Cùng với nhân dân cả nước, phụ nữ Quảng Ninh đã và đang sôi nổi, tích cực tham gia đóng góp nhiều ý kiến tâm huyết, trách nhiệm vào Dự thảo sửa đổi Hiến pháp năm 1992; thiết thực cùng cả hệ thống chính trị xây dựng bản Hiến pháp của Nhà nước pháp quyền Việt Nam XHCN của dân, do dân và vì dân.
Ngay sau khi có chỉ đạo, định hướng của T.Ư Hội LHPN Việt Nam và của tỉnh, Hội LHPN tỉnh đã khẩn trương xây dựng kế hoạch tổ chức lấy ý kiến các tầng lớp phụ nữ về Dự thảo. Kế hoạch đã được các cấp hội chủ động và nghiêm túc triển khai từ giữa tháng 1. Cấp tỉnh đã hoàn thành lấy ý kiến trong tháng 1; cấp huyện trong tháng 2; cấp xã, các chi hội phụ nữ tổ chức lấy ý kiến dịp sinh hoạt 8-3.
Nhờ làm tốt công tác tuyên truyền về ý nghĩa của việc sửa đổi Hiến pháp, những điểm mới, sửa đổi, bổ sung; nhất là làm tốt công tác tuyên truyền về vai trò của tổ chức Hội, trách nhiệm của cán bộ, hội viên, phụ nữ trong việc tham gia đóng góp ý kiến về Dự thảo, nên trong gần 2 tháng triển khai đã phát huy được cao nhất quyền làm chủ, trí tuệ, tâm huyết của các tầng lớp phụ nữ trong tỉnh. Đến nay, có hàng ngàn cán bộ, hội viên, phụ nữ tham gia đóng góp ý kiến thông qua 1.867 cuộc họp, hội nghị, sinh hoạt hội viên. Đây thực sự là đợt sinh hoạt chính trị sâu sắc trong hệ thống Hội, phát huy trí tuệ, tinh thần trách nhiệm của tầng lớp phụ nữ tỉnh tham gia xây dựng Hiến pháp. Thực hiện ý kiến của BCĐ tỉnh, Hội LHPN tỉnh đang tiếp tục tổ chức lấy ý kiến các tầng lớp phụ nữ trong toàn tỉnh tham gia vào Dự thảo.
Tôi cơ bản nhất trí cao về nội dung, kết cấu của Dự thảo. Là lãnh đạo một tổ chức chính trị - xã hội, đại diện cho giới nữ, tôi đặc biệt quan tâm tới một số điều sau đây: Khoản 1, Điều 4 tôi đề nghị bổ sung cụm từ “duy nhất” sau từ “lãnh đạo” để một lần nữa khẳng định chúng ta chỉ có một Đảng duy nhất lãnh đạo, thừa nhận vai trò lãnh đạo của Đảng đối với Nhà nước và xã hội. Tại khoản 3, tôi đề nghị bổ sung cụm từ “và Điều lệ Đảng” vào sau cụm từ “khuôn khổ Hiến pháp và pháp luật” để khẳng định hơn trách nhiệm của các tổ chức Đảng và đảng viên. Vì ngoài việc hoạt động trong khuôn khổ Hiến pháp, pháp luật và thực hiện trách nhiệm, nghĩa vụ theo quy định của pháp luật nói chung, các tổ chức của Đảng và đảng viên còn hoạt động và thực hiện trách nhiệm theo quy định của Điều lệ Đảng.
