Vừa qua, Báo Quảng Ninh nhận được đơn của ông Đặng Đức Báo trú tại thôn Thác Cát, xã Hoà Bình (huyện Hoành Bồ) kiến nghị với các nội dung: Việc thi công xây dựng đường dây 500kV Quảng Ninh - Mông Dương ảnh hưởng đến cuộc sống gia đình, cụ thể việc thắp hương, động thổ xây dựng chân móng VT20 của đơn vị thi công làm động long mạch dẫn đến gia đình có 1 con trâu bị chết, con trai bị tâm thần. Việc bồi thường giải phóng mặt bằng (GPMB) cho gia đình cháu ông là Đặng Tằng Long thấp và không được hỗ trợ tái định cư. Ông đã kiến nghị nhiều lần tới chính quyền địa phương, nhưng đều không được giải quyết.
Để tìm hiểu về kiến nghị của ông Đặng Đức Báo, chúng tôi đã có buổi làm việc với UBND huyện Hoành Bồ và các bên liên quan. Được biết, dự án đầu tư xây dựng đường dây 500kV Quảng Ninh - Mông Dương được Tập đoàn Điện lực phê duyệt tại Quyết định số 438 ngày 21-8-2006; phê duyệt hiệu chỉnh dự án tại Quyết định 1243 ngày 24-10-2012. Tổng chiều dài tuyến chạy qua địa bàn huyện Hoành Bồ là 9km, bao gồm 21 vị trí móng cột qua 3 xã: Thống Nhất, Vũ Oai, Hoà Bình. Trong đó, kiến nghị của ông Báo liên quan đến việc thi công chân móng VT20 tại thôn Thác Cát, xã Hoà Bình.
Sau khi nhận được kiến nghị của ông Báo, UBND xã Hoà Bình, UBND huyện Hoành Bồ đã tiến hành kiểm tra và ban hành các văn bản trả lời, nhưng ông Báo không đồng ý và tiếp tục có kiến nghị. Theo ông Trần Cảnh Dương, Phó Giám đốc Trung tâm Phát triển Quỹ đất huyện Hoành Bồ cho biết: Ban Quản lý dự án công trình Điện miền Bắc đã có công văn số 3799 ngày 20-9-2013, khẳng định hộ ông Báo nằm trong khu vực an toàn, không thuộc đối tượng bị ảnh hưởng của đường dây 500kV. Tuy nhiên, sau các buổi làm việc hộ ông Báo vẫn chưa đồng tình và không cho đơn vị thi công thực hiện đúc móng cột.
Ông Dương cho biết thêm: Tại khoản b, Điều 4, Nghị định 106/2005 quy định hành lang bảo vệ an toàn đường dây dẫn điện trên không thì chiều rộng hành lang an toàn lưới điện được giới hạn bởi hai mặt thẳng đứng về hai phía của đường dây, song song với đường dây, có khoảng cách từ dây ngoài cùng về mỗi phía khi dây ở trạng thái tĩnh. Đối với điện áp 500kV (dây trần) thì khoảng cách này là 7,0m. Căn cứ trên hồ sơ đo vẽ hành tuyến đường dây 500kV Quảng Ninh - Mông Dương do Công ty CP Khảo sát và Đo đạc Hà Đông lập và đã được UBND xã Hoà Bình kiểm tra, xác nhận thì diện tích khu đất của gia đình ông Báo không nằm trong hành lang an toàn đường dây, không thuộc đối tượng bị ảnh hưởng của dự án. Cụ thể, điểm gần nhất của công trình sinh hoạt (nhà ở) và phục vụ sinh hoạt (bể nước) của hộ ông Báo so với hành lang đường điện là góc nhà phía Đông Bắc của nhà ở cách hành lang an toàn của đường dây 15m; cách điểm ngoài cùng của móng VT20 là 23m; góc bể nước cách điểm gần nhất của móng cột VT20 là 18,7m.
Thực tế, sau khi nhận được kiến nghị của các hộ dân về việc thi công đường dây 500kV, UBND huyện Hoành Bồ, Đảng uỷ, UBND xã Hoà Bình, các tổ chức đoàn thể của địa phương đã phối hợp cùng với Ban quản lý Dự án công trình Điện miền Bắc gặp gỡ, đối thoại, vận động và thuyết phục nhiều lần, nhưng các hộ gia đình vẫn cản trở thi công, trong đó có hộ ông Báo.
