Dự án khu dân cư đô thị dịch vụ thương mại (DVTM) đầu cầu Bà Mai, xã Hải Xuân, TP Móng Cái được UBND tỉnh phê duyệt tại Quyết định số 3041/QĐ-UBND ngày 11-10-2010. Để thực hiện dự án TP Móng Cái đã kiểm đếm, lập phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư cho các hộ dân có đất bị thu hồi, trong đó có bà Nguyễn Thị Lan, trú tại thôn 12, xã Hải Xuân.
Sau khi có phương án bồi thường bà Lan không nhận tiền bồi thường và có đơn khiếu nại với nội dung: Việc áp giá đất ở trung bình 1.366.000 đồng/m2 để tính hỗ trợ là không đúng, thấp so với giá chuyển nhượng thực tế trên thị trường; gia đình chưa được tính hỗ trợ chuyển đổi nghề nghiệp và tạo việc làm; phương án của thành phố lập còn thiếu nhân khẩu trong gia đình chưa được tính hỗ trợ ổn định đời sống sản xuất.
Trao đổi với chúng tôi, lãnh đạo TP Móng Cái khẳng định, việc lập phương án bồi thường cho trường hợp bà Nguyễn Thị Lan đã được thực hiện theo quy định của pháp luật, áp dụng các chế độ chính sách hiện hành của nhà nước. Gia đình bà Lan có 17 thửa đất nông nghiệp (khoảng trên 3.300m2) trồng cây hàng năm nằm trong khu vực thu hồi đất của dự án đã được Trung tâm Phát triển Quỹ đất thành phố kiểm đếm và lập phương án bồi thường với tổng số tiền bồi thường hỗ trợ trên 1,1 tỷ đồng. Cụ thể, bà Lan được tính bồi thường 100% đất nông nghiệp với mức 42.000 đồng/m2; hỗ trợ đất nông nghiệp xen kẽ trong khu dân cư; hỗ trợ diện tích chênh lệch giảm so với diện tích được giao trong số giao đất; bồi thường tài sản trên đất và hỗ trợ ổn định đời sống sản xuất.
Việc áp giá đất ở trung bình để tính hỗ trợ giá đất nông nghiệp xen kẽ trong khu dân cư theo kiến nghị của bà Lan là thấp hơn giá chuyển nhượng trên thị trường, TP Móng Cái đã căn cứ theo quy định tại khoản 2,3, điều 21 Nghị định 69 năm 2009 của Chính phủ; Quyết định 1748 năm 2010 của UBND tỉnh; văn bản 2525 năm 2010 của Sở Tài nguyên và Môi trường; Quyết định 844 năm 2011 của UBND TP Móng Cái và các Nghị định, quyết định khác của Chính phủ, UBND tỉnh về trường hợp bồi thường, hỗ trợ khi Nhà nước thu hồi đất... Theo đó mức giá đất ở trong phạm vi thu hồi đất của dự án gồm 3 mức: 350.000 đồng/m2, 250.000 đồng/m2 và 3.500.000 đồng/m2. Cơ quan chức năng đã cộng ba loại giá đất trên rồi chia bình quân ra giá đất trung bình là 1.366.000 đồng/m2. Như vậy việc áp giá đất của UBND TP Móng Cái đối với trường hợp của bà Lan là đúng quy định của UBND tỉnh.
Về nội dung bà Lan kiến nghị không được hỗ trợ chuyển đổi nghề nghiệp và tạo việc làm, UBND TP Móng Cái cho rằng bà đã được hỗ trợ đất nông nghiệp xen kẽ trong khu dân cư, do đó không được tính hỗ trợ chuyển đổi nghề nghiệp và tạo việc làm.
Với kiến nghị không được hỗ trợ ổn định đời sống và sản xuất cho một số nhân khẩu khác trong gia đình: TP Móng Cái đã căn cứ vào quy định tại điều 20, Nghị định 69/CP và điều 36 Quyết định 499 của UBND tỉnh quy định về bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất. Cụ thể quy định nhân khẩu để tính hỗ trợ là số nhân khẩu có tên đăng ký trong sổ hộ khẩu tại thời điểm có quyết định thu hồi đất, sống phụ thuộc vào thu nhập từ đất nông nghiệp bị thu hồi được UBND cấp xã xác nhận. Theo đó, tại thời điểm thu hồi đất chỉ duy nhất mình bà Lan có tên trong sổ đăng ký hộ khẩu của gia đình bà. Do vậy chỉ một mình bà Lan được hỗ trợ ổn định cuộc sống, còn các thành viên khác trong gia đình đã tách hộ khẩu nên không được hỗ trợ.
Từ những căn cứ trên, TP Móng Cái khẳng định đã thực hiện đúng theo quy định của pháp luật và chính sách hiện hành về bồi thường, hỗ trợ cho bà Lan. UBND thành phố cũng đã ban hành quyết định giải quyết khiếu nại, kiến nghị với nội dung không chấp nhận nội dung khiếu nại của bà Lan và giữ nguyên phương án đã lập.
Sau khi có quyết định giải quyết khiếu nại của TP Móng Cái, ông Vi Văn Ái (con rể bà Lan) đã làm đơn kiến nghị với 5 nội dung, trong đó có 2 nội dung trùng với nội dung bà Lan đã khiếu nại trước đó và ba nội dung mới gồm: Các thửa đất nông nghiệp là do gia đình ông sử dụng canh tác nhưng phương án bồi thường lại mang tên bà Lan; chủ đầu tư tự ý lập uỷ quyền của bà Lan uỷ quyền cho con gái là Trần Thị Sáu ký thay để nhận bồi thường; gia đình bà Lan chưa nhận tiền và đồng ý bàn giao mặt bằng nhưng chủ đầu tư đã đổ đất.
TP Móng Cái có ý kiến trả lời về những kiến nghị của ông Ái như sau: Căn cứ vào giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và xác nhận của chính quyền địa phương thì người đứng tên chủ hộ gia đình và các giấy tờ sở hữu khác đều mang tên bà Lan, do đó phương án thành phố lập cho bà Lan là đúng quy định. Vấn đề giấy uỷ quyền do chủ dự án lập đều được bà Lan và bà Sáu ký xác nhận nội dung uỷ quyền và được chính quyền địa phương xác nhận, vì vậy các nội dung khiếu nại trên của ông là không có cơ sở. Riêng nội dung kiến nghị chủ đầu tư chưa được sự chấp thuận của gia đình đã tự ý đổ đất, TP Móng Cái thừa nhận kiến nghị có cơ sở và đã yêu cầu chủ dự án đình chỉ việc đổ đất lên phần diện tích của gia đình bà Lan.
TP Móng Cái cũng đã ban hành quyết định không xem xét giải quyết khiếu nại đối với những nội dung kiến nghị của ông Ái vì cho rằng đã được giải quyết đúng quy định.
Đặng Nhung