Mới đây, chuyến tàu lạnh liên vận xuyên biên giới ASEAN chở theo 135 tấn sầu riêng Thái Lan và dừa tươi Việt Nam đã hoàn tất thông quan và cập Cảng đường sắt quốc tế Nam Ninh. Sự kiện này đánh dấu bước tiến mới trong việc phát huy hiệu quả năng lực của Trung tâm giao dịch trái cây Trung Quốc - ASEAN.
Toàn bộ 8 container hàng hóa với tổng trị giá khoảng 2,19 triệu Nhân dân tệ đã được chuyển tiếp ngay đến Trung tâm giao dịch trái cây Trung Quốc - ASEAN (khu vực Cảng đường sắt quốc tế Nam Ninh). Đây là nguồn cung nông sản cao cấp, tiếp tục làm phong phú thêm thị trường tiêu dùng nội địa Trung Quốc.
Để bảo đảm độ tươi ngon tối đa cho sản phẩm, lô hàng này được áp dụng thí điểm mô hình quản lý “Thông quan hai giai đoạn, rời khu có điều kiện”. Đây là giải pháp cải cách quan trọng thuộc chuỗi chính sách hỗ trợ Quảng Tây xây dựng trung tâm giao dịch trái cây xuất nhập khẩu của Tổng cục Hải quan Trung Quốc. Theo cơ chế này, ở giai đoạn đầu, hải quan sẽ xác định hàng hóa đủ điều kiện bước vào lãnh thổ ngay tại cửa khẩu; ở giai đoạn hai, hàng hóa được đưa thẳng về trung tâm chuyên dụng để thực hiện các bước kiểm tra chuyển khu và kiểm dịch gộp trước khi chính thức tiêu thụ. Phương thức này giúp tối ưu hóa quy trình, rút ngắn đáng kể thời gian chờ đợi tại biên giới.
Lô nông sản nhập khẩu quy mô lớn lần này đều là những mặt hàng thế mạnh, có chỉ dẫn địa lý và đạt tiêu chuẩn chất lượng cao của hai nước ASEAN. Trong đó, toàn bộ số sầu riêng Monthong được thu mua trực tiếp tại tỉnh Chumphon - thủ phủ sầu riêng lớn thứ hai của Thái Lan và là nguồn cung trọng điểm cho Trung Quốc. Với diện tích canh tác khoảng 539km² cùng sản lượng năm 2026 dự kiến đạt 407.000 tấn, sầu riêng Chumphon hiện là thương hiệu được bảo hộ chỉ dẫn địa lý (GI) có giá trị thị trường cao nhất Thái Lan, đạt trên 49 tỷ baht vào năm 2025.
Đi cùng chuyến tàu là lô dừa tươi được thu mua từ khu vực Phú Tân, tỉnh Vĩnh Long - vùng trồng dừa trọng điểm lớn nhất Việt Nam, nơi chiếm hơn 50% diện tích cả nước và sở hữu hơn 30.000ha đã đạt chứng nhận hữu cơ của Liên minh châu Âu cùng Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ. Đặc biệt, lô hàng còn bao gồm dừa sáp Phú Tân, một giống đặc sản phân khúc cao cấp của Việt Nam với giá trị thương mại vượt trội so với dừa xanh thông thường.
Toàn bộ số trái cây trên được thu mua trực tiếp tại vườn, đóng thùng và vận chuyển bằng đường bộ đến ga Đồng Đăng (Việt Nam), sau đó kết nối trực tiếp vào tuyến tàu hỏa liên vận sang Trung Quốc dưới hình thức niêm phong container. Sau khi tập kết tại Cảng đường sắt quốc tế Nam Ninh, một phần lô hàng sẽ được tiêu thụ ngay tại thị trường địa phương, phần còn lại tiếp tục theo các tuyến xe lạnh đường bộ tỏa đi các chuỗi cung ứng thuộc miền Đông, miền Bắc và Đông Bắc Trung Quốc. Việc vận hành trơn tru luồng hàng này góp phần củng cố mạnh mẽ chức năng đầu mối của Nam Ninh, đồng thời định hình rõ nét chuỗi liên kết công nghiệp theo mô hình “Sản xuất tại ASEAN - Phân phối tại Quảng Tây - Tiêu thụ trên toàn Trung Quốc”.