Trao đổi với chúng tôi, đại diện Ban Quản lý dự án công trình Điện miền Bắc cho biết: Gần đây nhất là ngày 25-10-2013, UBND huyện Hoành Bồ đã mời “tổ công tác rà soát phương án bồi thường, hỗ trợ GPMB” của Sở Tài nguyên - Môi trường và các ngành chức năng của huyện tiếp tục xuống kiểm tra thực địa, giải thích cho các hộ dân về chế độ chính sách, nhưng đến nay vẫn còn 3 hộ cố tình có những yêu cầu vô lý và cản trở không cho nhà thầu vào thi công. Đặc biệt là hộ ông Đặng Đức Báo nằm ngoài phạm vi dự án, toàn bộ nhà ở, công trình sinh hoạt của gia đình nằm ngoài hành lang đường dây. Đường vào thi công không đi qua đất của gia đình ông Báo đang sử dụng, nhưng ông vẫn đưa ra yêu cầu chỉ cho thi công khi trả đủ cho gia đình 210 triệu đồng và đích thân đồng chí Chủ tịch UBND tỉnh xuống trực tiếp giải quyết. Trước những đòi hỏi vô lý như trên, để đáp ứng tiến độ cấp bách của dự án, Ban Quản lý dự án công trình Điện miền Bắc đã có văn bản đề nghị UBND tỉnh xem xét tổ chức lực lượng bảo vệ thi công vị trí cột VT20 nêu trên.
Cũng liên quan đến dự án xây dựng đường dây 500kV, trước đó ông Đặng Tằng Long, trú tại thôn Thác Cát, xã Hoà Bình có kiến nghị về việc bồi thường GPMB chưa thoả đáng, gia đình không được cấp đất tái định cư. Theo phương án bồi thường, hỗ trợ lần 1 cho hộ gia đình ông Long thì chủ hộ không thuộc diện được hưởng chính sách tái định cư, nhưng do không có chỗ ở nào khác nên ngày 15-10-2013, UBND huyện Hoành Bồ đã chỉ đạo xã Hoà Bình hướng dẫn ông Long hoàn thiện hồ sơ để xem xét, giao 1 ô đất và nộp tiền sử dụng đất theo quy định tại Điều 11 Nghị định 69/2009 của Chính phủ nếu có nhu cầu. Hộ gia đình ông Long đã nhận tiền bồi thường (trên 30 triệu đồng) và cam kết bàn giao mặt bằng. Tuy nhiên, tại thời điểm lập phương án bồi thường, chủ hộ và UBND xã Hoà Bình không cung cấp thông tin và hồ sơ hộ nghèo của chủ hộ, nên hộ gia đình ông Long chưa được phê duyệt chính sách hỗ trợ hộ nghèo.
Sau khi UBND xã Hoà Bình có văn bản bổ sung thông tin và hồ sơ hộ nghèo, UBND huyện Hoành Bồ đã phê duyệt tại Quyết định 2875 ngày 15-10-2013 với số tiền trên 80 triệu đồng. Đồng thời, ngày 30-10-2013, huyện Hoành Bồ đã có quyết định cho phép hộ gia đình ông Long được chuyển đổi mục đích sử dụng đất từ đất trồng cây lâu năm sang đất ở tại nông thôn, diện tích đủ điều kiện được phép chuyển mục đích sử dụng là 400m2. Tuy nhiên, đến thời điểm hiện tại, ông Long chưa nhận tiền hỗ trợ, mà yêu cầu bồi thường hết diện tích đất còn lại của gia đình nằm dưới hành lang điện (theo quy định, diện tích này không được bồi thường về đất).
Do gia đình ông Long là hộ nghèo, phải di chuyển nhà ở đến chỗ ở khác là rất khó khăn, không đảm bảo cuộc sống. Để tháo gỡ vướng mắc và hỗ trợ cho gia đình ông Long, UBND huyện Hoành Bồ đề xuất UBND tỉnh cho phép căn cứ Điều 23 “Hỗ trợ khác” tại Nghị định 69 để hỗ trợ cho chủ hộ. Cụ thể, phần diện tích dưới hành lang đường điện là 176,37m2 có nhà ở không được công nhận là đất ở được hỗ trợ giá trị bằng với giá chuyển đổi từ đất ở thực tế thị trường sang đất lâm nghiệp. Như vậy, qua tìm hiểu quá trình giải quyết kiến nghị của các hộ dân cho thấy các ban, ngành chức năng huyện Hoành Bồ đã thực hiện theo đúng chế độ, chính sách.
Dự án đường dây điện 500kV Quảng Ninh - Mông Dương là dự án lớn, có vai trò quan trọng. Thiết nghĩ, các hộ dân cần tạo điều kiện để nhà thầu thi công, đảm bảo tiến độ cấp bách của dự án. Trong trường hợp các hộ dân cố tình cản trở, các ngành chức năng cũng cần có biện pháp bảo vệ thi công kịp thời.
Thanh Hoa