Điều 9, đề nghị bổ sung thêm cụm từ “tổ chức chính trị - xã hội” sau cụm từ “Mặt trận Tổ quốc Việt Nam” và có quy định chức năng đại diện của các tổ chức chính trị - xã hội. Khoản 2 sửa: “Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội là cơ sở chính trị của chính quyền nhân dân; tham gia xây dựng và củng cố chính quyền nhân dân; cùng các tổ chức thành viên phát huy truyền thống đại đoàn kết toàn dân tộc, tăng cường nhất trí về chính trị và tinh thần trong nhân dân”. Tách một phần nội dung khoản 2 thành khoản 3 và bổ sung nội dung “Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội đại diện cho quyền làm chủ của nhân dân tham gia quản lý nhà nước; chăm lo, bảo vệ, quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của nhân dân, vận động nhân dân thực hiện quyền làm chủ, nghiêm chỉnh chấp hành pháp luật, giám sát và phản biện xã hội đối với hoạt động của cơ quan nhà nước, đại biểu dân cử và cán bộ, công chức, viên chức”. Khoản 3 của Dự thảo chuyển thành khoản 4, thay cụm từ “Nhà nước tạo điều kiện” bằng cụm từ “Nhà nước đảm bảo nguồn lực và cơ hội”.
Tôi cũng đề nghị bổ sung thêm 1 Điều về Hội LHPN Việt Nam theo hướng “Hội LHPN Việt Nam là tổ chức chính trị - xã hội, đại diện chăm lo, bảo vệ quyền và lợi ích của các tầng lớp phụ nữ Việt Nam; có quyền và trách nhiệm tham gia xây dựng, đề xuất, phản biện, giám sát chính sách, pháp luật và đoàn kết, vận động phụ nữ thực hiện quyền, nghĩa vụ và trách nhiệm công dân”. Vì Hội đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng cho trên 50% dân số, có vai trò đặc biệt trong việc tái tạo nguồn nhân lực quốc gia. Khi vị trí, vai trò, quyền và trách nhiệm của Hội được thể hiện rõ trong Hiến pháp sẽ đảm bảo cơ hội cho Hội LHPN Việt Nam tiếp tục phát huy tốt vai trò hỗ trợ cho phụ nữ chất lượng và hiệu quả hơn.
Điều 27, tôi đề nghị giữ lại một số quy định của Điều 63 Hiến pháp hiện hành. Như vậy, vừa đảm bảo bình đẳng giới, vừa đảm bảo điều kiện cho phụ nữ thực hiện được vai trò làm mẹ, tái tạo nòi giống, nguồn nhân lực cho đất nước. Đồng thời, đề nghị bổ sung một số nội dung sau vào Điều 27: “Việc hưởng chế độ thai sản là quyền của phụ nữ. Nhà nước có chính sách hỗ trợ phụ nữ khi sinh con không kể là phụ nữ có quan hệ lao động hay không; Nhà nước, xã hội và gia đình tạo cơ hội để phụ nữ thực hiện quyền bình đẳng, tham gia quản lý lãnh đạo; lao động nam, nữ làm việc có giá trị ngang nhau thì tiền lương, tiền công, bảo hiểm xã hội như nhau; công dân nữ, nam có trách nhiệm chia sẻ hỗ trợ nhau trong gia đình và ngoài xã hội”. Như vậy, sẽ khẳng định nguyên tắc bình đẳng cho nam và nữ trong tất cả các lĩnh vực, làm cơ sở cho việc cụ thể hoá trong các văn bản quy phạm pháp luật chuyên ngành; bảo đảm phù hợp với các Công ước Liên Hợp quốc và Tổ chức Lao động quốc tế (ILO) về lao động mà nước ta là thành viên và khẳng định nguyên tắc hợp tác, chia sẻ của công dân bảo đảm để gánh nặng công việc không dồn lên một người, bảo đảm mỗi người đều có điều kiện thực hiện đầy đủ quyền con người và quyền công dân của mình; khẳng định đặc thù của phụ nữ và mối liên hệ đặc biệt giữa phụ nữ và trẻ em.
