Phố Bến Đoan (phường Hồng Gai -TP Hạ Long) có đền Đức Ông, nơi thờ phụng Hưng Vũ Vương Đông Hải Đại Vương Trần Quốc Nghiễn.
Theo sách “Núi Bài Thơ - Lịch sử và Danh thắng'', trong tấm bia tìm thấy ở Đền có viết: ''Xét thấy nơi đây (núi Bài Thơ) sơn thuỷ hữu tình, đền đài tráng lệ, quả là nơi linh thiêng đệ nhất thiên hạ mà ai nấy phải tôn kính. Nay bọn chúng tôi (các chủ thuyền) từ xa xôi ngàn dặm đến đây, vượt bao sông, bao biển, nếu không nhờ cậy vào sức phù giúp của Đại Vương thì làm sao được như thế. Nhưng vì ngôi đền cổ xưa bị mưa dập gió vùi mà thấy bùi ngùi không nguôi.
Cắt băng khánh thành nhà bia tại đền thờ Đức ông Trần Quốc Nghiễn.
Tôi họp các bạn thuyền cùng đồng tâm hiệp lực xây lại ngôi đền cổ để việc phụng thờ thần được lâu dài...'' (trong số những người trùng tu đền vào năm Quý Sửu có hai người Quảng Ninh là ông Vi Hồi Thiên, người Móng Cái và ông Hoàng Văn Thiếc, người Hà Nam - Yên Hưng). Phải nói rằng, việc năm 2002, UBND tỉnh cho xây lại ngôi Đền Đức Ông khang trang như ngày nay là thoả nguyện ước tâm linh, chẳng những cho người Hạ Long, người Quảng Ninh, mà còn cho con dân nước Việt là khách hành hương mọi miền đất nước và kiều bào ở nước ngoài mỗi khi Tết đến xuân về đến lễ Đền. Chỉ có điều hai bia đá để lại quá nhỏ và thời gian, mưa nắng cùng cả con người nữa đã làm cho nó không xứng tầm với ngôi Đền hoành tráng ngày nay. Vợ chồng anh chị Nguyễn Chiến Thắng và Đỗ Thị Lan ở phường Yết Kiêu - TP Hạ Long đã phát tâm công đức, cung tiến một cụm bia đá có chiều cao 2m rộng 1,5m gồm bệ bia nặng 3,5T, bốn cột đá khắc rồng cuốn, mái đá uốn cong có đầu đao, giả ngói cổ, bia có bốn mặt: mặt chính bia được khắc trang trọng dòng chữ “Trần triều Hưng Vũ Vương Đông Hải Đại Vương chứng giám'' như tấm bia cổ để lại, ba mặt bia còn lại phục dựng nguyên tác nội dung bia đá của các “chủ thuyền” đã khắc, tóm tắt công lao của Hưng Vũ Vương Trần Quốc Nghiễn và quá trình tôn tạo, phục dựng và xây mới ngôi đền Đức Ông hiện nay. Một người thành tâm công đức với Đền Đức Ông từ nhiều năm nay cho biết: Để có được nội dung và từng nét chữ nôm chính xác - một việc đã được Sở Văn hoá Quảng Ninh bắt đầu từ 1992 - đã có nhiều giáo sư, học giả Hán Nôm, văn học cổ như Trần Lâm Biền, Hoàng Giáp, Dương Trung Quốc, Phạm Khanh, Hồng Lĩnh... đọc, hiệu đính và ba cô thạc sĩ Đông phương học chuyên ngành Hán Nôm, những người con của TP Hạ Long cũng góp phần hoàn chỉnh nội dung để cho thợ đá Ninh Bình chạm khắc. Với tấm lòng thành với tiền nhân, Công ty Tuyển than Hòn Gai đã ủng hộ toàn bộ phần nhân công và sắt thép làm phương tiện vận chuyển, lắp đặt bia, dù 10 ngày thi công trùng vào đợt gió mùa lạnh và mưa. Tại gốc đa cổ thụ, hai tấm bia cổ cũng được đặt lên bệ đá, hai bên có đèn thờ bằng đá. Đặc biệt một tấm bia đá, một mặt còn để thô, mặt trước khắc lại nguyên hình từng chữ Hán còn lại của tấm bia cổ để mọi người có thể đọc đối chứng. Cả hai phần công đức này, người có tấm lòng thành xin được giấu tên.
Vào thời điểm hiện nay, Đền Đức Ông đã là nơi hành hương của nhiều tín đồ phật tử mọi miền đất nước. Đã có gần ba ngàn người công đức ghi danh để đúc tượng đồng có giát vàng ngôi tượng Đức Ông, nhiều tượng của các nhân thần là tướng tá dưới thời Hưng Đạo Vương Trần Quốc Tuấn cũng được đúc mới, các tượng Phật, Thánh mẫu cũng do công đức của những người thành tâm cúng tiến. Tất cả đồ thờ, câu đối, các bức đại tự, cuốn thư... đều được sơn son thếp vàng là minh chứng cho tấm lòng của con dân nước Đại Việt xưa. Chiếc giếng cổ đã là nguồn nước ngọt cho bao thuyền qua lại vùng Cửa Lục ngày xưa nay được trả lại giá trị nguyên gốc mà có thời người ta đã cho lấp đi để xây trường học. Lại có chuyện đã có một con rùa vàng, cứ mỗi khi phật tử đến tụng kinh tại chùa Hưng Quốc Thiền Tự (được xây dựng trên đất ngôi đền Nhà Bà cũ) lại bò ra quấn quít bên các phật tử. Con rùa đã to bằng hai bàn tay, được mọi người nâng niu: phải chăng linh ứng với một điềm lành sẽ đến. Cây bồ đề trước cửa chùa, ngày thiền sư Thích Mật Hựu trồng khi đặt viên đá đầu tiên xây chùa bây giờ đã mọc 5 nhánh to khoẻ, còn cây mẹ đã tán; còn nữa, đã có những chú khỉ trên núi Bài Thơ đến kiếm sống bằng oản, xôi nhà chùa. Tất cả nói lên rằng Đền Đức Ông đang tiến dần đến một vùng hành hương có môi trường, môi sinh hấp dẫn.
Trước Tết Canh Dần vừa qua, UBND phường Hồng Gai và Ban trị sự Đền Đức Ông Trần Quốc Nghiễn đã làm lễ khánh thành cụm bia tưởng nhớ công lao của Đức Ông. Và mùa lễ hội xuân năm nay, chắc chắn Đền Đức Ông Trần Quốc Nghiễn sẽ là nơi được khách hành hương đến chiêm bái nhiều hơn, đông hơn...
