóa, vận hành theo chương trình cài đặt sẵn. Thay vì trực tiếp thực hiện các thao tác thủ công, công nhân chủ yếu thiết lập thông số, giám sát thiết bị và kiểm soát chất lượng sản phẩm. Để làm chủ công nghệ, Công ty đã cử cán bộ kỹ thuật, công nhân sang Trung Quốc học tập, đồng thời mời chuyên gia của đơn vị cung cấp trực tiếp hướng dẫn tại nhà máy. Đầu tháng 7/2026, các chuyên gia tiếp tục đến Công ty đào tạo, chuyển giao thiết bị và hướng dẫn xử lý các vấn đề kỹ thuật trong quá trình vận hành.
Anh Phạm Văn Trung, Tổ trưởng Tổ sửa chữa cơ điện, Công ty CP Cơ khí Hòn Gai, cho biết: “Ngoài việc được học tập tại Trung Quốc và chuyên gia trực tiếp hướng dẫn, chúng tôi còn nghiên cứu tài liệu kỹ thuật, tổ chức các nhóm trao đổi để tìm hiểu sâu hơn về thiết bị. Mỗi lần xử lý được một sự cố là thêm một lần tích lũy kinh nghiệm. Anh em có kinh nghiệm tiếp tục hướng dẫn những người chưa thành thạo để cùng làm chủ dây chuyền”.
Đến nay, đội ngũ kỹ sư, công nhân Công ty đã từng bước làm chủ công nghệ, vận hành ổn định dây chuyền sản xuất con lăn nhựa. Sản phẩm có nhiều ưu điểm phù hợp với điều kiện làm việc khắc nghiệt của ngành mỏ, nơi thiết bị phải chịu mài mòn và hoạt động liên tục. So với con lăn thép truyền thống chỉ có tuổi thọ trung bình khoảng 2 năm, con lăn nhựa do Cơ khí Hòn Gai sản xuất có thể vận hành liên tục từ 5 - 6 năm. Trọng lượng nhẹ hơn khoảng 1/3, giúp người lao động dễ dàng tháo lắp, giảm đáng kể thời gian bảo trì và chi phí nhân công.
Cùng với phát triển sản phẩm mới, Công ty tập trung hiện đại hóa các công đoạn gia công cơ khí truyền thống. Hệ thống máy tiện CNC dần thay thế phần lớn máy tiện cơ truyền thống. Nếu trước đây mỗi máy cần một công nhân trực tiếp thao tác, thì nay một lao động có thể vận hành nhiều máy cùng lúc. Các thông số gia công được lập trình sẵn, giúp nâng cao độ chính xác, bảo đảm chất lượng đồng đều và giảm sai số. Thiết bị còn tích hợp cảm biến, hệ thống dừng khẩn cấp khi xảy ra sự cố, góp phần bảo đảm an toàn lao động.
Công ty cũng đầu tư máy cắt laser thép tấm, cho phép gia công các chi tiết có hình dạng phức tạp với độ chính xác cao, hạn chế cong vênh và giảm hao hụt vật liệu. Việc ứng dụng công nghệ mới giúp rút ngắn thời gian gia công, giảm các công đoạn chỉnh sửa, đồng thời nâng cao chất lượng sản phẩm.
Những thay đổi trong công nghệ và tổ chức sản xuất đã mang lại hiệu quả rõ rệt. Năng suất lao động tăng gấp 3 lần so với trước, doanh thu đạt trên 300 tỷ đồng với lực lượng lao động khoảng 150 người. Việc tự động hóa nhiều công đoạn cũng góp phần giảm các thao tác nặng nhọc, đồng thời đòi hỏi công nhân phải nâng cao trình độ kỹ thuật, kỹ năng vận hành và xử lý sự cố thiết bị.
Theo ông Nguyễn Văn Rực, Phó Giám đốc Công ty CP Cơ khí Hòn Gai, bên cạnh đầu tư máy móc hiện đại, Công ty chú trọng đào tạo, nâng cao tay nghề và phát huy khả năng sáng tạo của người lao động. Thông qua các phong trào thi đua lao động giỏi, lao động sáng tạo, công nhân được khuyến khích đề xuất những sáng kiến, cải tiến kỹ thuật xuất phát từ thực tiễn sản xuất. Công ty còn thành lập bộ phận hỗ trợ sáng kiến, giúp người lao động nghiên cứu, hoàn thiện và đưa các giải pháp khả thi vào áp dụng, nâng cao hiệu quả khai thác, sử dụng thiết bị.
Việc đầu tư đồng bộ từ dây chuyền sản xuất sản phẩm mới đến hiện đại hóa thiết bị gia công đang giúp Công ty CP Cơ khí Hòn Gai nâng cao năng lực chế tạo, từng bước giảm phụ thuộc vào các phương pháp sản xuất thủ công. Cùng với đội ngũ công nhân ngày càng làm chủ công nghệ, doanh nghiệp có thêm điều kiện nâng cao chất lượng, đa dạng hóa sản phẩm, đáp ứng yêu cầu của ngành Than và thị trường cơ khí trong nước.