Điều 39, tôi đề nghị giữ nguyên Điều 64 Hiến pháp hiện hành. Vì quy định như Dự thảo dễ dẫn đến hiểu không đúng về hôn nhân ảnh hưởng đến giá trị tốt đẹp của gia đình. Đồng thời, bổ sung thêm một số quy định để khẳng định rõ hơn vị trí, vai trò của gia đình, trách nhiệm của Nhà nước và công dân đối với việc xây dựng, giữ gìn và bảo đảm bền vững của gia đình. Đồng thời đề nghị sửa đổi, bổ sung nên thêm từ “theo luật định” sau cụm từ “kết hôn và ly hôn” vì để như Dự thảo sửa đổi Hiến pháp thì có thể hiểu nam có thể kết hôn với nam, nữ có thể kết hôn với nữ. Vấn đề kết hôn đồng giới vẫn còn nhiều tranh cãi; trong khi Luật Hôn nhân và Gia đình hiện hành cũng chưa công nhận hôn nhân đồng giới.
Vũ Liên Oanh
Chủ tịch Hội LHPN tỉnh
| Những ý kiến tâm huyết * Chị Phạm Thị Hiền, Phó Chủ tịch Hội LHPN TP Hạ Long: Đề nghị bổ sung vào cuối khoản 1, Điều 15: “và bảo đảm, phù hợp với tuyên ngôn toàn thế giới về nhân quyền năm 1948 và các điều ước quốc tế về nhân quyền mà Việt Nam là thành viên”. Điều mới 21 “Mọi người có quyền sống” là rất cần thiết, tuy nhiên chưa đầy đủ. Bởi ngoài quyền sống, mọi người có quyền được học tập, lao động, mưu cầu hạnh phúc... Vì vậy, nên bổ sung thêm các nội dung này quy định về quyền sống của con người. Điều 24, bổ sung quyền tự do đi lại của người nước ngoài và người không quốc tịch. Khoản 1, Điều 25 đề nghị chỉnh sửa hoàn chỉnh là: “Các tôn giáo được Nhà nước công nhận bình đẳng trước pháp luật”. Khoản 2, Điều 25, bỏ cụm từ “Nhà nước tôn trọng và bảo đảm quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo”, thêm cụm từ “và được pháp luật bảo hộ bình đẳng” ở phần cuối khoản này. Điều 27 đề nghị giữ nguyên nội dung Điều 63 của Hiến pháp hiện hành, nhằm thể hiện đầy đủ hơn về bình đẳng giới, vị thế của phụ nữ trong xã hội và quyền lợi trong việc thực hiện thiên chức làm mẹ. Thêm cụm từ “công khai, minh bạch, đúng thời hạn luật định và bảo vệ người khiếu nại, tố cáo và gia đình họ” vào khoản 2, Điều 30 để nhấn mạnh và làm rõ hơn trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền trong việc giải quyết khiếu nại, tố cáo. * Chị Nguyễn Thị Đăng, Chủ tịch Hội LHPN phường Hùng Thắng (TP Hạ Long): Khoản 1, Điều 4 chỉnh sửa hoàn chỉnh là: “Đảng Cộng sản Việt Nam đội tiên phong của giai cấp công nhân, đại biểu trung thành lợi ích của giai cấp công nhân, nhân dân lao động và của cả dân tộc, lấy Chủ nghĩa Mác-Lênin và Tư tưởng Hồ Chí Minh làm nền tảng tư tưởng, là lực lượng lãnh đạo nhà nước và xã hội và là một đảng duy nhất để ổn định chính trị”. Khoản 2 Điều này chỉnh sửa là: “Đảng gắn bó mật thiết với nhân dân, phục vụ nhân dân, chịu sự giám sát của nhân dân chịu trách nhiệm trước pháp luật trước quyết định của mình”. Khoản 3, Điều 9 chỉnh sửa thành: “Nhà nước đảm bảo cho phụ nữ và các thành viên của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam hoạt động theo chức năng”. Khoản 2, Điều 27 chỉnh sửa thành: “Nhà nước, xã hội và gia đình đảm bảo mọi điều kiện để phụ nữ phát triển toàn diện và phát huy vai trò của mình trong xã hội. Bổ sung khoản mới là: “Nhà nước có chính sách bảo vệ và hỗ trợ người lao động có việc làm và môi trường làm việc an toàn, thuận lợi, công bằng” vào Điều 38. * Chị Đặng Thị Lý, xã Húc Động (Bình Liêu): Khoản 2, Điều 4 bổ sung cụm từ “pháp luật và” vào trước cụm từ “nhân dân”. Quy định như vậy mới đầy đủ trách nhiệm chính trị và trách nhiệm pháp lý khi tổ chức Đảng và cán bộ của Đảng có những sai phạm hoặc đưa ra những quyết định sai lầm. Đảng CSVN hoạt động trong khuôn khổ Hiến pháp và pháp luật nên cần thiết phải bổ sung quy định chịu trách nhiệm trước pháp luật để đảm bảo tính nhất quán trong Hiến pháp. Khoản 3, Điều 4 sửa là: “Các tổ chức của Đảng và đảng viên hoạt động trong khuôn khổ Hiến pháp, pháp luật và Điều lệ Đảng”. Bởi bên cạnh hoạt động trong khuôn khổ Hiến pháp, pháp luật, các tổ chức của Đảng và đảng viên còn phải hoạt động và thực hiện trách nhiệm theo quy định của Điều lệ Đảng. Khoản 1, Điều 9, bổ sung cụm từ “một bộ phận của hệ thống chính trị của nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam do Đảng Cộng sản Việt Nam lãnh đạo” sau cụm từ “Mặt trận Tổ quốc Việt Nam là” và đề nghị giữ nguyên cụm từ “và các tổ chức thành viên” sau cụm từ “Mặt trận Tổ quốc Việt Nam”. Khoản 2, Điều 34 sửa là: “Mọi chủ thể kinh doanh đều bình đẳng theo quy định của pháp luật và được pháp luật bảo hộ bình đẳng”. Điều 35 sửa “Công dân có quyền được bảo đảm an sinh xã hội” thành “Công dân có quyền được hưởng các chính sách an sinh xã hội”. * Chị Nguyễn Thị Thắm, cán bộ Hội LHPN TX Quảng Yên: Điều 66 của Hiến pháp 1992 ghi rõ “Thanh niên được gia đình, Nhà nước và xã hội tạo điều kiện học tập, lao động và giải trí, phát triển thể lực, trí tuệ, bồi dưỡng về đạo đức, truyền thống dân tộc, ý thức công dân và lý tưởng xã hội chủ nghĩa, đi đầu trong công cuộc sáng tạo và bảo vệ Tổ quốc”, nhưng trong Dự thảo sửa đổi Hiến pháp đã bỏ nội dung này và không có một điều khoản nào nói về vai trò của các tổ chức đoàn thể trong việc chăm lo, giáo dục, bồi dưỡng thế hệ trẻ; cũng không có quy định nào về trách nhiệm của Nhà nước, gia đình và xã hội đối với thanh niên. Vì vậy, Dự thảo cần bổ sung và nhấn mạnh hơn vai trò, vị trí của thế hệ trẻ trong tiến trình phát triển đất nước; nhấn mạnh vào việc trọng dụng nhân tài và tài năng trẻ trên tất cả các lĩnh vực. Điều 39 Dự thảo chưa thể hiện rõ và đầy đủ các khía cạnh liên quan đến hôn nhân và gia đình. Nên giữ nguyên quy định “Gia đình là tế bào của xã hội” như Hiến pháp hiện hành. Bổ sung 1 khoản quy định riêng cho tổ chức Hội LHPN Việt Nam tại Điều 9 để đảm bảo quyền bình đẳng và khẳng định sự tiến bộ của phụ nữ dưới sự lãnh đạo của Đảng, đồng thời là căn cứ pháp lý quan trọng của một tổ chức trong việc bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho phụ nữ. Nhật Dạ (Thực hiện) |